Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
THIẾT LẬP MỤC TIÊU - THỰC HIỆN KẾ HOẠCH - Coggle Diagram
THIẾT LẬP MỤC TIÊU - THỰC HIỆN KẾ HOẠCH
II. Đặc trưng của kỹ năng thiết lập mục tiêu và thực hiện kế hoạch
Mang tính mục đích và tính chiến lược cao: Giao tiếp không diễn ra mơ hồ mà luôn có chủ đích rõ ràng. Chủ thể có nhu cầu, động cơ cụ thể và lựa chọn hành vi giao tiếp một cách có tính toán để đáp ứng mục tiêu đó.
Mục tiêu mang tính đa dạng và phi vật chất: Khác với hoạt động lao động hướng vào đồ vật, mục tiêu giao tiếp phần lớn hướng vào các giá trị tinh thần như: sự thăng hoa cảm xúc, củng cố lòng tin, thiết lập sự thấu hiểu hoặc hướng tới việc đạt được các mục tiêu thực tế (instrumental goals).
Tính linh hoạt và thích ứng (Không cứng nhắc): Quá trình thực hiện kế hoạch luôn có sự tương tác hai chiều. Tùy thuộc vào phản ứng, thái độ và sự phản hồi thực tế của đối tác mà chủ thể phải chủ động thay đổi, điều chỉnh kế hoạch ban đầu sao cho phù hợp.
Sự điều khiển của ý chí: Quá trình thực hiện kế hoạch luôn gặp thách thức, khó khăn hoặc các tác nhân gây nhiễu. Ý chí giúp chủ thể kiên nhẫn, kiềm chế cảm xúc bộc phát để giữ vững định hướng chiến lược đã vạch ra.
III. Cách thức rèn luyện để có kỹ năng thiết lập mục tiêu và thực hiện kế hoạch hiệu quả
1. Giai đoạn chuẩn bị (Thiết lập mục tiêu và lập kế hoạch)
Xác định mục tiêu rõ ràng: Tự nhận thức nhu cầu thực sự của bản thân để thiết lập mục tiêu cụ thể, tránh mơ hồ, lan man.
Lập kế hoạch theo công thức tổ chức 5W1H: Trước cuộc giao tiếp quan trọng, hãy trả lời rõ ràng các câu hỏi: Kế hoạch dùng để làm gì? (What); Giao tiếp ở đâu? (Where); Khi nào tiến hành? (When); Ai thực hiện/đối tác là ai? (Who); Tại sao phải giao tiếp? (Why); Thực hiện như thế nào? (How).
Thu thập thông tin đối tác: Tìm hiểu trước về sở thích, địa vị, tính cách của đối phương để xây dựng kịch bản tiếp cận và tìm điểm chung phù hợp.
2. Giai đoạn tiến hành (Thực hiện kế hoạch và thích ứng)
Lắng nghe tích cực để thu nhận thông tin phản hồi: Tập trung giải mã các tín hiệu ngôn ngữ và phi ngôn ngữ của đối tác để đánh giá xem họ có hiểu đúng thông điệp của mình hay không.
Điều chỉnh kế hoạch linh hoạt: Sẵn sàng thay đổi cách diễn đạt, tông giọng hoặc thậm chí là nhượng bộ tạm thời dựa trên phản ứng thực tế của đối phương nhằm đưa cuộc giao tiếp đi đúng hướng mục tiêu chung.
Làm chủ cảm xúc và ý chí: Kiên nhẫn trước các tình huống ngoài dự kiến, áp dụng các kỹ thuật thư giãn (như hít thở sâu "êm chậm sâu đều") để giữ bình tĩnh, tránh hành xử nóng nảy làm đổ vỡ kế hoạch giao tiếp.
I. Khái niệm kỹ năng thiết lập mục tiêu và thực hiện kế hoạch
Mục tiêu giao tiếp: Là mô hình kết quả mong đợi được hình dung trước trong tâm trí dưới dạng một sản phẩm tâm lý, tinh thần hoặc cảm xúc (ví dụ: thiết lập mối quan hệ mới, giải tỏa cảm xúc, gây ấn tượng tốt đẹp...). Mục tiêu giao tiếp đóng vai trò định hướng và chỉ đạo một loạt hành động tương tác cụ thể.
Kế hoạch giao tiếp: Là việc chủ thể xác định trước chiến lược giao tiếp trước khi tương tác, bao gồm các câu hỏi cốt lõi: giao tiếp với ai, nội dung gì, nhằm mục đích gì và sẽ diễn đạt ra sao.
Kỹ năng thiết lập mục tiêu và thực hiện kế hoạch: Là năng lực của chủ thể trong việc định vị rõ ràng đích đến mong muốn và chủ động xây dựng, triển khai các bước hành động một cách có chiến lược, đồng thời linh hoạt điều chỉnh tiến trình tương tác dựa trên thông tin phản hồi từ đối tác để đạt mục đích đã định.
IV. Cách thức rèn luyện của bản thân với kỹ năng trên
Thiết lập mục tiêu cụ thể trước mỗi buổi thảo luận nhóm: Khi học tập tại trường, tôi từ bỏ thói quen nói chuyện ngẫu hứng. Tôi luôn viết ra giấy 2–3 mục tiêu cốt lõi cần đạt được (ví dụ: phân công xong công việc, thống nhất đề cương) và bám sát chúng để tránh lãng phí thời gian của nhóm.
Chuẩn bị kế hoạch giao tiếp chi tiết dựa trên công thức 5W1H: Trước các buổi làm việc chung hoặc thuyết trình đề tài, tôi chủ động thiết kế một chương trình làm việc chi tiết, chuẩn bị kịch bản đặt câu hỏi và tìm hiểu đặc điểm của các thành viên tham gia để phân vai hợp lý.
Luyện tập khả năng thích nghi và kiểm soát cảm xúc: Trong quá trình giao tiếp, nếu xảy ra tranh cãi hoặc xung đột ngoài kế hoạch, tôi lập tức dừng lại để hít thở sâu nhằm lấy lại sự bình tĩnh. Tôi tập trung lắng nghe ý kiến phản hồi để hiểu bản chất vấn đề, từ đó điều chỉnh phương án thuyết phục nhằm đạt được giải pháp "Win-Win" (hai bên cùng thắng) phù hợp với mục tiêu ban đầu.