Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

ผู้ป่วยเด็กหญิงไทย อายุ 8 ปี น้ำหนัก 24 กิโลกรัม ส่วนสูง 125 เซนติเมตร -…

- - - - RBC ลดลง → anemia → อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย หน้ามืด ใจสั่น
      - WBC/Neutrophil ลดลง → neutropenia → เสี่ยงต่อการติดเชื้อ
      - Platelet ลดลง → thrombocytopenia → เสี่ยงต่อเลือดออก
  - - - เมื่อ hematopoietic stem cells ลดลง จะทำให้การสร้างเซลล์เม็ดเลือดทั้ง 3 สายลดลง ได้แก่
        
        Erythroid lineage ลดลง
        
        RBC ลดลง
        
        Hemoglobin ลดลง
        
        ความสามารถในการนำออกซิเจนไปยังเนื้อเยื่อลดลง
        
        tissue hypoxia
        
        เหนื่อยง่าย อ่อนเพลีย หน้ามืด ใจสั่น ซีด และหัวใจเต้นเร็ว
        
        ในผู้ป่วย
        
        Hb 6.5 g/dL + Hct 19.8% + reticulocyte ต่ำ
        
        ความสามารถในการนำ O₂ ไปเลี้ยงเนื้อเยื่อลดลง
        
        เกิด tissue hypoxia ร่างกายชดเชยด้วยการเพิ่ม cardiac output HR 118/min (tachycardia)
        
        ผู้ป่วยมี อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย หน้ามืด ใจสั่น ซีด ปลายมือปลายเท้าเย็น
        
        Myeloid/neutrophil lineage ลดลง
        
        WBC และ neutrophil ลดลง
        
        ความสามารถในการต่อต้านเชื้อโรคลดลง
        
        เสี่ยงต่อ bacterial/fungal infection และอาจเกิดการติดเชื้อรุนแรงได้
        
        ในผู้ป่วย
        
        WBC 2,100 cells/mm³ + ANC 800 cells/mm³
        
        ความสามารถในการกำจัดเชื้อลดลง
        
        เสี่ยงต่อการติดเชื้อ
        
        ผู้ป่วยรายนี้ยังไม่มีไข้ โดยมี T = 37.0°C แต่ยังต้องเฝ้าระวังการติดเชื้ออย่างใกล้ชิด
        
        Megakaryocyte lineage ลดลง
        
        Platelet ลดลง
        
        การแข็งตัวของเลือดผิดปกติ
        
        petechiae, ecchymosis, epistaxis, gingival bleeding หรือเลือดออกในอวัยวะต่าง ๆ
        
        Platelet 28,000 cells/mm³
  - - - ประวัติการใช้ยา โดยเฉพาะยาที่มีผลต่อไขกระดูก
      - การสัมผัสสารเคมี/สารพิษ
      - การได้รับรังสี
      - ประวัติ viral hepatitis
      - ประวัติ autoimmune disease
      - ประวัติสมาชิกครอบครัวมีภาวะไขกระดูกล้มเหลวหรือโรคทางพันธุกรรม
      - ความผิดปกติแต่กำเนิด เช่น short stature, café-au-lait spots, nail abnormalities หรือ mucocutaneous abnormalities ซึ่งอาจพบใน inherited bone marrow failure syndromes
      - ประวัติเลือดออกหรือติดเชื้อซ้ำ ๆ
  - - - ซีด
      - อ่อนเพลีย
      - เหนื่อยง่าย
      - exercise intolerance
      - หน้ามืด
      - เวียนศีรษะ
      - ใจสั่น
      - หัวใจเต้นเร็ว
      - หายใจเร็วหรือหอบเมื่อซีดมาก
      - ปลายมือปลายเท้าเย็น
      - ในเคสนี้พบ: ซีดชัดเจน เหนื่อยง่าย อ่อนเพลีย หน้ามืด ใจสั่น ปลายมือปลายเท้าเย็น และ tachycardia
    - - ไข้
      - การติดเชื้อบ่อย
      - แผลในปาก
      - sore throat
      - pneumonia
      - skin infection
      - sepsis ในรายที่รุนแรง
      - ในเคสนี้: ยังไม่มีไข้และยังไม่พบหลักฐานการติดเชื้อ แต่ ANC 800 cells/mm³ ทำให้มีความเสี่ยงเพิ่มขึ้น
    - - Petechiae
      - Ecchymosis
      - Epistaxis
      - Gingival bleeding
      - Menorrhagia ในเด็กหญิงที่มีประจำเดือน
      - Hematuria
      - Gastrointestinal bleeding
      - Intracranial bleeding ในรายที่รุนแรง
      - platelet 28,000 cells/mm³ แต่ยังไม่พบจุดเลือดออก
- - - - สาเหตุหรือปัจจัยที่เกี่ยวข้อง ได้แก่
        
        Idiopathic/immune-mediated
        
        ยาบางชนิด เช่น chloramphenicol และยาบางกลุ่มที่มีผลต่อไขกระดูก
        
        สารพิษหรือสารเคมีบางชนิด
        
        การได้รับรังสี
        
        Viral hepatitis และ hepatitis-associated aplastic anemia
        
        โรคภูมิคุ้มกันบางชนิด
        
        สารหรือยาที่มี myelotoxicity
    - - Inherited bone marrow failure syndromes
        ในเด็กต้องให้ความสำคัญกับโรคทางพันธุกรรม เช่น
        
        Fanconi anemia
        
        Dyskeratosis congenita/telomere biology disorders
        
        Shwachman-Diamond syndrome
        
        โรค inherited marrow failure อื่น ๆ
- - - - Hb/Hct ต่ำ
      - WBC ต่ำ
      - Platelet ต่ำ
      - ANC ต่ำ
- - - - ANC <500/µL
      - Platelet <20,000/µL
      - Reticulocyte count ต่ำมาก/absolute reticulocyte count ต่ำตามเกณฑ์ที่ใช้
  - - - Hb = 6.5 g/dL → severe anemia
      - WBC = 2,100 cells/mm³ → leukopenia
      - Platelet = 28,000 cells/mm³ → thrombocytopenia
      - ANC = 800 cells/mm³ → neutropenia
      - Reticulocyte ต่ำ
    - - ผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัย Aplastic Anemia with severe anemia และมี pancytopenia แต่ข้อมูลที่มีอยู่ยังไม่เพียงพอสำหรับการยืนยันระดับความรุนแรงตามเกณฑ์ SAA เนื่องจากยังขาดผล bone marrow cellularity และ absolute reticulocyte count
- - - - Packed RBC transfusion เมื่อมีข้อบ่งชี้
      - Platelet transfusion เมื่อมีข้อบ่งชี้
      - การป้องกันและรักษาการติดเชื้อ
      - การติดตาม CBC
      - ติดตาม vital signs
      - ประเมิน bleeding
      - ประเมินอาการจาก anemia
      - ใช้ blood products ที่เหมาะสมตามแผนการรักษา
  - - - เนื่องจากผู้ป่วยมี severe anemia และมีอาการเหนื่อยง่าย/หน้ามืด อาจให้ออกซิเจนตามอาการและตามแผนการรักษาเพื่อช่วยเพิ่ม oxygen availability แต่ oxygen ไม่สามารถแก้สาเหตุหลักของ anemia ได้
    - - เป้าหมายคือเพิ่ม circulating RBC และ hemoglobin เพื่อเพิ่ม oxygen-carrying capacity และลดอาการจาก anemia
    - - Hb/Hct ประเมิน anemia
      - WBC/ANC ประเมินความเสี่ยงติดเชื้อ
      - Platelet ประเมินความเสี่ยง bleeding
      - Reticulocyte ประเมิน marrow response
    - - การพยาบาลก่อน ระหว่าง และหลัง transfusion ต้องติดตาม vital signs และสังเกต transfusion reaction อย่างใกล้ชิด
    - - HR
      - RR
      - BP
      - Temperature
      - SpO₂