Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

Katabolismoa - Coggle Diagram

- - - - adarkatuak
      - ziklikoak
      - linealak
  - - - Katabolismoa molekula konplexuak (gluzidoak edo lipidoak, adibidez) molekula bakunagoetan desegiten dituen prozesu multzoa da. Prozesu honetan, molekulen lotura kimikoetan pilatutako energia askatu egiten da, eta zelulak ATP moduan gordetzen du gero erabili ahal izateko. Oxidazio-erreakzioak izaten dira nagusi, eta hondakin-produktuak (ura, $CO_2$) sortzen dira.
    - - Anabolismoa molekula bakunetatik abiatuta molekula konplexuagoak (proteinak edo azido nukleikoak, adibidez) eraikitzen dituen prozesua da. Katabolismoan ez bezala, hemen energia kontsumitzen da (ATP gastatzen da) egitura berriak sortzeko edo erreserbak metatzeko. Erredukzio-erreakzioak izaten dira, eta zelularen hazkunderako nahiz konponketarako funtsezkoa da.
  - - - Oxidazioa: Molekula batek elektroiak galtzen dituenean (batuztean protoiak ere bai, H+). Katabolismoan, gluzidoak eta lipidoak oxidatu egiten dira energia askatzeko. Exergonikoa
      - Erredukzioa: Molekula batek elektroiak irabazten dituenean. Anabolismoan, molekula konplexuak eraikitzeko elektroiak "gehitu" behar zaizkie unitate bakunagoei. Endergonikoa
  - - - Energia garraiatzaileak: ATP-a eta GTP-a, energia metatzen dute fosfato taldeen arteko loturan
        
        ATP
        
        Energia transferitzeko modurik orokorrena da. GTP,UTP;CTP antzekoak dira eta ATPra,ADPra edo AMPra hidroliza daiteke, energia asko askatuz.
        
        Energia hori honetarako balio du:
        
        Garraio aktiborako, mintz plasmatikoan zehar
        
        Mintzeko potentzialen sorrerarako, adb.: nerbio-bulkada
        
        Lan mekanikoa egiteko, adb.: muskulu uzkurduran
        
        Beroa eta bestelako energien sorrerarako, adb.: bioluminiszentzia
        
        Biomolekulen sintesirako ( anabolismoan)
        
        2 modutan lortzen da zelulan:
        
        Substratu mailako sintesia: Energia altuko konposatu batek askatutako energia ADPari fosfato talde bat transferitzeko erabiltzen da. Entzimak kinasak dira.
        
        Fosforilazioa elektroien garraioaren ondorioz: Arnasketa zelularraren eta fotosintesiaren elektroi-garraio kateetan zirkulatu ahala elektroiek energia galdu eta energia hori ATP sintetasak erabiltzen du ADPa fosforilatuz ATPa lortzeko.
      - Elektroien koentzima garraiatzaileak: NADH, NADPH eta FADH2 koentzimak
- - - - beste molekula eraldatuetatik lor daiteke glukogenesia
      - Erreserba gisa metatutako glukogenoaren hidrolisiaren bitartez, glukogenolisia
      - Elikagaietatik
    - - Fotosintesiari esker sintetizatzen dute.
      - Erreserba gisa metatutako almidoiaren hidrolisiaren bitartez, glukogenolisia
  - - - Krebs zikloa
        
        Azetil koentzima guztiz oxidatzen da CO2-ra elektroiak, protoiak eta energia askatuz
      - Arnas katea
        
        Oxidazio-erredukzio segida bat da
        
        Sortutako koentzimak ( NADH eta FADH2) barruko mintz mitokondrialean dagoen arnas katera transferitu eta oxigenoraino eramaten dira, erreduzitu eta H2O sortu
      - Deskarboxilazio oxidatiboa
        
        Pirubato deshidrogenasa entzimak katalizatzen du.
      - ATP sintetasak
        
        ATP sintetasa entzimak
        
        NADH+ protoi bakoitzeko 3 ATP eta FADH2 bakoitzeko 2 ATP
        
        Elektroien garraioan energia askatzen da, fosforilazio oxidatzailearekin ( ATP sintetizatzeko erabiltzen dena )
  - - - Hartzidura laktikoa
        
        Hartzidura laktikoa oxigenorik gabeko prozesu metaboliko bat da, non glukosa molekula bat degradatzen den azido laktikoa lortzeko eta prozesu horretan energia kantitate txiki bat sortzen da ATP moduan, batez ere bakterio batzuek
      - Hartzidura alkoholikoa
        
        Hartzidura alkoholikoa legamiek eta mikroorganismo batzuek oxigenorik gabe egiten duten prozesu biokimikoa da, glukosa deskonposatuz etanola eta karbono dioxidoa ekoizten dutena, energia lortzeko helburuarekin eta industrian ogia nahiz edariak egiteko baliagarria gertatzen dena
  - - - Ingurune aerobioan arnasketa zelularra gertatzen da, mitokondrioetan
      - Ingurune anaerobioan hartzidura edo fermentazioa gertatzen da, zitosolean
- - - - Glizerolak: Eraldaketak jasatzen ditu, azkenek glukolisia jasanez eta pirubatora eraldatuz
      - Gantz azidoak: 2 ATP gastatu ondoren aktibatzen da, mitokondrioetan edo peroxisometan sortzen dira. beta oxidazioa bide metaboliko ziklikoa jasanez.
      - Koipeen arnasketa
        
        2.fasea: gantz azidoen beta oxidazioa
        
        Mitokondrioko matrizean, gantz-azidoen katea behin eta berriz mozten da bi karbonoko unitateak askatzeko.
        
        Ziklo bakoitzean Azetil-CoA molekula bat sortzen da.
        
        Horrekin batera, FADH_2 eta NADH koentzima erreduzituak lortzen dira.
        
        3.fasea: krebs zikloa eta arnas katea
        
        1.fasea: hidrolisia