Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
ტერმინები და განმარტებები - Coggle Diagram
- ტერმინები და განმარტებები
-
- სტრატეგია (Strategy) — სტრატეგია არის მიზანზე ორიენტირებული და ერთმანეთთან დაკავშირებული ქმედებების სისტემა, რომლის მეშვეობითაც ორგანიზაცია ცდილობს კონკურენტებთან შედარებით უკეთესი შედეგის მიღწევასა და მის შენარჩუნებას გრძელვადიან პერიოდში.
- სტრატეგიული მენეჯმენტი (Strategic Management) — სტრატეგიული მენეჯმენტი წარმოადგენს მენეჯმენტის ინტეგრირებულ სფეროს, რომელიც აერთიანებს ანალიზს, ფორმულირებასა და განხორციელებას კონკურენტული უპირატესობის მისაღწევად და ორგანიზაციის შედეგიანობის გასაუმჯობესებლად.
- კონკურენტული უპირატესობა (Competitive Advantage) — კონკურენტული უპირატესობა არსებობს მაშინ, როდესაც კომპანია კონკურენტებთან ან ინდუსტრიის საშუალო მაჩვენებელთან შედარებით უფრო მაღალ შედეგს აჩვენებს.
- მდგრადი კონკურენტული უპირატესობა (Sustainable Competitive Advantage) — მდგრადი კონკურენტული უპირატესობა ნიშნავს, რომ ორგანიზაცია ხანგრძლივი დროის განმავლობაში ინარჩუნებს კონკურენტებზე უკეთეს შედეგიანობას და მისი უპირატესობა ადვილად არ კოპირდება.
- კონკურენტული სისუსტე / დაუპირატესობა (Competitive Disadvantage) — კონკურენტული სისუსტე არის მდგომარეობა, როდესაც კომპანია კონკურენტებთან ან ინდუსტრიის საშუალო მაჩვენებელთან შედარებით უარეს შედეგებს აჩვენებს.
- კონკურენტული პარიტეტი / თანასწორობა (Competitive Parity) — კონკურენტული პარიტეტი ნიშნავს მდგომარეობას, როდესაც ორი ან მეტი კომპანია დაახლოებით ერთსა და იმავე დონეზე ფუნქციონირებს და მათ შორის აშკარა უპირატესობა არ იკვეთება.
- ღირებულების შექმნა (Value Creation) — ღირებულების შექმნა არის პროცესი, რომლის დროსაც ორგანიზაცია მომხმარებელს სთავაზობს მისთვის სასარგებლო პროდუქტს, მომსახურებას ან გამოცდილებას და ამავე დროს ინარჩუნებს მოგების მიღების შესაძლებლობას.
- კარგი სტრატეგია (Good Strategy) — კარგი სტრატეგია არის ისეთი სტრატეგია, რომელიც ეფუძნება პრობლემის სწორ დიაგნოზს, მკაფიო მიმართულების პოლიტიკას და შეთანხმებულ, თანმიმდევრულ ქმედებებს.
- დიაგნოზი (Diagnosis) — დიაგნოზი ნიშნავს კონკურენტული გამოწვევის სწორად განსაზღვრას და მის საფუძვლიან გაანალიზებას შიდა და გარე გარემოს გათვალისწინებით.
- მიმართულების პოლიტიკა (Guiding Policy) — მიმართულების პოლიტიკა არის საერთო სტრატეგიული მიმართულება, რომელიც განსაზღვრავს, როგორ უნდა უპასუხოს ორგანიზაციამ გამოვლენილ კონკურენტულ გამოწვევას.
- თანმიმდევრული ქმედებები (Coherent Actions) — თანმიმდევრული ქმედებები არის ერთმანეთთან შეთანხმებული მოქმედებების ერთობლიობა, რომლებიც უზრუნველყოფს სტრატეგიის პრაქტიკულ განხორციელებას.
- ანალიზი (Analysis) — ანალიზი არის სტრატეგიული პროცესის ეტაპი, რომლის დროსაც ორგანიზაცია სწავლობს საკუთარ შიდა შესაძლებლობებს, რესურსებს, გარე გარემოსა და კონკურენტულ პირობებს.
- ფორმულირება (Formulation) — ფორმულირება არის სტრატეგიის ჩამოყალიბების ეტაპი, როდესაც ორგანიზაცია ირჩევს მოქმედების ძირითად მიმართულებას და აყალიბებს კონკრეტულ სტრატეგიულ არჩევანს.
- განხორციელება (Implementation) — განხორციელება არის სტრატეგიის პრაქტიკაში გადატანის პროცესი, რომლის დროსაც დაგეგმილი მიზნები და გადაწყვეტილებები რეალურ ქმედებებად იქცევა.
- AFI სტრატეგიული ჩარჩო (AFI Framework) — AFI ჩარჩო არის სტრატეგიული მენეჯმენტის მოდელი, რომელიც აერთიანებს სამ მთავარ კომპონენტს: ანალიზს, ფორმულირებას და განხორციელებას.
- სტრატეგიული პოზიციონირება (Strategic Positioning) — სტრატეგიული პოზიციონირება ნიშნავს კომპანიის მიერ ბაზარზე ისეთი უნიკალური ადგილის დაკავებას, რომელიც საშუალებას აძლევს შექმნას მეტი ღირებულება ან უფრო ეფექტიანად აკონტროლოს ხარჯები.
- დიფერენციაციის სტრატეგია (Differentiation Strategy) — დიფერენციაციის სტრატეგია გულისხმობს ისეთი უნიკალური პროდუქტის ან მომსახურების შეთავაზებას, რომელსაც მომხმარებელი კონკურენტების შეთავაზებაზე მეტად აფასებს.
- დაბალი ხარჯების სტრატეგია (Cost Leadership Strategy) — დაბალი ხარჯების სტრატეგია გულისხმობს მომხმარებლისთვის მსგავსი ღირებულების შეთავაზებას უფრო დაბალი დანახარჯებითა და ხშირად უფრო დაბალი ფასით.
- კომპრომისები (Trade-offs) — კომპრომისები არის სტრატეგიული არჩევანის აუცილებელი ნაწილი, როდესაც ორგანიზაცია ერთი მიმართულების სასარგებლოდ უარს ამბობს სხვა შესაძლებლობებზე.
- ოპერაციული ეფექტიანობა (Operational Effectiveness) — ოპერაციული ეფექტიანობა ნიშნავს საქმიანობის უკეთ, სწრაფად ან ნაკლები დანახარჯით შესრულებას, თუმცა იგი თავისთავად არ უდრის სტრატეგიას.
- Red Queen ეფექტი (Red Queen Effect) — Red Queen ეფექტი აღწერს მდგომარეობას, როდესაც ყველა კომპანია ბევრს მუშაობს გაუმჯობესებისთვის, მაგრამ საბოლოოდ კონკურენტული პოზიციები მნიშვნელოვნად არ იცვლება.
- დაინტერესებული მხარეები / სტეიქჰოლდერები (Stakeholders) — დაინტერესებული მხარეები არიან პირები, ჯგუფები ან ორგანიზაციები, რომლებიც გავლენას ახდენენ კომპანიის საქმიანობაზე ან თავად განიცდიან მის გავლენას.
- სტეიქჰოლდერების სტრატეგია (Stakeholder Strategy) — სტეიქჰოლდერების სტრატეგია არის მიდგომა, რომლის მიხედვითაც ორგანიზაცია მართავს ურთიერთობებს სხვადასხვა დაინტერესებულ მხარესთან, რათა შექმნას და სამართლიანად გადაანაწილოს ღირებულება.
- სტეიქჰოლდერების გავლენის ანალიზი (Stakeholder Impact Analysis) — სტეიქჰოლდერების გავლენის ანალიზი არის მენეჯერული ინსტრუმენტი, რომელიც ეხმარება ორგანიზაციას ამოიცნოს stakeholder-ები, განსაზღვროს მათი ინტერესები, შეაფასოს მათი გავლენა და შეიმუშაოს შესაბამისი რეაგირება.
- ძალა (Power) — ძალა ნიშნავს დაინტერესებული მხარის შესაძლებლობას მოახდინოს ზეგავლენა ორგანიზაციის გადაწყვეტილებებსა და ქმედებებზე.
- ლეგიტიმურობა (Legitimacy) — ლეგიტიმურობა ასახავს, რამდენად სამართლებრივად, ეთიკურად ან მორალურად გამართლებულია stakeholder-ის მოთხოვნა.
- სასწრაფოობა / აქტუალობა (Urgency) — სასწრაფოობა ნიშნავს, რამდენად დაუყოვნებლივ ყურადღებას და რეაგირებას მოითხოვს დაინტერესებული მხარის მოთხოვნა.
- აქციონერები (Shareholders) — აქციონერები არიან კომპანიის მფლობელები, რომლებიც ორგანიზაციაში აბანდებენ კაპიტალს და სანაცვლოდ ელიან ღირებულების ზრდასა და ფინანსურ სარგებელს.
- კრედიტორები (Creditors) — კრედიტორები არიან ფინანსური რესურსების მომწოდებლები, როგორიცაა ბანკები ან სხვა სესხის გამცემი ინსტიტუტები, რომლებიც ელიან ვალის დროულ დაფარვას.
- თანამშრომლები (Employees) — თანამშრომლები არიან შიდა დაინტერესებული მხარეები, რომლებიც ორგანიზაციას სთავაზობენ დროს, ცოდნასა და უნარებს, ხოლო სანაცვლოდ ელიან ხელფასს, უსაფრთხო სამუშაო გარემოსა და განვითარების შესაძლებლობებს.
- ადგილობრივი საზოგადოება (Communities) — ადგილობრივი საზოგადოება წარმოადგენს გარე დაინტერესებულ მხარეს, რომელიც ორგანიზაციას სთავაზობს ინფრასტრუქტურას, სოციალურ გარემოსა და ლეგიტიმურობას, ხოლო სანაცვლოდ ელოდება პასუხისმგებლიან ქცევას.
- კორპორაციული სოციალური პასუხისმგებლობა (CSR) — კორპორაციული სოციალური პასუხისმგებლობა არის მიდგომა, რომლის მიხედვითაც კომპანია ეკონომიკური მიზნების გარდა იღებს სამართლებრივ, ეთიკურ და ფილანთროპიულ პასუხისმგებლობებს საზოგადოების წინაშე.
- ეკონომიკური პასუხისმგებლობა (Economic Responsibility) — ეკონომიკური პასუხისმგებლობა ნიშნავს, რომ კომპანიამ უნდა შექმნას ღირებულება, მიიღოს მოგება და უზრუნველყოს თავისი მდგრადი ფუნქციონირება.
- სამართლებრივი პასუხისმგებლობა (Legal Responsibility) — სამართლებრივი პასუხისმგებლობა გულისხმობს, რომ ორგანიზაციამ უნდა დაიცვას მოქმედი კანონები, რეგულაციები და სამართლებრივი ნორმები.
- ეთიკური პასუხისმგებლობა (Ethical Responsibility) — ეთიკური პასუხისმგებლობა ნიშნავს, რომ კომპანია უნდა მოქმედებდეს სამართლიანად და პასუხისმგებლიანად მაშინაც კი, როდესაც კანონი ამას პირდაპირ არ ავალდებულებს.
- ფილანთროპიული პასუხისმგებლობა (Philanthropic Responsibility) — ფილანთროპიული პასუხისმგებლობა გულისხმობს საზოგადოებისადმი ნებაყოფლობით მხარდაჭერას, მაგალითად, განათლების, ჯანმრთელობისა და სოციალური პროექტების დაფინანსებას.
- სტრატეგიული ლიდერები (Strategic Leaders) — სტრატეგიული ლიდერები არიან პირები, რომლებიც განსაზღვრავენ ორგანიზაციის მიმართულებას, იღებენ საკვანძო გადაწყვეტილებებს და მართავენ სტრატეგიის შექმნასა და განხორციელებას.
- სტრატეგიული ვალდებულება (Strategic Commitment) — სტრატეგიული ვალდებულება არის ისეთი მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილება ან ინვესტიცია, რომელიც ადასტურებს კომპანიის სერიოზულ მზადყოფნას არჩეული სტრატეგიის განსახორციელებლად.
- მასშტაბის ეკონომია (Economies of Scale) — მასშტაბის ეკონომია ნიშნავს ერთეული პროდუქტის დანახარჯის შემცირებას წარმოების მოცულობის ზრდასთან ერთად.
- კორპორაციული სტრატეგია (Corporate Strategy) — კორპორაციული სტრატეგია განსაზღვრავს, რომელ ინდუსტრიებში, ბაზრებსა და საქმიანობის მიმართულებებში უნდა იყოს წარმოდგენილი ორგანიზაცია.
- ბიზნეს სტრატეგია (Business Strategy) — ბიზნეს სტრატეგია განსაზღვრავს, როგორ უნდა კონკურირებდეს ორგანიზაცია კონკრეტულ ბაზარზე კონკურენტებთან შედარებით.
- ფუნქციური სტრატეგია (Functional Strategy) — ფუნქციური სტრატეგია ეხება კონკრეტული ფუნქციური მიმართულებების, როგორიცაა მარკეტინგი, ფინანსები, HR ან ოპერაციები, სტრატეგიულ მხარდაჭერას.
- სტრატეგიული წარუმატებლობა (Strategic Failure) — სტრატეგიული წარუმატებლობა არის მდგომარეობა, როდესაც ორგანიზაცია ვერ პასუხობს გარემოს გამოწვევებს და შედეგად კარგავს შედეგიანობას, რეპუტაციას ან კონკურენტულ პოზიციას.
- პასუხისმგებელი კორპორაციული მოქალაქეობა (Good Corporate Citizenship) — პასუხისმგებელი კორპორაციული მოქალაქეობა ნიშნავს, რომ ორგანიზაცია მოქმედებს ისე, რომ ითვალისწინებს საზოგადოების, გარემოსა და სხვადასხვა დაინტერესებული მხარის ინტერესებს.
- გაზიარებული ღირებულება (Shared Value) — გაზიარებული ღირებულება ნიშნავს ისეთ ეკონომიკურ და სოციალურ სარგებელს, რომელიც ერთდროულად იქმნება როგორც კომპანიისთვის, ისე საზოგადოებისათვის.
- ხედვა (Vision) — ხედვა არის წარმოდგენა იმაზე, თუ რა უნდა გახდეს ორგანიზაცია მომავალში და რა მიმართულებით სურს განვითარება.
- მისია (Mission) — მისია არის ორგანიზაციის არსებობის ძირითადი მიზანი, რომელიც განმარტავს, რატომ არსებობს იგი და ვის რას სთავაზობს.
- ღირებულებები (Values) — ღირებულებები არის ძირითადი პრინციპები და რწმენები, რომლებიც განსაზღვრავს ორგანიზაციის ქცევას, გადაწყვეტილებებსა და კულტურას.
- სტრატეგიული გამოწვევა (Competitive Challenge) — სტრატეგიული გამოწვევა არის მთავარი პრობლემა ან ბარიერი, რომლის დაძლევაც აუცილებელია კონკურენტული უპირატესობის მისაღწევად.
- პირველი მოთამაშის უპირატესობა (First-Mover Advantage) — პირველი მოთამაშის უპირატესობა არის სარგებელი, რომელსაც კომპანია იღებს ბაზარზე ან ტექნოლოგიაში პირველი შესვლით.
- დიაპაზონის შიში / Range Anxiety — დიაპაზონის შიში არის მომხმარებლის შიში, რომ ელექტრო ავტომობილის ბატარეა გზაში დაიცლება და საჭირო სადგური ხელმისაწვდომი არ იქნება.
- ორი-მხრივი პლატფორმა (Two-Sided Platform) — ორი-მხრივი პლატფორმა არის ბიზნესი, რომელიც ერთმანეთთან აკავშირებს ორ განსხვავებულ მომხმარებელთა ჯგუფს, მაგალითად, მომხმარებლებსა და რეკლამის განმთავსებლებს.
- ნულოვანი ემისია (Zero Emission) — ნულოვანი ემისია ნიშნავს ტექნოლოგიას ან პროცესს, რომელიც არ გამოყოფს მავნე გამონაბოლქვს გარემოში.
- მდგრადი ტრანსპორტი (Sustainable Transport) — მდგრადი ტრანსპორტი არის სატრანსპორტო სისტემა, რომელიც ამცირებს გარემოზე ნეგატიურ ზემოქმედებას და ხელს უწყობს გრძელვადიან ეკოლოგიურ ბალანსს.
- ორგანიზაციული დიზაინი (Organizational Design) — ორგანიზაციული დიზაინი არის ორგანიზაციის სტრუქტურის, როლების, კოორდინაციისა და კონტროლის სისტემის მოწყობა სტრატეგიის ეფექტიანი განხორციელებისთვის.
- კორპორაციული მმართველობა (Corporate Governance) — კორპორაციული მმართველობა არის წესების, სტრუქტურებისა და მექანიზმების სისტემა, რომლის მეშვეობითაც კომპანია იმართება და კონტროლდება.
- ბიზნეს ეთიკა (Business Ethics) — ბიზნეს ეთიკა წარმოადგენს იმ ნორმებისა და პრინციპების ერთობლიობას, რომლებიც განსაზღვრავს რა არის სწორი და პასუხისმგებლიანი ქცევა ბიზნესში.
- ბიზნეს მოდელი (Business Model) — ბიზნეს მოდელი აღწერს, როგორ ქმნის, აწვდის და იღებს ორგანიზაცია ღირებულებას პრაქტიკაში.
-