Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
MUGIMENDUA - Coggle Diagram
MUGIMENDUA
Zer da mugimendua
- Posizio-aldaketa denboran zehar: x (m), v (m/s), a (m/s2), t (s)
- Ibili ez da desplazatu esan nahi, desplazatzean buelta ematean =0
- Hausnarketa:
Ezberdinak zirela
Ezer ez
Trukoa: GPSa vs pausoak.
-
-
Oinarrizko mugimenduak
- Formaren arabera: Zuzena (lerro zuzenean) edo Zirkularra (zirkuluan).
- Azelerazioaren arabera: Uniformea (v = konstantea, a = 0) edo Uniformeki azeleratua (a = konstantea).
- Konbinazioak: Zuzena + Uniformea = HZU (Higidura Zuzen Uniformea); Zuzena + Uniformeki azeleratua = HZUA (Higidura Zuzen Uniformeki Azeleratua).
Hausnarketa
- Zer pentsatzen nuen? Mugimenduak abiadura konstantean edo azeleratuz gertatzen direla banekien.
- Zer egokitu behar dut? Orain badakit nola konbinatzen diren forma eta azelerazioa HZU eta HZUA izenak sortzeko.
- Nola gogoratu? Autoaren bolantearekin (zuzena/zirkularra) eta pedalekin (uniformea/azeleratua).
-
Ariketak egiteko trukoak
- Eskema marraztu: Erreferentzia-sistema, jatorria (0) eta + / - geziak beti jarri.
- Datuak eta unitateak : km/h -> m/s pasatzeko zati 3,6 egin; minutuak segundoetara (x 60).
- "Geldirik / pausagunetik": v0 = 0
- "Gelditu / balaztatu": vf = 0 (eta a negatiboa)
- "Elkartu / harrapatu": x1 = x2 eta t1 = t2
- "P puntura iritsi": xf = P posizioa ordezkatu.
- Azalpenak eman: Ez jarri formulak bakarrik; idatzi esaldi labur bat pauso bakoitzean zer kalkulatzen ari zaren azaltzeko.
- Nola konprobatu ondo dagoela
- Denbora (t) ezin da inoiz negatiboa izan.
- Unitateak ondo daudela egiaztatu
- Emaitzak logika duten pentsatu (adibidez, kotxe bat balaztatzen badago, amaierako abiadurak txikiagoa izan behar du).
Aurten ikasitako mugimendu motak, formulak eta grafikoak
HZU
- Ezaugarriak: v = konstantea | a = 0
-
- Grafikoak: x-t lerro zuzen inklinatua da; v-t lerro horizontala da.
HZUA
- Ezaugarriak: v aldatu egiten da | a = konstantea
-
- Grafikoak: x-t kurba (parabola) da; v-t lerro zuzen inklinatua da; a-t lerro horizontala da.