Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
🦠 رادیولوژی ریه (بخش دوم: پترنها و پاتولوژیهای پارانشیم) - Coggle…
🦠 رادیولوژی ریه (بخش دوم: پترنها و پاتولوژیهای پارانشیم)
☁️ Air Space Consolidation
🌫️ تعریف: جایگزینی هوای آلوئول با آب، خون، چرک، تومور (سفیدی و محو عروق)
🎯 Air bronchogram : نشانه درونپارانشیمی بودن ضایعه / Intrapulmonary)
📋 علل و جزئیات
💧
ادم قلبی (HF)
: شایعترین علت (افزایش فشار هیدرواستاتیک)
🦠 پنومونی: عفونت باکتریایی یا ویروسی (پر شدن چرک)
🌊 غرقشدگی: ورود آب به آلوئولها
🧪 مندلسون: آسپیراسیون اسید معده (پنومونی شیمیایی)
🚗 کونوزیون ریه: کوفتگی و خونریزی پارانشیم در اثر ترومای قفسه سینه
🥛 پروتئینآلویولار پروتئینوز (PAP): تجمع مواد پروتئینی در آلوئولها
🌫️ Ground Glass Opacity (GGO)
🌫️ تعریف: ماتشدگی با حفظ دید شاخههای شریان پولمونری در مرکز آسینی (Bright and dot-like)
📋 علل و جزئیات
🦠 پنومونیهای ویروسی: مثل کووید-۱۹ (درگیری اینترستیشیال و آلوئولی خفیف)
🍄 پنومونی PCP (پنیوموسیستیس ژیروویسی): در بیماران نقص ایمنی
🕸️ Interstitial Pattern
🧵 درگیری بافت بینابینی، لنفاوی و عروقی
📈 خطوط کرلی بی (Kerley B lines - عمود بر پلور در قاعده، شایع در نارسایی قلب)
📋 علل و جزئیات
🧬 فیبروز ریوی (هامان-ریچ): تخریب و فیبروز پیشرونده
🤝 اسکلرودرمی: بیماریهای روماتوئیدی با کلاژنسازی بالا interlobular septal thickening
🌿 سارکوئیدوز: گرانولومهای غیرکازئیفیته لنفاوی و بینابینی (گرفتن شبکه لنفاوی)
💊 داروها: مثل آمیودارون (سمیت ریوی دارویی)
🎗️ لنفانژیت کارسینوماتوز: انتشار تومور در عروق لنفاوی ریه
🍯 Honeycombing (لانه زنبوری)
🐝 فضاهای کیستیک جدار ضخیم فیبروزی (۵-۱۰ میلیمتر)
🛑 علامت End-stage فیبروز غیرقابل برگشت
Interlobar septal thickening
🌾 پترن میلیاری (ارزنی)
🔸 ضایعات punctuate ۱-۲ میلیمتری منتشر
⚠️ علل و نکات مهم (فقط سل نیست!)
🦠 سل میلیاری (TB): انتشار هماتوژن مایکوباکتریوم (بیمار با ضعف ایمنی!)
🍄 قارچهای سیستمیک
🍗 آبلهمرغان (تظاهرات ریوی)
🪨 نوموکونیوز: مثل سیلیکوزیس (استنشاق گرد و غبار معدنی)
🩸 متاستاز هماتوژن تومورها
🌿 سارکوئیدوز و هایپرپاراتیروییدیسم
🫀 تظاهرات رادیولوژیک نارسایی قلب (Heart Failure / CHF) در CXR
📈 ۱. افزایش سایز قلب (Cardiomegaly - CTR > 0.5)
⚖️ ۲. توزیع مجدد عروقی (Cephalization / Pulmonary Venous Hypertension - برجسته شدن عروق لوبهای فوقانی به دلیل افزایش فشار ورید پولمونری)
🧵 ۳. پترن اینترستیشیال و خطوط کرلی (Kerley B lines - خطوط افقی کوتاهمدت عمود بر پلور در زاویه کاستوفرنیک قاعدهای) (خطوط fine یا curvy در قاعده ریه)
🌫️ ۴. ادم بینابینی و آلوئولی (Ground Glass Opacity)
💧 ۵. پلورال افیوژن (معمولاً دوطرفه، ولی اگر یکطرفه باشد شایعتر در سمت راست)
2)ا consolidation با نمای Bat-wing یا بال خفاشی در ادم حاد ریه => قل قل یا کراکل ریوی
🔘 ندول، مس و cavity
🔵 تعاریف سایزی: ندول (۳ تا ۳۰ میلیمتر با حدود Sharp) و مس (> ۳ سانتیمتر با شک بالا به بدخیمی)
🥑 هامارتوم: ندول خوشخیم با کلسیم «پاپکورنی» و دانسیته چربی در مرکز (بیشتر consolidation)
🔍 Approach
⏱️ ۱. مقایسه با گرافیهای قبلی (بررسی Doubling time: اگر سایز در عرض ۱ ماه دو برابر شود = عفونی/inflammatory؛ اگر در عرض ۱ تا ۲ سال تغییر نکند = خوشخیم)
🦷 ۲. نوع کلسیفیکاسیون (کلسیفیکاسیون مرکزی، پاپکورنی یا لاملا = خوشخیم؛ کلسیفیکاسیون اکسنتریک یا نقطهای نامنظم = شک به بدخیمی)
📐 ۳. حاشیه ضایعه (حاشیه صاف و مشخص = خوشخیم؛ حاشیه منگولهدار، اسپیکوله یا Corona radiata = شک بالا به بدخیمی)
🕳️ کاویتاسیون و ضایعات کیستیک ریوی
🟢 پنوماتوسل (Pneumatocele): فضای کیستیک با
جدار نازک
حاوی هوا، اغلب ثانویه به پنومونی استافیلوکوکی یا تروما (معمولاً برگشتپذیر)
:red_circle: کاویتاسیون با
جدار ضخیم و نامنظم
(> ۲ میلیمتر):
1️⃣ ضایعات عفونی و قارچی 🦠: قارچهایی که نکروز ایجاد میکنند
2️⃣ ضایعات واسکولیت نکروزان 🩸: مثل گرانولوماتوز وگنر (غالباً ضایعات ندولر متعدد، با cavitation همراه با well-defined یا ضخیم)
3️⃣ ضایعات تومورال اولیه: مخصوصاً SCC ریه (کارسینوم سلول سنگفرشی) که تمایل زیادی به ایجاد کاویته و نکروز در وسط ضایعه دارد
4️⃣ ضایعات متاستاتیک: گاهی متاستازها نیز میتوانند با cavitation همراه باشند
💉 آمبولی سپتیک: در جوان معتاد تزریقی تبدار
🌊 ۸. پلورال افیوژن و آتلکتازی
💧 پلورال افیوژن (تجمع مایع در فضای پلور):
📉 تظاهرات رادیولوژیک: پر شدن زاویه کاستوفرنیک خلفی در لترال (نیاز به ۵۰-۱۰۳ سیسی مایع) و زاویه جانبی در PA (نیاز به ۱۰۰-۲۰۰ سیسی مایع)؛ ایجاد نمای مینسکوس (Meniscus sign) و محو شدن حدود دیافراگم و قلب
🔀 انحراف تراکئا و مدیاستن به سمت مقابل در موارد Massive
📋 تشخیصهای افتراقی کلی پلورال افیوژن:
1️⃣ عفونی و التهابی (Infectious, inflammatory)
2️⃣ تومورال اولیه یا متاستاتیک (Neoplastic primary or metastatic)
3️⃣ نارسایی قلبی (Cardiac decompensation)
4️⃣ ترومبوآمبولیک (Thromboembolic)
5️⃣ تروما (خون، کیل، نشت مواد غذایی در پارگی مری)
6️⃣ استنشاقی (مثل آزبستوزیس)
7️⃣ ایمونولوژیک (SLE، RA)
8️⃣ دارویی (بروموکریپتین، متیسرژید)
📌 انواع خاص پلورال افیوژن و تشخیصهای افتراقی آنها:
🔸 Subpulmonic Pleural Effusion (جمع شدن مایع بین پلور و دیافراگم):
🔍 تشخیصهای افتراقی: ضایعات ریوی، ضایعات کبدی، بالازدگی دیافراگم، ضایعات خود پلور (تومور پلور)
🔸 Loculated Pleural Effusion (تجمع محصور شده مایع ناشی از چسبندگی):
🔍 تشخیصهای افتراقی: مزوتلیومای پلور، ضایعات متاستاتیک پلور
🔸 Phantom Tumor / Fluid in Fissure (جمع شدن مایع در فیشر مینور):
🔍 تشخیصهای افتراقی: تومورها، پنومونیها و سایر علل ایجادکننده consolidation
💨 هیدرونوموتوراکس: وجود همزمان هوا و مایع با سطح افقی (Air-fluid level) گسترده (معمولاً بعد از جراحی قلب یا پارگی کیست هیداتیک)
📉 آتلکتازی (کلاپس ریه و کاهش حجم):
1️⃣ Passive: اثر فشاری هوا یا مایع در پلور
2️⃣ Resorption (انسدادی): انسداد راه هوایی توسط جسم خارجی یا تومور و جذب هوای دیستال
3️⃣ Adhesive: کاهش سورفکتانت (مثل ARDS یا نوزاد نارس، ممبران هولین) در post trauma حواسمان به این باشد.
4️⃣ Cicatricial: کشش پارانشیم توسط فیبروز (اسکار)
🧲 علامت افتراقی: کشیده شدن فیشرها، ناف ریه و دیافراگم به سمت ضایعه
collapse consolidation