Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
BÀI 7: CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP (1945-1954) PHẦN 1 - Coggle…
BÀI 7: CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP (1945-1954) PHẦN 1
Bối cảnh lịch sử của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp
Thế giới
Thuận lợi
CNXH trở thành hệ thống.
Phong trào giải phóng dân tộc dâng cao ở các thuộc địa.
Phong trào đấu tranh vi hòa bình, dân chủ ở các nước tư bản
Khó khăn
Tác động của trật tự hai cực Ianta và
chiến tranh lạnh.
Trong nước
Thuận lợi
Nhân dân lao động làm chủ đất nước, gắn bó và bảo vệ chế độ mới.
Đảng lãnh đạo
Khó khăn
Ngoại xâm, nội phản: các nước đế quốc lấy danh nghĩa Đông minh kéo vào nước ta; lực lượng phản động chống phá. → Khó khăn lớn nhất (Pháp là kế thù nguy hiểm nhất)
Chính quyền non trẻ, lực lượng vũ trang non yếu => Đất nước bị bao vây, cô lập
Kinh tế nghèo nàn, lạc hậu.
Tản dư của chế độ cũ hết sức nặng nề.
=> Đất nước nhu "ngàn cân treo sợi tóc".
2.DIễn biến chính
a) Kháng chiến chống
thực dân Pháp quay trở lại xâm lược Nam Bộ (1945)
Cuộc kháng chiến của nhân dân Nam Bộ
Ngày 23/9/1945, Ủy ban kháng chiến Nam Bộ được thành lập
Quân dân Nam Bộ nhất tề đứng lên kháng chiến
Cả nước chi viện cho Nam Bộ và Nam Trung Bộ chiến đấu.
Ý nghĩa
Bước đầu làm thất bại “kế hoạch đánh nhanh thắng nhanh" của Pháp.
Tạo điều kiện cho nhân dân Nam Bộ và cả nước chuẩn bị lực lượng cho cuộc kháng chiến lâu dài
Hành động của Pháp
Ngày 2/9/1945, Pháp xả súng vào nhân dân Sài Gòn – Chợ Lớn
Đêm 22 rạng sáng 23/9, Pháp đánh úp trụ sở UBND Nam Bộ và cơ quan tự vệ Sai Gòn=> Mở đầu quá trình xâm lược Việt Nam lần 2
b)Những năm đầu của cuộc kháng chiến
Đường lối kháng chiến của đảng
Hành động của Pháp
28/2/1946: Pháp kí với Trung Hoa Dân quốc bản Hiệp ước Hoa – Pháp => Vi phạm nghiêm trọng chủ quyền Việt Nam.
Ngày 18/12/1946, Pháp gửi tối hậu thư buộc ta phải giải tán đội tự vệ và giao quyền kiểm soát Thủ đô cho chủng=> nền độc lập dân tộc bị vi phạm nghiêm trọng.
Chủ trương của Đảng
6/3/1946: kỉ Hiệp định Sơ bộ; 14/9: kí Tạm ước = Tổ rõ thiện chỉ hòa bình của Việt Nam; tránh phải đương đầu cùng lúc với nhiều kẻ thù, có thêm thời gian hòa hoàn xây dựng lực lượng.
Ngày 18 và 19/12/1946, Ban thường vụ hợp quyết định phát động cuộc kháng chiến toàn quốc
Văn kiện:
12/12/1946: Chỉ thị Toàn dân kháng chiến của Ban thường vụ TW Đảng
12/1946: Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Nội dung
Toàn dân, toàn diện, trường kĩ, tự lực cảnh sinh và tranh thủ sự ủng hộ của quốc tế
NHỮNG CHIẾN THẮNG QUÂN SỰ
Diễn biến: diễn ra từ ngày 19/12/1946 đến 12/2/1947 ở các
đô thị phía Bắc vĩ tuyến 16....
Kết quả:
Tiểu hao một bộ phận sinh lực địch
Giam chân địch trong thành phố
Bảo vệ được cơ quan đầu não kháng chiến rút lui an toàn.
Ý nghĩa
Bước đầu làm thất bại “kế hoạch đánh nhanh thắng nhanh"
Tạo điều kiện cho cả nước bước vào cuộc kháng chiến lâu dài
Củng cố niềm tin của quân dân cả nước vào thắng lợi của cuộc kháng chiến
=> Nghệ thuật quân sự; chủ động tấn công, chủ động rút lui
Chiến dịch Biên giới thu – đông năm 1950
Hoàn cảnh
Thuận lợi
Năm 1950, Trung Quốc, Liên Xô và các nước Xã hội chủ nghĩa lần lượt công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với Việt Nam
=> phá vỡ thế bị bao vây, cô lập.
Khó khăn
5/1949, Mỹ giúp Pháp thực hiện kế hoạch Rơ về => Mỹ tổng bước can thiệp sâu và dính líu trực tiếp vào cuộc chiến tranh Đông Dương.
Chủ trương của đảng
6/1950, mở chiến dịch Biên giới nhằm mục tiêu
Khai thông Biên giới Việt – Trung
Củng cố địa Việt Bắc
Tiêu diệt một bộ phận sinh lực địch
Diễn biến
Ngày 16/9/1950, tấn công cử điểm Đông Khê – mở màn chiến dịch.
Quân dân Việt Nam đã mai phục, chặn đánh địch nhiều nơi trên đường số 4, buộc chúng phải rút chạy
Kết quả
Giải phóng được một vùng biên giới rộng lớn
Chọc thủng hành lang Đông – Tây; Làm phá sản kế hoạch Rove.
Ý nghĩa
-
Là chiến dịch tấn công quy mô lớn đầu tiên của Bộ đội chủ lực.
Mở ra bước ngoặt của cuộc kháng chiến chống Pháp — giành được thể chủ động trên chiến trưởng chính Bắc Bộ.
Đặc điểm
Nghệ thuật chỉ đạo: kết hợp chiến trưởng chính và chiến trưởng phụ.
Nghệ thuật quân sự: đánh điểm, diệt viện, đánh công kiên, lấy vận động chiến là chủ yếu.
Địa bản: rừng núi
Lần đầu tiên có sự phối hợp lực lượng vũ trang ba thứ quân: bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương và dẫn quân du kích.
Chiến dịch Việt Bắc thu – đông năm 1947
Hoàn cảnh
Tháng 3/1947, Pháp để ra kế hoạch Bôlae tấn công lên Việt Bắc nhằm: tiêu diệt chủ lực của ta, phá căn cứ địa Việt Bắc và tiêu diệt cơ quan đầu não, nhanh chóng kết thúc chiến tranh.
Chủ trương của đảng
Chỉ thị: Phải phá tan cuộc tấn công mùa đông của giặc Pháp
Diễn biến
Từ tháng 10 đến tháng 12/1947, thực dân Pháp tấn công lên Việt Bắc. Quân dân Việt Nam đã chủ động phản công và giành thắng lợi tiêu biểu ở trận đường số 4, Đoan Hùng, Khe Lau.
Kết quả
Pháp rút khỏi Việt Bắc
Bảo vệ vững chắc căn cứ địa Việt Bắc và cơ quan đầu não kháng chiến
Ý nghĩa
Là chiến dịch phản công quy mô lớn đầu tiên của bộ đội chủ lực
Làm phả sản hoàn toàn kế hoạch "đánh nhanh thắng nhanh" của Pháp, buộc Pháp phải chuyển sang “đánh lâu dài"
Đưa cuộc kháng chiến toàn quốc chuyển sang giai đoạn mới
Đặc điểm
Nghệ thuật chỉ đạo: kết hợp chiến đấu giữa chiến trưởng chính chiến trưởng phụ
Nghệ thuật quân sự: đánh từng trận nhỏ, đánh tiêu diệt; Bao vây, phục kích, đánh du kích.
Địa bản: rừng núi