Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Аналық жыныс жасушасымен аталық жыныс жасушасының ұқсастығы мен…
Аналық жыныс жасушасымен аталық жыныс жасушасының ұқсастығы мен айырмашылығы:
Басы (ядро мен акросома), мойнағы (митохондриялар) және құйрығы болады.
Өте ұсақ және миллиондаған мөлшерде көп өндіріледі.
Сипаттамасы♂️ Аталық жасуша (Сперматозоид)
Құйрығының көмегімен белсенді қозғалады
Қоректік заттар қоры жоқ, тек энергия беретін митохондриялары бар.
Басындағы акросомасында жұмыртқа қабықшасын ерітетін ферменттер болады.
Аналық жасуша (Жұмыртқа жасушасы / Овоцит)
Дөңгелек не сопақ пішінді, сыртынан бірнеше қорғаныш қабықшалармен қапталған.
Сперматозоидпен салыстырғанда бірнеше есе үлкен, саны шектеулі (аз) болады.
Қозғалмайды, жатыр түтігінің кірпікшелері арқылы баяу жылжиды.
Цитоплазмасында ұрықтың дамуына қажетті сарыуыз (қорек) қоры өте мол.
Цитоплазмасында центросома (жасуша орталығы) органелласы болмайды
Көбею кезеңі
Сперматогенезде: Бастапқы диплоидты жасушалар (сперматогониялар) еннің ирек өзекшелерінде митоз арқылы үздіксіз бөлініп, саны көбейеді. Бұл процесс ер адамдарда жыныстық жетілуден бастап өмір бойы жалғаса береді.
Оогенезде: Бастапқы жасушалар (оогониялар) аналық безде митоз арқылы бөлінеді. Салыстырмалы ерекшелігі – бұл кезең қыздарда тек құрсақта даму (эмбрионалдық) кезеңінде ғана жүріп, туылғанға дейін тоқтайды
Өсу кезеңі
Сперматогенезде: Жасушалар сәл үлкейіп, ДНҚ-сын екі еселейді де, I реттік сперматоциттерге айналады.
Оогенезде: Бұл кезең өте ұзақ және қарқынды жүреді. Жасуша цитоплазмасында болашақ ұрыққа қажетті ақуыздар, майлар мен сарыуыз қоры жиналып, жасуша айтарлықтай іріленіп, I реттік овоцитке айналады.
Қалыптасу кезеңі (Тек сперматогенезге тән)
Сперматидалардың цитоплазмасы азайып, басы, мойнағы және қозғалысты қамтамасыз ететін құйрығы қалыптасып, жетілген белсенді сперматозоидқа айналады. Оогенезде бұл кезең болмайды, себебі жұмыртқа жасушасы жетілу кезеңінде-ақ дайын болады
Бұл кезеңде екі жыныста да хромосома саны екі есе азаятын мейоздық бөліну жүреді. [1]
Сперматогенезде: I реттік сперматоцит мейоздың 1-бөлінуінен кейін екі II реттік сперматоцит, ал 2-бөлінуінен кейін 4 бірдей гаплоидты сперматида түзеді.
Оогенезде: Бөліну теңсіз жүреді. I реттік овоцит бөлінгенде қоректік заттың бәрін өзіне алатын 1 ірі жұмыртқа жасушасы (овоцит) және жойылып кететін 3 ұсақ бағыттаушы (редукциялық) денешік түзіледі. Бұл қоректік затты тек бір жасушаға шоғырландыру үшін қажет
Жетілу кезеңі (Мейоз)