Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

HÌNH ẢNH HỌC CƠ XƯƠNG KHỚP - Coggle Diagram

- - - - Xương dài
        
        Đầu xương (chủ yếu là xương xốp)
        
        Hành xương
        
        Thân xương (vỏ xương đặc)
      - Cấu trúc thấu quang (không thấy trên X-quang)
        
        Màng xương (ngoại trừ khi có phản ứng màng xương)
        
        Sụn khớp
        
        Sụn tiếp hợp
        
        Sụn chêm
        
        Sụn viền
      - Khớp (Điểm tiếp nối giữa các đầu xương)
        
        Khớp động (khớp hoạt dịch)
        
        Khớp bán động (cột sống)
        
        Khớp bất động (khớp sọ)
    - - X-quang
        
        Chỉ định cơ bản đầu tiên, phổ biến, rẻ tiền
        
        Hạn chế: Chồng hình, khó phát hiện tổn thương nhỏ hoặc sâu
      - Cắt lớp vi tính (CT)
        
        Ưu thế đánh giá chi tiết cấu trúc xương
        
        Tái tạo 3 chiều
      - Cộng hưởng từ (MRI)
        
        Phương tiện tối ưu nhất khảo sát phần mềm (gân, dây chằng)
        
        Khảo sát sụn khớp
        
        Thay đổi tủy xương
      - Siêu âm
        
        Đánh giá phần mềm nông, dịch khớp
        
        Lợi thế tương tác trực tiếp (siêu âm động)
      - Xạ hình xương
        
        Nhạy trong phát hiện tăng tưới máu
        
        Hạn chế: Không đặc hiệu
  - - - Kiểm tra trục khớp (trật khớp, bán trật)
      - Vị trí mòn xương (vùng trần/rìa khớp hay dưới sụn)
    - - Đậm độ
        
        Tăng (xơ xương)
        
        Giảm (loãng xương quanh khớp hoặc lan tỏa)
      - Cấu trúc
        
        Gai xương
        
        Mòn xương
        
        Nang xương dưới sụn
        
        Phản ứng màng xương
    - - Đánh giá gián tiếp qua khe khớp
        
        Hẹp khu trú/lan tỏa
        
        Rộng do tràn dịch
        
        Dính khớp
        
        Lắng vôi sụn
    - - Số lượng: Một hay nhiều khớp
      - Tính chất: Đối xứng hay không đối xứng
    - - Tuổi, giới tính
      - Xét nghiệm máu (HLA-B27)
    - - Sưng nề, vôi hóa
      - Di lệch đường mỡ (dấu hiệu cánh buồm ở khớp khuỷu)
  - - - Tính chất: Không đối xứng, vùng chịu lực
      - Bộ ba đặc trưng
        
        Hẹp khe khớp khu trú
        
        Xơ xương dưới sụn
        
        Gai xương
      - Nang xương dưới sụn
      - Nhớ: thoái hoá khớp không có loãng xương #vdkdt có lx
    - - Tính chất: HUỶ XƯƠNG ĐƠN THUẦN Đối xứng, ưu thế khớp nhỏ bàn tay (bệnh hệ thống, bản chất viêm màng hoạt dịch và bao gân hoạt dịch nên đối xứng. Huỷ xương nhiều không tạo xương (ko gai xương))
      - Dấu hiệu đặc trưng: Loãng xương quanh khớp (do viêm gây loãng xương
      - Mòn xương ở rìa khớp = vung trần (vùng không có sụn che phủ), xương bị hủy do tiếp xúc trực tiếp dịch khớp viêm
      - Không có gai xương, vdkdt là quá trình hủy xương thuần túy, khiến xương ko tăng sinh đc
      - Biến dạng muộn
        
        Bàn tay gió thổi (lệch xương trụ) do huỷ hoại khớp
        
        Biến dạng cổ thiên nga: các ngón tay trừ ngón cái. Khớp liên đốt gần quá duỗi, khớp liên đốt xa quá gấp (do viêm bao gân gấp và duỗi
        
        Biến dạng lỗ khuy áo: ngược lại
      - Ở bàn tay bị khớp liên đốt gần và bàn ngón, phân bố theo chiều ngang+ bị cả C1.C2
    - - Hủy xương
        
        Ổ khuyết xương rìa khớp (dạng bấm móng tay) ổ khuyết lớn tại vùng rìa là vùng rộng hơn vùng trần (vùng rìa tiêp xúc nhiều với mô mềm và nốt tophi
        
        Bờ sắc nhọn nhô ra (gout có tân tạo gai xương nhọn cạnh rìa ổ xuyết xương -khác vdkdt bờ nhoè do loãng xương)
        
        Đặc trưng gout: nốt tophi huỷ xương rìa khớp mạnh, có tạo xương nhẹ rìa chỗ huỷ
      - Mô mềm: Sưng nề dạng nốt Tô-phi (có thể vôi hóa)
    - - Kết hợp hủy xương và tạo xương (do đặc hiệu của chất viêm), bản chất bệnh chủ yếu viêm gân nên đối xứng và viêm mô mềm lan toả nhiều hơn, khe khớp dính về sau; tạo xương cả huỷ nên kết hợp nhiều dấu phình hẹp ( như bút chì và tai chuột)
      - Phân bố không đối xứng : do viêm điểm bám gân (phụ thuộc vào tay thuận + tay ko thuận) kèm + viêm màng hoạt dịch (# vdkdt chỉ viêm màng hoạt dịch
      - Dấu hiệu kinh điển
        
        Bút chì cắm trong cốc: khớp gần hủy xương, khớp xa tạo xườn (do vừa huỷ vừa tạo)
        
        Dấu tai chuột: ở giữ hủy xương, 2 gai xương hai bêb (do vừa huỷ vừa tạo)
      - Mô mềm: Ngón tay hình xúc xích (sưng nề toàn bộ)
      - Ở bàn tay bị khớp liên đốt xa, phân bố theo chiều dọc - bị nguyên 1 ngón
    - - Vị trí cốt lõi: Khớp cùng chậu (đối xứng 2 bên, 4 giai đoạn)
      - Cột sống: Cầu xương dọc nối thân sống (hình ảnh cây tre)
  - - - Thường gặp ở trẻ em
      - Vị trí điển hình: Hành xương
    - - Xương to xù xì, vỏ xương dày
      - Mảnh xương chết nằm trong ổ áp-xe
    - - Khu trú tại chỗ sau gãy xương hở hoặc phẫu thuật
  - - - Có: Thoái hóa
      - Không có: Viêm khớp dạng thấp, Viêm khớp nhiễm trùng
    - - Thoái hóa: Hẹp không đối xứng/khu trú
      - Viêm khớp: Hẹp đối xứng/lan tỏa
    - - Tiêu chuẩn vàng chẩn đoán nhóm bệnh lý cột sống
      - Cần đánh giá kỹ X-quang hoặc MRI để phát hiện sớm phù tủy xương