Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
FUNKCJONOWANIE JĘZYKOWE OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ - Coggle…
FUNKCJONOWANIE JĘZYKOWE OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ
Zagadnienia ogólne (Oligofazja)
Definicja:
Oligofazja to upośledzenie mowy (całkowity brak lub opóźnienie) nierozerwalnie związane z niepełnosprawnością intelektualną, objawiające się zniekształceniem treści, formy i substancji języka
Główne deficyty
Obniżenie poziomu procesów uogólniania i abstrakcji
Trudności w organizowaniu informacji przez język
Problemy z pamięcią słuchową treści semantycznych
Zależność rozwojowa:
Stopień niedorozwoju mowy jest ściśle skorelowany ze stopniem niepełnosprawności intelektualnej – im głębszy stopień niepełnosprawności, tym większe deficyty językowe
Niepełnosprawność intelektualna w stopniu lekkim
Komunikacja społeczna:
Trudności w wypowiadaniu się, mimo stosunkowo dobrej sprawności werbalnej w sytuacjach codziennych
. Duży wpływ na kompetencję komunikacyjną ma środowisko rodzinne i poziom uspołecznienia
Rozwój słownictwa:
Często występuje bogate słownictwo bierne przy ubogim czynnym. Słownik oparty głównie na konkretach, trudności z pojęciami abstrakcyjnymi
System gramatyczny
Budowanie zdań nieporadnych, o wadliwej składni
Stosowanie
stylu telegraficznego
(często z bezokolicznikami, omijanie istotnych części zdania)
Występowanie
agramatyzmów i dysgramatyzmów
Niepełnosprawność intelektualna w stopniu umiarkowanym i znacznym
Wokalizacja i artykulacja:
Częste wady wymowy (dyslalia), mowa zamazana, niewyraźna, o zmiennym tempie
Komunikacja wspomagana (AAC):
Osoby na tym poziomie często wymagają wsparcia w postaci gestów, symboli lub zdjęć, aby sformułować przekaz
Opóźnienie:
Znaczne opóźnienie rozwoju mowy, często pojawia się ona dopiero pod koniec wieku przedszkolnego lub później
Struktura wypowiedzi
Wypowiedzi ograniczone do prostych zdań, często jednowyrazowych lub równoważników
Poważne trudności w rozumieniu sensu słów i relacji między nimi
Współwystępujące zaburzenia mowy
(Zespół wad)
U osób z niepełnosprawnością intelektualną często diagnozuje się tzw.
zespoły wad mowy
, czyli nakładanie się wielu zaburzeń
Dysartria:
Zaburzenia artykulacji wynikające z uszkodzeń ośrodków ruchu, mowa bełkotliwa
Jąkanie i giełkot:
Zaburzenia płynności mówienia, pojawiające się szczególnie u osób z zespołem Downa
Dyslalia:
Wadliwa artykulacja głosek (seplenienie, rotacyzm itp.)
Mutyzm i afonia:
Całkowita lub wybiórcza niezdolność do mówienia o podłożu psychogennym lub organicznym
Niepełnosprawność intelektualna w stopniu głębokim
Bariery:
Częsty brak intencji komunikacyjnej lub trudności w jej odczytaniu przez otoczenie. Brak wykształconego kompleksu ożywienia uniemożliwia przejście do etapu mowy
Sposoby porozumiewania się
Mimika, pantomimika, bezsłowne dźwięki (krzyk, płacz, śmiech, mruczenie)
Ruchy całego ciała lub gesty o charakterze komunikacyjnym (np. wyciąganie ręki)
Reakcje fizjologiczne (zmiana rytmu serca, pocenie się, oddech)
Brak mowy werbalnej:
Mowa zazwyczaj nie wykształca się w formie dźwiękowej; komunikacja opiera się na
sygnałach przedwerbalnych