Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

SINH LÝ HỆ TIÊU HÓA, SINH LÝ GAN, TIÊU HÓA Ở RUỘT NON, HẤP THU CÁC…

- - - - Nuôi các mô, vchuyen các chất được hấp thu
  - - - Tạo niên thần kinh nội tại của ruột (Hệ thống thần kinh nội tại của ruột)
  - - - Cường độ co bóp of HANG VỊ
        
        Giai đoạn đầu: Yếu -> Nhào trộn thức ăn at MÔN VỊ
        
        Thức ăn trong dạ dày >1h: Mạnh -> đẩy dưỡng trấp xuống TÁ TRÀNG, 2-7 ml/ nhu động
      - Cơ thắt MÔN VỊ
        
        LUÔN ở trạng thái CO TRƯƠNG LỰC NHẸ
        
        Chỉ H2O và các chất bán lỏng đi qua
- - - - Nuốt
        
        3 Giai đoạn
        
        Hầu
        
        Được điều khiển bởi trung tâm nuốt ở hành não
        
        Thực quản
        
        Rối loạn co thắt thực quản dưới
        
        Giảm trương lực cơ: GERD
        
        Tăng trương lực cơ: Phì đại thực quản
        
        2 loại nhu động
        
        Nguyên phát
        
        Thức ăn: Hầu -> Dạ dày (8-10s)
        
        Thứ phát
        
        Nguyên phát chưa đưa hêt thức ăn -> Gây nhu động thứ phát
        
        Hoàn tất việc đưa thức ăn xuống dạ dày
        
        Các nhu động được kiểm soát bởi
        
        Dây IX, X
        
        Đám rối AUERBACH
        
        Miệng (gđ tự ý)
      - HOẠT ĐỘNG CƠ HỌC of Dạ dày
        
        Co bóp nhu động (3-4 l/p)
        
        Cử động nhào trộn
  - - - Chất nhày bảo vệ, enzyme tiêu hóa thức ăn
    - - Hormone tại chỗ (Gastrin, Secretin, CCK)
    - - Tuyến dưới hàm
      - Tuyến dưới lưỡi
      - Tuyến mang tai
    - - V nước bọt hàng ngày: 800-1500 mL
      - Được bài tiết chủ yếu do Hệ thần kinh tự chủ
  - - - Đáy vị
      - Thân vị (tiết Pepsinogen, nhầy, HCl)
      - Hang vị (pepsinogen, nhầy, gastrin)
    - - Rất ít chất dinh dưỡng đc hấp thu ở dạ dày
      - Ethanol đc hấp thu nhanh chống
      - Protein: 10-20% đc tiêu hóa nhờ pepsin
      - Lipid k đáng kể
      - Carbohydrate: đc tiêu hóa tiếp nhờ amylase
- - - - Thực quản, dạ dày, tá tràng
    - - Ruột non và ruột già
- - - - Hang vị là nơi tiết chính
      - Công dụng
        
        Kích thích tiết HCl
        
        Kích thích tiết pepsinogen
  - - - Trực tiếp
      - GC
      - PGC
- - - - Ở sàn não thất IV
- - - - Bị kích thích bởi thức ăn và xung động tk
      - Chất nội tiết -> Điều hòa hđ cơ học và bài tiết
      - Dạ dày tiết: Gastrin (gây giãn mạch ở dạ dày), Histamin, Somatostatin
        
        Ruột non tiết: CCK (gây giãn mạch ở tụy và ruột), Secretin, Motilin, Somatostatin
    - - Hệ tk ruột (hệ thống tk nội tại of intestine)
        
        Đám rối tk cơ (Hđ cơ học)
        
        Đám rối tk dưới niêm mạc (điều hòa lưu lượng máu và hđ bài tiết, hấp thu)
        
        Htk ruột điều hòa các hđ của hệ tiêu hóa = PHẢN XẠ ĐƯỜNG NGẮN
      - Hệ tk trung ương (Hệ tk tự chủ)
        
        PGC
        
        Chủ yếu qua các dây tk X
        
        Kích thích -> TĂNG hoạt động cơ học of ruột, tăng bài tiết dịch tiêu hóa, giãn mạch tăng lưu lượng máu tới ruột
        
        Chứa dây tk hướng tâm từ niêm mạc ruột
        
        GC (T5-L2)
        
        Đi qua đám rối mạc treo tràng trên và dưới, dây tk hướng tâm tại ruột
        
        Kích thích -> GIẢM hđ cơ học, co mạch làm giảm lưu lượng máu tới ruột
    - - Ngắn hạn (đói)
        
        Do các tín hiệu cảm giác từ hệ tiêu hóa
        
        Dạ dày trống -> Đói -> kích thích X (Glu thấp) -> Gây co thắt dạ dày (Co thắt lúc đói)
        
        Căng thành dạ dày -> Kích thích trung tâm no (ức chế trung tâm đói) -> Mỡ trong tá tràng kích thích sự bài tiết CCK (hormone kích thích trung tâm no)
        
        ĐIỀU HÒA VIỆC ĂN UỐNG
      - Dài hạn (no)
        
        Do nồng độ cdd in máu (đặc biệt GLUCOSE)
        
        GLU cao -> Kích thích trung tâm no
        
        Giữa trung tâm điều nhiệt và trung tâm điều hòa ăn uống của vùng hạ đồi có sự tác động qua lại
        
        ĐIỀU HÒA ĂN UỐNG VÀ CÂN BẰNG NĂNG LƯỢNG
        
        GIP: hormone đc tiết ra từ ruột non sau khi ăn
        
        Kích thích tuyến tụy tiết insulin khi đường huyết tăng
        
        Người bị ĐTĐ type 2, tác dụng kích thích tiết insulin of GIP thường gi
        
        GLP-1
        
        Tăng tiết insulin, giảm tiết glucagon
        
        Leptin
        
        Được mô mỡ tiết ra
        
        Tín hiệu báo no
        
        Ghrelin
        
        Hormone đói (đối lập Leptin)
- - - - Vùng bên
        
        Nằm giữa 2 tb gan liền kề
        
        Đc bịt kín bởi lk chặt
      - Vùng tiểu quản (Màng đỉnh)
        
        Chỉ cho phép thực hiện trao đổi chất theo 1 chiều từ TB vào đường dẫn mật
        
        Phần tiếp xúc với xoang gan & tiểu quản mật có vi nhung mao
      - Vùng xoang hay màng đáy bên
        
        Tiếp xúc trực tiếp với huyết tương
        
        Cho phép trao đổi nước, các chất hòa tan theo cả 2 chiều
    - - Lớn
      - Nhỏ
  - - - Bản chất là TB NK
      - TB chất chứa nhiều hạt dày đặt, có CHÂN GIẢ
      - Chức năng
        
        Tiêu diệt TB u, loại bỏ tb nhiễm virus trong gan (trội hơn các TB NK trong hệ tuần hoàn)
        
        Tiết các cytokine như IFN-γ
        
        Phối hợp với tế bào Kupffer trong bảo vệ gan
    - - From Bạch cầu đơn nhân
      - Chức năng
        
        Phá hủy hồng cầu già
        
        Miễn dịch (trình diện kháng nguyên cho tb lympho T), tiết TNF-α, IL-1, IL- 6
        
        THỰC BÀO
        
        Khử độc
- - - - Bài tiết enzyme tiêu hóa
    - - Tiết dung dịch bicacbonat (1200-1500 mL)
  - - - Carbohydrate
        
        Tiêu hóa bởi AMYLASE TỤY (Tinh bột chưa tiêu hóa hết)
        
        Hấp thu chủ yêu trên tá tràng và phần trên hỗng tràng
        
        Ở miệng Tinh bột sẽ được amylase nước bọt, tiêu hóa khoảng 20-40% lượng tinh bột
      - Protein
        
        Trypsin
        
        Đc sản xuất trong tế bào nang tụy dưới dạng k hoạt động (Hoạt hóa thành enzyme khi đã vào trong lòng ruột
        
        Chymotrypsin
        
        Carboxy-polypeptidase
      - Lipid
        
        Lipase tụy
    - - H2CO3 phân ly H+, HCO3-
      - HCO3- -> Lòng ống bài xuất
      - H+ đc trao đổi với Na ở mặt tb tiếp xúc với mạch máu
      - Na vào trong tb
      - Cl đc hoán đổi với HCO3-
- - - - Thường rất yếu, chỉ đẩy đc dưỡng trất 1cm/phút
      - Tăng do PHẢN XẠ DẠ DÀY - RUỘT
      - Secretin, Glucagon làm giảm nhu động ruột
    - - 60-90 lần/phút
      - Đẩy dịch tiêu hóa dư thừa -> ruột già, ngăn chặn sự trào ngược vi khuẩn của ruột già về ruột non
    - - Dưỡng trấp làm căng 1 đoạn ruột non -> Co thắt tại chỗ (mỗi chỗ dài khoảng 1cm)
      - Tá tràng: 12 lần/ phút
      - Hồi tràng: 8 lần/ phút
- - - - Ra máu GLUT2
- - - - Vi khuẩn lên men
        
        Đầy bụng
        
        Tiêu chảy