Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การประเมินความน่าเชื่อถือข้อมูล - Coggle Diagram
การประเมินความน่าเชื่อถือข้อมูล
ความหมาย
การตรวจสอบ วิเคราะห์ และพิจารณาข้อมูลอย่างรอบคอบก่อนนำไปใช้ เพื่อให้ได้ข้อมูลที่ถูกต้อง น่าเชื่อถือ และเหมาะสมกับการใช้งาน
ความสำคัญ
ช่วยให้ได้ข้อมูลที่ถูกต้องและเชื่อถือได้
ป้องกันการถูกหลอกลวงหรือข่าวปลอม (Fake News)
ใช้ตัดสินใจได้อย่างมีเหตุผล
ลดความเสี่ยงจากข้อมูลที่ผิดพลาด
หลักการประเมินความน่าเชื่อถือของข้อมูล (มี 3 ประการ)
1.ประเมินว่าข้อมูลตรงตามความต้องการหรือไม่
2.ประเมินความน่าเชื่อถือและความทันสมัยของข้อมูล แบ่งเป็น 4 ด้านย่อย:
2.1 ประเมินความน่าเชื่อถือของแหล่งข้อมูล
2.2 ประเมินความน่าเชื่อถือของทรัพยากรข้อมูล
2.3 ประเมินความน่าเชื่อถือของผู้เขียน/ผู้จัดทำ/สำนักพิมพ์
2.4 ประเมินความทันสมัยของข้อมูล
3.ประเมินระดับเนื้อหาของข้อมูล แบ่งออกเป็น 2 ประเภท:
3.1 ข้อมูลปฐมภูมิ: ข้อมูลที่ได้จากการค้นคว้าโดยตรงจากแหล่งกำเนิดข้อมูล
3.2 ข้อมูลทุติยภูมิ: ข้อมูลที่ได้จากการรวบรวม เรียบเรียง หรือสรุปจากแหล่งอื่น
หลักการประเมินข้อมูลด้วย PROMPT
P - Presentation (การนำเสนอ): การนำเสนอข้อมูลต้องชัดเจน ครบถ้วน เนื้อหาเป็นลำดับ และเหมาะสมกับระดับผู้อ่าน
R - Relevance (ความสัมพันธ์): พิจารณาความสัมพันธ์ ความสอดคล้องของข้อมูลกับสิ่งที่ต้องการ
O - Objectivity (วัตถุประสงค์): ข้อมูลต้องมีวัตถุประสงค์ที่ชัดเจน ไม่มีอคติหรือแฝงความเห็น
M - Method (วิธีการ): มีการวางแผนการเก็บรวบรวมข้อมูลที่เหมาะสมและเป็นระบบ
P - Provenance (แหล่งที่มา): มีการระบุแหล่งที่มาของข้อมูลอย่างชัดเจน เชื่อถือได้
T - Timeliness (เวลา): ข้อมูลต้องเป็นปัจจุบัน ทันสมัย
ตัวอย่างการประเมินข้อมูล
ประเด็น: "ดื่มน้ำมะนาวทุกวัน ลดความอ้วนได้
การตรวจสอบตามหลัก PROMPT:
แหล่งที่มา: จากเว็บไซต์ใด? (เชื่อถือได้หรือไม่)
ผู้เขียน: เป็นผู้เชี่ยวชาญหรือไม่?
หลักฐาน: มีงานวิจัยอ้างอิงหรือไม่?
ความทันสมัย: ข้อมูลเป็นปัจจุบันหรือไม่?
สรุป
การประเมินความน่าเชื่อถือของข้อมูลเป็นทักษะสำคัญในยุคดิจิทัล ช่วยให้เราเลือกใช้ข้อมูลที่ถูกต้อง น่าเชื่อถือ ปลอดภัย และเกิดประโยชน์สูงสุดในการเรียนและการใช้ชีวิตประจำวัน