Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
BÀI 6: CÁCH MẠNG THÁNG TÁM NĂM 1945 - Coggle Diagram
BÀI 6: CÁCH MẠNG THÁNG TÁM NĂM 1945
1.Bối cảnh lịch sử
Khách quan
Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn kết thúc
8/1945, Liên Xô tấn công quân Nhật ở Đông Bắc Trung Quốc
Ngày 15/8/1945, Nhật tuyên bố đầu hàng Đồng minh không điều kiện
Ngày 6 và 9/8/1945, Mĩ ném 2 quả bom nguyên tử xuống Nhật Bản
Điều kiện khách quan thuận lợi.
Quân Nhật đầu hàng Đồng minh, chính phủ Trần Trọng Kim hoang mang cực độ ... Thời cơ cách mạng xuất hiện
Nguy cơ
Quyết định của Hội nghị Potsdam – từ vĩ tuyến 16 trở ra Bắc; quân Trung Hỏa Dân quốc. Từ vĩ tuyến 16 trở vào Nam là quân Anh => Quân Đồng minh kéo vào nước ta.
Chủ quan
Đảng; chuẩn bị đầy đủ về đường lối và phương pháp cách mạng
Lực lượng: được xây dựng và rèn luyện qua thực tiễn, đặc biệt cao trào kháng Nhật cứu nước
Quần chúng cách mạng sẵn sàng đứng lên khởi nghĩa khi thời cơ đến
Tầng lớp trung gian ngả hẳn về phía cách mạng.
Chủ trương của Đảng
14-15/8/1945, Hội nghị toàn quốc của Đảng họp Tân Trào (Tuyên Quang),
Thông qua kế hoạch lãnh đạo toàn dân khởi nghĩa
Quyết định chính sách đối nội, đối ngoại sau khi giành được chính quyền.
Ngày 13/8/1945, Trung ương Đảng và Tổng bộ Việt Minh thành lập Ủy ban khởi nghĩa toàn quốc, ra Quân lệnh số 1. chính thức phát động Tổng khởi nghĩa trong cả nước.
16-17/8/1945, Đại hội Quốc dân ở Tần Trào
Tán thành chủ trương Tổng khởi nghĩa
Thông qua 10 chính sách của Việt Minh.
Cử Ủy ban giải phóng dân tộc Việt Nam do Hồ Chí Minh làm Chủ tịch.
Diễn biến chính của Cách mạng tháng Tám
14/8
Nhờ vận dụng sáng tạo Chỉ thị Nhật – Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta", nhiều địa phương đã phát động khởi nghĩa
16/8
Một đơn vị giải phóng do Võ Nguyên Giáp chỉ huy, tiến về giải phóng thị xã Thái Nguyên
23/8
Giành chính quyền ở Huế
18/8
4 tỉnh: Bắc Giang, Hải Dương, Hà Tĩnh, Quảng Nam giành chính quyền ở tỉnh lỵ sớm nhất trong cả nước
25/8
Giành chính quyền ở Sài Gòn
19/8
Giành chính quyền ở Hà Nội
28/8
Đồng Nai Thượng và Hà Tiên giành chính quyền muộn nhất
30/8
Vua Bảo Đại thoái vị, chế độ phong kiến Việt Nam sụp đổ
2/9
Hồ Chí Minh đọc “Tuyên ngôn Độc lập" khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa
Mở rộng về Cách mạng tháng Tám
Xác định kẻ thủ: kẻ thủ trực tiếp là Phát xít Nhật và tay sai của chúng
Lực lượng: lực lượng chính trị đóng vai trò quyết định thắng lợi, lực lượng vũ trang đóng vai trò là nòng cốt, xung kích, hỗ trợ lực lượng chính trị
Phương pháp đấu tranh: bạo lực cách mạng, kết hợp đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang trong đó đấu tranh
chính trị là chủ yếu
Địa bản: diễn ra đồng thời ở cả nông thôn và thành thị
Đặc điểm:
Không có sự can thiệp từ bên ngoài
Diễn ra nhanh chóng, ít đổ máu
3.Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa và bài học lịch sử và bài học kinh nghiệm
Nguyên nhân thắng lợi
Nguyên nhân chủ quan
Sự lãnh đạo của Đảng đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chi Minh với đường lối cách mạng đúng đắn, sáng tạo trên cơ sở chủ nghĩa Mác – Lê nin và vận dụng sáng tạo vào Việt Nam => Nhân tố quyết định hàng đầu.
Truyền thống yêu nước đoàn kết của nhân dân
Quá trình chuẩn bị lực lượng lâu dài, chu đáo, rút kinh nghiệm qua các giai đoạn đấu tranh
Sự chủ động, linh hoạt trong lãnh đạo của Đảng, sự đoàn kết trong Tổng khởi nghĩa.
Nguyên nhân khách quan
Thắng lợi của Hồng quân Liên Xô và Đồng minh trong chiến tranh chống phát xít
Ý nghĩa lịch sử
Đối với Việt Nam
Đánh dấu bước phát triển nhảy vọt của cách mạng Việt Nam, mở ra kỷ nguyên mới: độc lập, tự do, nhân dân lao động làm chủ, kỷ nguyên giải phóng dân tộc gắn liền với giải phóng xã hội.
Mở ra bước ngoặt lớn trong lịch sử dân tộc: đập tan ách cai trị của Pháp và Nhật, xóa bỏ chế độ phong kiến, lập nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Đảng Cộng sản Đông Dương trở thành Đảng cầm quyền.
Đối với thế giới
Chọc thủng khâu yếu nhất trong hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc, góp phần làm suy yếu chúng.
Cổ vũ các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc đứng lên giải phóng, đặc biệt là Miến và Lào.
Góp phần vào chiến thắng của chủ nghĩa phát
xit.
Là cơ sở để tăng cường sức mạnh của phe XHCN trên thế giới.
Bài học kinh nghiệm
Sự lãnh đạo của Đảng; có đường lối đúng đắn, vận dụng linh hoạt, sáng tạo vào thực tiễn cách mạng Việt Nam
Phát huy khối đại đoàn kết toàn dân: tập hợp, tổ chức các lực lượng yêu nước rộng rãi trong Mặt trận dân tộc thống nhất.
Nắm bắt thời cơ: xác định đúng thời cơ, chủ động tạo thời cơ và chớp thời cơ.
Cần phải có sự kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại, nhân tố chủ quan và khách quan, trong đó nhân tố chủ quan giữ vai trò quyết định.