Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การบริหารจัดการข้อมูลและสารสนเทศ - Coggle Diagram
การบริหารจัดการข้อมูลและสารสนเทศ
การรวบรวมข้อมูล
คุณลักษณะของข้อมูล
ข้อมูลเชิงปริมาณ (Quantitative Data) หมายถึง ข้อมูลที่สามารถวัดค่าได้เป็น ตัวเลขและนำมาคำนวณทางสถิติได้ ข้อมูลประเภทนี้แบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ คือ
ข้อมูลเชิงคุณภาพ (Qualitative Data) หมายถึง ข้อมูลที่อธิบายลักษณะหรือคุณสมบัติของสิ่งต่าง ๆ ที่ไม่สามารถวัดออกมาเป็นตัวเลขได้โดยตรง แต่สามารถอธิบายได้ด้วยการ บรรยายหรือการจัดหมวดหมู่ ข้อมูลประเภทนี้มักเกี่ยวข้องกับความรู้สึก ความคิดเห็น ประสบการณ์ หรือคุณลักษณะต่าง ๆ
แหล่งที่มาของข้อมูล
ข้อมูลปฐมภูมิ (Primary Data) หมายถึง ข้อมูลที่ผู้วิจัยหรือผู้ศึกษาเก็บรวบรวม ขึ้นมาใหม่ด้วยตนเองโดยตรงจากแหล่งข้อมูล เป็นข้อมูลที่ไม่เคยมีการเก็บรวบรวมมาก่อน มีความน่าเชื่อถือสูง เพราะได้มาตามวัตถุประสงค์ที่ต้องการโดยเฉพาะ การเก็บข้อมูลปฐมภูมิสามารถทำได้
ข้อมูลทุติยภูมิ (Secondary Data) หมายถึง ข้อมูลที่ผู้อื่นหรือหน่วยงานอื่น ได้ทำการเก็บรวบรวมไว้แล้ว ซึ่งอาจอยู่ในรูปแบบของสถิติ รายงาน บทความทางวิชาการ งานวิจัย หรือเอกสารต่าง ๆ ข้อมูลประเภทนี้สามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ทันที โดยไม่ต้องเก็บรวบรวมใหม่ ทำให้ประหยัดเวลาและค่าใช้จ่าย แต่อาจมีข้อจำกัดในด้านความทันสมัยของข้อมูลและความตรง กับวัตถุประสงค์ที่ต้องการศึกษา
และวิธีการเก็บรวบรวมข้อมูล
การค้นคว้าจากเอกสาร (Document Research) เป็นการรวบรวมข้อมูลจากข้อมูลที่มีอยู่แล้ว เช่น หนังสืองานวิจัย ฐานข้อมูลสถิติ เว็บไซต์หน่วยงานต่าง ๆ ทั้งหน่วยงานของรัฐและเอกชน เป็นแหล่งข้อมูลอ้างอิงที่เชื่อถือได้
การทดลอง (Experiment) เป็นการเก็บรวบรวมข้อมูลโดยการควบคุมตัวแปรหนึ่ง (ตัวแปรอิสระ) และสังเกตผลกระทบที่เกิดขึ้นกับตัวแปรอื่น (ตัวแปรตาม) วิธีนี้ช่วยให้สามารถระบุ ความสัมพันธ์เชิงเหตุผลได้อย่างชัดเจน
การสำรวจ (Survey/Questionnaire) เป็นการเก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม อาจเป็นแบบกระดาษหรือเป็นแบบออนไลน์ ช่วยให้ได้รับข้อมูลแบบเฉพาะเจาะจง และสามารถรวบรวมข้อมูลจากกลุ่มเป้าหมายขนาดใหญ่ได้
การสังเกต (Observation) เป็นการศึกษาพฤติกรรมของบุคคล สัตว์ หรือเหตุการณ์ที่ไม่สามารถควบคุมได้โดยไม่เข้าไปรบกวน อาจบันทึกวิดีโอหรือจดบันทึกเพื่อวิเคราะห์พฤติกรรม เหมาะสำหรับการศึกษาในสภาพแวดล้อมจริง
การประมวลผลข้อมูล
ความหมายการประมวลผลข้อมูล
การประมวลผลข้อมูล หมายถึง กระบวนการนำข้อมูลดิบที่ได้จากการรวบรวมมาผ่านขั้นตอนต่าง ๆ เช่น การตรวจสอบความถูกต้อง การจัดเรียง การจำแนกประเภท การคำนวณ และการวิเคราะห์ เพื่อเปลี่ยนข้อมูลดิบให้เป็นสารสนเทศที่มีความหมาย มีความถูกต้อง เป็นระเบียบ และเข้าใจง่าย สามารถนำไปใช้ประโยชน์ในการทำงาน การศึกษา การวางแผน และการตัดสินใจในชีวิตประจำวันได้อย่างมีประสิทธิภาพ
รูปแบบการประมวลผลข้อมูล
การประมวลผลด้วยมือ คือ การนำข้อมูลมาจัดการโดยใช้แรงงานคน เช่น การเขียน การคำนวณ และการบันทึกข้อมูลลงในสมุด เหมาะสำหรับข้อมูลที่มีจำนวนน้อย
การประมวลผลด้วยเครื่องจักร คือ การใช้เครื่องมือหรืออุปกรณ์ช่วยในการประมวลผลข้อมูล เช่น เครื่องคิดเลข และเครื่องพิมพ์ดีด ช่วยให้ทำงานได้รวดเร็วขึ้น
การประมวลผลด้วยคอมพิวเตอร์ คือ การใช้คอมพิวเตอร์และโปรแกรมต่าง ๆ ในการจัดเก็บ คำนวณ วิเคราะห์ และจัดเรียงข้อมูล ทำให้สามารถประมวลผลข้อมูลจำนวนมากได้อย่างรวดเร็วและแม่นยำ
และองค์ประกอบของการประมวลผลข้อมูล
องค์ประกอบของการประมวลผลข้อมูล คือ ส่วนประกอบต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการนำข้อมูลมาดำเนินการ เพื่อให้ได้สารสนเทศที่มีประโยชน์ โดยมีองค์ประกอบหลัก 5 อย่าง ดังนี้
ข้อมูล (Data) คือ ข้อเท็จจริงที่รวบรวมมาได้ เช่น คะแนนสอบ ชื่อ อายุ และจำนวนสินค้า
บุคลากร (People) คือ บุคคลที่ทำหน้าที่เกี่ยวข้องกับการประมวลผลข้อมูล เช่น ผู้ป้อนข้อมูล ผู้ดูแลระบบ และผู้ใช้งานข้อมูล
ฮาร์ดแวร์ (Hardware) คือ อุปกรณ์คอมพิวเตอร์ที่ใช้ในการประมวลผลข้อมูล เช่น คอมพิวเตอร์ เครื่องพิมพ์ และอุปกรณ์จัดเก็บข้อมูล
ซอฟต์แวร์ (Software) คือ โปรแกรมที่ใช้ในการจัดการและประมวลผลข้อมูล เช่น Microsoft Excel และ Microsoft Word
ขั้นตอนการปฏิบัติงาน (Procedures) คือ วิธีการหรือขั้นตอนในการนำข้อมูลเข้าสู่ระบบ การประมวลผล และการนำเสนอผลลัพธ์อย่างเป็นระบบ
การนำเสนอข้อมูล
ความหมายการนำเสนอข้อมูล
การนำเสนอข้อมูล หมายถึง การนำข้อมูลที่ผ่านการรวบรวมและประมวลผลแล้วมาแสดงหรือถ่ายทอดให้ผู้อื่นได้รับรู้ โดยจัดข้อมูลให้อยู่ในรูปแบบที่เหมาะสม เช่น ข้อความ ตาราง แผนภูมิ กราฟ และรูปภาพ เพื่อให้ผู้รับสารสามารถเข้าใจข้อมูลได้ง่าย ชัดเจน และรวดเร็ว รวมทั้งสามารถนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ในการศึกษา การวิเคราะห์ และการตัดสินใจได้อย่างมีประสิทธิภาพ
รูปแบบการนำเสนอข้อมูล
รูปแบบการนำเสนอข้อมูล สามารถแบ่งออกเป็น 5 รูปแบบหลัก ดังนี้
การนำเสนอข้อมูลด้วยข้อความ คือ การนำเสนอข้อมูลโดยใช้ตัวหนังสือหรือข้อความในการอธิบายรายละเอียด เช่น รายงาน บทความ และข่าวสาร
การนำเสนอข้อมูลด้วยตาราง คือ การจัดข้อมูลให้อยู่ในรูปแบบแถวและคอลัมน์ เพื่อให้ง่ายต่อการอ่านและเปรียบเทียบข้อมูล
การนำเสนอข้อมูลด้วยแผนภูมิและกราฟ คือ การใช้ภาพแสดงข้อมูลเพื่อให้เห็นความแตกต่างและแนวโน้มของข้อมูล เช่น กราฟแท่ง กราฟเส้น และแผนภูมิวงกลม
การนำเสนอข้อมูลด้วยรูปภาพ คือ การใช้รูปภาพหรือสัญลักษณ์ประกอบการอธิบาย เพื่อช่วยให้ผู้รับสารเข้าใจข้อมูลได้ง่ายขึ้น
การนำเสนอข้อมูลด้วยสื่อมัลติมีเดีย คือ การนำเสนอข้อมูลโดยใช้สื่อหลายรูปแบบร่วมกัน เช่น ภาพ เสียง วิดีโอ และภาพเคลื่อนไหว
และหลักการนำเสนอข้อมูลที่ดี
หลักการนำเสนอข้อมูลที่ดี หมายถึง การนำเสนอข้อมูลให้มีความถูกต้อง ชัดเจน เข้าใจง่าย และเหมาะสมกับผู้รับสาร เพื่อให้ผู้รับสารสามารถเข้าใจเนื้อหาและนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีหลักการดังนี้
ความถูกต้องของข้อมูล ข้อมูลที่นำเสนอต้องเป็นความจริง มีความน่าเชื่อถือ และไม่มีข้อผิดพลาด
ความชัดเจนและเข้าใจง่าย ใช้ภาษาและข้อความที่กระชับ ไม่ซับซ้อน เพื่อให้ผู้รับสารเข้าใจได้ง่าย
ความครบถ้วนของข้อมูล ควรนำเสนอเนื้อหาที่สำคัญให้ครบถ้วน ไม่ขาดรายละเอียดที่จำเป็น
ความเหมาะสมของรูปแบบ เลือกรูปแบบการนำเสนอให้เหมาะสมกับข้อมูล เช่น ตาราง กราฟ แผนภูมิ หรือรูปภาพ
ความสวยงามและเป็นระเบียบ จัดรูปแบบให้ดูสะอาดตา มีการแบ่งหัวข้อและจัดวางเนื้อหาอย่างเหมาะสม
ความน่าสนใจ ใช้ภาพ สี หรือสื่อประกอบอย่างเหมาะสม เพื่อดึงดูดความสนใจของผู้รับสาร
การอ้างอิงแหล่งที่มา ระบุแหล่งที่มาของข้อมูลเพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือและสามารถตรวจสอบได้
การใช้ซอฟต์แวร์ในการจัดการข้อมูลและสารสนเทศ
Google Forms,
Google Sheets
และ Canva