Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
ANTZINAKO ERREGIMENEKO EUROPA - Coggle Diagram
ANTZINAKO ERREGIMENEKO EUROPA
Zer
da
antzineko
erregimena
?
XVI
. mendetik,
XVIII
. mendera,
Europaren
zati
handienean
sistema
sozial
politiko
eta
ekonomikoa
izan zen nagusi
sist. ekonomikoaren
oinarria
:
nekazaritza
jabetza-sistemak feudalak
manufakturen ekoizpena, Erdi Aroko gremioen esku
gizartea,
estamentuetan
banatuta
Noblezia
Kleroa
Herri
Xehea
estatu gehienetan, gobernu forma
monarkia
absolutua
zegoen.
1. EKONOMIA
ekonomia,
iraupen
-
ekonomian
oinarrituta
iraupen
-
ekonomia
: ekoizten zutena, haiek gordetzen zuten
biztanleen %80
nekazariak
ziren
nobleziaren eta elizaren lurrak mantentzen
XVIII
. mendean,
merkataritzan
goraldiak
eta
nekazariek
,
modu
berriak
topatu.
Aldaketa
asko ekarri,
biztanleria
izugarri
handitu
1.1 NEKAZARITZA
XVIII. mendean,
nekazaritza
eta
abeltzaintza
ziren
aberastasun
-
iturriak
garapen
teknologiko
eskasa
uzten
martxa
oso
lotuta
,
naturako
fenomenoekin
zergak
, jurgo erregimenaren uztarria
Europako leku gehienetan,
lurren
ia 2/3
nobleziaren
eta
elizaren
esku
ekonomiaren ustaketarako eta gizarte-antolaketarako,
instituzio
bat
sortu
,
Erdi
Aroan
sortuta.
Jaurgo
-
eskubideak
lurrari bazegozkion,
jauntxoak
trukean
,
errenta
jaso. Tartean,
jurisdikzio
-
eskubideak
zeuden. Jauntxoak gobernatzeko eta erregearen izenean justizia egiteko ahala.
pribilegioak
zituzten
XVIII
. mendean
biztanleria
hazi
, eta horrek eragin zuen
nekazaritza
-
produktuen
eskaria
handitzea
. Elizak eta nobleek jaso zituzten hren fruituak
2. ESTAMENTUZKO GIZARTEA ETA AURRENEKO ALDAKETAK
Antzinako erregimeneko gizartea
desberdintasunez
beteta
hiru estamentu
noblezia
kleroa
herri-xehea
jaio ondoren, jendeak aldatu nahi, aurrera egiteko aukera gutxi zeudelako.
burgesiak
, europako
gizarte
dinamikoenetan
sortu
zen, bere
botere
ekonomikoa
gero eta
handiagoa
izaten
hasi
2.1 NOBLEZIA ETA KLEROA
estamentu
pribilegiatuak
sektore horietako kideek,
haien
esku
zituzten,
administrazioko, Elizako eta armadako
postu guztiak
NOBLEZIA
goi mailako aristokratak
noble gailenak
KLEROA
goi
-kleroa:
kardinal, artzapezpiku, gotzain, abade eta abadesak
behe
-kleroa:
landa
eremuko
apaizak
eta
klero
erregeladuneko
fraide
eta
lekaime
gehienak
2.2 HERRI XEHEA
pribilegio juridiko, ekonomiko eta sozialik EZ
. Talde heterogeneoa zen.
LANDA-EREMUA
Lurrik gabeko nekazari, lur-jabe eta maizter pobreak
;
kezka
bakarra,
bizirik
mantentzea.
HIRI-EREMUA
mailarik apalenean: aldarraiak eta eskelak.
Gremioetako
artisauek
morroi
eta
neskameek
eskulangileek
maila goragokoa
zen
burgesia
nortzuk osatzen?
biltegietako jabeek
funtzionarioek eta profesional liberalek
negozio-gizon handiek
interes berdinak
zituzten (burgesek eta hirugarren estatuko gainerako taldeek): goi-kleroari eta
nobleei
pribilegio
guzti
-guztiak kentzea
2.3 BURGESIAREN GORALDIA
Burgesen
enpresak
komertzialak
ziren gehienak
haien bidez lortutako
aberastasunen
poderioz
, oso
boteretsu
bihurtu
eta
nobleekin **
berdin** jokatzen hasi.
Bankarien
belaundaldi berriak ere, garai hartan
sortu
burgesen
ekintzaileenen
aliatu
bihurtu.
Gobernarien
uztarpean
(bajo el control del gobierno) egoteari
utzirik
.
GOBERNU-SISTEMA
3.1 MONARKIA ABSOLUTUAK
Europako
antolaketa
ohikoena izan zen
Errege-erreginak
zuten
botere
osoa
3.2 ABSOLUTISMO ILUSTRATUA
XVIII
. mendean, zebait
errege
,
aldaketa
sozial eta ekonomikoak egiten hasi
errege-erregin horiek, guztien hainbat
nerri
hartzera
eraman zituzten
GERRAK XVIII. MENDEKO EUROPAN
Antzinako erregimenan,
europako
monarkien
arteko
gerrak,
etengabeak
ziren
hiru
gerra nabarmen
Espainiako ondorengotza gerra
Austriako ondorengotza gerra
zazpi urteko gerra
4.1 ESPAINIAKO ONDORENGOTZA GERRA
1701-1714
bi erregegai babestu zituzten:
Felipe Borboikoa
(Frantziako) eta
Karlos Habsburgokoa
(Austriako)
1713an
, tratu bat
sinatu
Herbehereetako
Utrecht
hirian, gerrari
amaiera
emateko
Filipe V.a
aitortu
zuen,
Espainiako
eta
Espainiak **
itsasoz
haranago zutela
koloniak**
6. LIBERALISMOAREN AURREKO PENTSAMENDUA
6.1 ILUSTRAZIOA
Arrazoiaren
arabera
mundua
modu
arrazionalean
azaltzeko
beharran
zegoen. Obskurantismoa, sineskeria eta tradizia salatu
Zientzia esperimentalen defentsa
XVIII. mendearen amaieran, jarri ziren, fisika, matematika, astronomia eta kimika modernoaren oinarriak
Fedea giza garapenean
zientziaren
goraldiak,
hazkunde
ekonomikoak
eta
erreforma
sozial
eta
politikoak
ongizatea
ekarriko zutela pentsatu.
hezkuntza
zen hori lortzeko
tresnarik
onena
Erlijio-tolerantziaren aldeko apustua
teozentrismoa
kritikatzea
. Bizitaren erdigunean, gizakia egon behar zen.
elizak
, estatuan eta gizarte zibilean
pisu
gehiago hartu
Askatasun ekonomikoa
merkatu
askearen
kontrako
oztopo
eta
arazoak
kentzea
6.2 PENTSAMENDU POLITIKO ILUSTRATUA
Ilustratu
batzuk,
monarkia
absolutuaren
alde
zeuden arren,
beste
batzuk, absolutismoaren
kontra
zeuden. Erregearen aurrean,
herritar
askeen
eskubideak
defendatzen
,
Liberalismoaren
oinarriak aplikatuz
printzipio ilustratuen
hazia (de donde empezaron)
askatasun politikoa
berdintasun soziala
Ilustratu frantsesen artean "
Montesquieu
" zen
gehien eragin
zuenetako bat.
botereen
banaketa
proposatu (judiziala)
sistema parlamentario inglesaz zekiena
oinarri harturik, lur jabe eta noblee horrek hori proposatu, erregeen botere despotikoari aurre egiteko.
Rousseau
gizartea berez ona da, gizartea usteltzen du.
ikuskera
kritiko
muturrekoagoak
askatasuna
eta
berdintasuna
lotuta
daude