Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
METABOLISMOA: KATABOLISMOA - Coggle Diagram
METABOLISMOA: KATABOLISMOA
metabolismoa eta haren ezaugarriak
metabolismoa
bizi funtzioak betetzeko
behar diren errakzio kimikoen multzoa da
bi metabolismoaren prozesu motak
katabolismoa
degradazio
errakzioak dira, hau da, molekula konplexu bat apurtu simpleagoak lortzeko
ATP-aren sintesia
egiten da
oxidazio
errakzioak dira
erredox
errakzioak
energia-transferentziak dira, elektroien trukea
oxidazio erreakzioak
molekulak
elektroiak galtzen
ditu
errakzio exergonikoa
da (energia askatu)
erredukzio errakzioak
molekulak
elektroiak irabazi
erreakzio
biosintetikoa
anabolismoa
sintesi
erreakzioak dira, hau da, molekulak eraikitzen dira
ATP kontsumitzen da
erredukzio
errakzioak dira
erreakzio hauen
helburua
k
energia
lortzea
eta
molekula eraikitzea
dira
bide metaboliko hauek katalizatzeko eta erregulatzeko
entzima espezifikoak
daude,
bidearen hasieran
substratua
dago, gero hau
bitartekari
bat bueltatuko da (bidearen zehar) eta amaieran
produktua
izango da
hiru bide metaboliko daude:
lineala
,
ziklikoa
eta
adarkatua
normalean erreakizio hauek
itzulezinak
dira eta
modu kateatuan
gertatzen dira
ingurune akuosoetan
gertatzen dira, eta
energia kontsumitu edo askatu
dezakete
molekula energetikoak
katabolismoaren eta anabolismoaren arteko
energia transferentziak bitartekarien bidez
geratzen da
elektroien koentzima garraiatzaile
en bidez; NADN, NADPH, FADH...
energia garriatzaileak
: ATP eta GTP energia daukate fosfatoen arteko loturetan
ATP
energia transferitzeko modu orokorrena
da
antzekoak daude: GTP, UTP, CTP
ATP-a hidrolizatzea
n (ADP edo AMP bihurtzen)
energia asko askatze
n da, energia hau honetarako erabiltzen da:
anabolismoan
molekulen sintesirako
lan mekanikoa egiteko (
muskuluak uzkurtzeko
)
mintz plasmatikoaren zehar
garraio aktiboa egiteko
nerbio bulkadan
beroa edo beste motatako energia sortzeko (bioluminiszentzia adb)
bi modutan lortzen da zelula batean
substratu mailako sintesian
energia altuko konposatu bat apurtu
eta gero, lortzen den energia fosfato talde bat transferitzeko erabiltzen da
fosforilazioa elektroien garraioaren ondorioz
elektroien garraio kateetan (arnasketa edo fotosintesian) hauek energia galtzen dute, gero erabiliko dena
ADP fosforilatzeko ATP sortuz
KATABOLISMOA
GLUZIDOEN KATABOLISMOA
glukosak
(C6H12O6) zelulentzat erregai bezalako bat da, eta jatorri ezberdinak ditu.
organismo heterotrofoetan
elikagaietatik
dator, baina beste
molekula batzuk eraldatzean
lor daiteke. Horrez gain
erreserbetatik
(glukogenoa) lortu dezakegu
Glukosa lortu eta gero
arnasketa aerobiko bidez degradatzen da
fase hauek jarraituz:
GLUKOLISIA
bide kataboliko
bat da, 10 errakziorekin, bakoitzak bere
entzima espezifikoa
du katalizatzeko
zelula guztien
zitoplasman
gertatzen da (landareak izan ezik, batzuetan estroman gerta daiteke)
ondoren:
ingurune aerobioetan
1 more item...
ingurune anaerobioetan
1 more item...
organismo autotrofoetan
fotosintesi bidez sintetizatzen
da, eta erreserbat dituzte ere bai (almidoia)
prozesuan
elektroiak askatzen
dira, eta hauen
azken hartazailearen
arabera hiru zelula mota daude
aerobikoak
:
oxigeno molekulak
dira elektroien azken hartzaileak
anaerobikoak
: elektroiaren azken hartzailea
molekula organiko bat
da (oxigeno gabe bizi dira)
fakultatiboak
:
bi bideak
erabili dezakete; aerobikoa ala anaerobikoa
LIPIDOEN KATABOLISMOA
triazilglizeridoak dira animalien erreserba eta hau erabiltzeko 3 pausu jarraitu behar dira
GLIZEROLA HIDROLIZATU
lipasa entzimek
glizerola hidrolizatzen dute gantz azidoak lortuz
,
hauek
glukolisia jasan
go dute, eta beta oxidazioa egingo zaie
BETA OXIDAZIOA
matriz mitokondrialean
gantz azidoari bi karbono kendu
ko zaizkio
azetil koentzima lortzeko
,
FADH eta NADH ere lortzen dira
hau eta gero
krebs zikloa eta arnasketa
egingo da
PROTEINEN KATABOLISMOA
beste energi iturririk ez dagoenean (erreserbak barne) hau gertatzen da
aminoazidoak degradatuko dira eta haien egituraren arabera krebs zikloaren puntu ezberdinetan sartuko dira
