Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Pháp luật về Giải quyết ttranh chấp kinh doanh - Coggle Diagram
Pháp luật về Giải quyết ttranh chấp kinh doanh
Khái quát về Tranh chấp Kinh doanh
Khái niệm: Tranh chấp kinh doanh thương mại (KDTM) là những mâu thuẫn, bất đồng hay xung đột về quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp giữa các bên phát sinh trong quá trình thực hiện các hoạt động kinh doanh, thương mại (các hoạt động nhằm mục đích sinh lời)
Đặc điểm pháp lý cốt lõi
Chủ thể: Chủ yếu phát sinh giữa các thương nhân (cá nhân, tổ chức kinh doanh có đăng ký kinh doanh); một số trường hợp có thể giữa thương nhân với chủ thể không phải thương nhân nếu bên đó chọn áp dụng Luật Thương mại
Căn cứ phát sinh: Phát sinh từ hành vi vi phạm hợp đồng hoặc vi phạm pháp luật trong các hoạt động nhằm mục đích sinh lời (mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại, sở hữu trí tuệ, chuyển nhượng vốn...)
Bản chất lợi ích: Trực tiếp phản ánh sự xung đột về lợi ích kinh tế và tài sản giữa các bên
Yêu cầu đối với việc giải quyết tranh chấp: Nhanh chóng, thuận lợi; khôi phục và duy trì quan hệ hợp tác; giữ bí mật kinh doanh, uy tín của doanh nghiệp; tiết kiệm chi phí
Phương thức Thương lượng & Hòa giải
Giải quyết bằng Thương lượng (Cơ chế tự giải quyết nội bộ)
Là phương thức các bên tranh chấp cùng nhau bàn bạc, tự dàn xếp tháo gỡ các bất đồng phát sinh mà không cần sự trợ giúp hay phán quyết của bất kỳ bên thứ ba nào
Đặc điểm: Do các bên tự tiến hành; không bị chi phối bởi các quy định mang tính khuôn mẫu hay thủ tục pháp lý bắt buộc; việc thực thi kết quả phụ thuộc hoàn toàn vào sự tự nguyện của các bên
Đánh giá: Đơn giản, nhanh chóng, ít tốn kém, không làm tổn hại mối quan hệ hợp tác; tuy nhiên hiệu quả không cao nếu một bên thiếu thiện chí và không có cơ chế cưỡng chế nhà nước bảo đảm
Giải quyết bằng Hòa giải
Là phương thức giải quyết với sự tham gia của bên thứ ba độc lập (Hòa giải viên) làm trung gian hỗ trợ, hướng dẫn các bên tìm kiếm giải pháp loại trừ tranh chấp
Đặc điểm: Bên thứ ba chỉ đóng vai trò phân tích, định hướng, tháo gỡ bất đồng mà không có quyền ra phán quyết hay áp đặt; được tiến hành theo quy tắc tự thỏa thuận
Hiệu lực: Kết quả hòa giải thành được lập thành văn bản có giá trị ràng buộc thỏa thuận giữa các bên, nhưng việc thực thi về bản chất vẫn dựa trên sự tự nguyện
Phương thức Trọng tài Thương mại
Là phương thức giải quyết tranh chấp do các bên thỏa thuận, được tiến hành bởi Hội đồng trọng tài (gồm các Trọng tài viên là chuyên gia độc lập) thuộc tổ chức phi chính phủ
Điều kiện tiên quyết: Phải có Thỏa thuận trọng tài hợp pháp (được lập trước hoặc sau khi xảy ra tranh chấp, dưới dạng văn bản hoặc thông điệp dữ liệu)
5 Nguyên tắc giải quyết bằng Trọng tài
Trọng tài viên phải tôn trọng thỏa thuận của các bên
Trọng tài viên độc lập, khách quan, vô tư và tuân theo pháp luật
Các bên tranh chấp bình đẳng về quyền và nghĩa vụ
Phiên họp giải quyết được tiến hành không công khai (xử kín) nhằm giữ bí mật kinh doanh và uy tín
Phán quyết trọng tài là chung thẩm (xét xử 01 lần), có hiệu lực thi hành ngay, không bị kháng cáo hay kháng nghị
Hình thức Trọng tài
Trọng tài quy chế:
Giải quyết tại Trung tâm trọng tài theo quy tắc tố tụng của Trung tâm đó
Trọng tài vụ việc:
Do các bên thỏa thuận thành lập để giải quyết một vụ tranh chấp cụ thể và tự chấm dứt sau khi giải quyết xong
Thẩm quyền: Giải quyết tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại; tranh chấp giữa các bên mà ít nhất một bên có hoạt động thương mại; hoặc các tranh chấp khác mà luật quy định
Phương thức Tòa án Nhân dân
Là phương thức giải quyết tranh chấp kinh doanh thương mại tại cơ quan xét xử của Nhà nước (Tòa án nhân dân), nhân danh quyền lực nhà nước, theo trình tự thủ tục tố tụng nghiêm ngặt
Điều kiện thụ lý của Tòa án: Tòa án chỉ giải quyết khi các bên không có thỏa thuận trọng tài, hoặc thỏa thuận trọng tài bị vô hiệu, hoặc thỏa thuận trọng tài không thể thực hiện được
Đặc điểm tố tụng Tòa án
Nguyên tắc xét xử: Xét xử công khai (trừ trường hợp đặc biệt cần bảo vệ bí mật nhà nước, bí mật kinh doanh...); bảo đảm chế độ 2 cấp xét xử (Sơ thẩm và Phúc thẩm); có thủ tục đặc biệt Giám đốc thẩm và Tái thẩm
Hiệu lực thi hành: Bản án/Quyết định có hiệu lực của Tòa án được bảo đảm thi hành bằng sức mạnh cưỡng chế của Nhà nước
Thẩm quyền theo cấp
Tòa án nhân dân cấp huyện: Giải quyết theo thủ tục sơ thẩm các tranh chấp phát sinh trong hoạt động KDTM giữa cá nhân, tổ chức có đăng ký kinh doanh với nhau và đều có mục đích lợi nhuận
Tòa án nhân dân cấp tỉnh (Tòa Kinh tế): Giải quyết sơ thẩm các tranh chấp về sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ; tranh chấp nội bộ công ty (giữa công ty với thành viên/người quản lý); tranh chấp có yếu tố nước ngoài...
Thời hiệu khởi kiện: 02 năm kể từ thời điểm quyền và lợi ích hợp pháp bị xâm phạm