Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

NUKLEOA - Coggle Diagram

- - - - Material genetikoa bikoiztu egiten da.
      - Hazkunde zelularra gertatzen da.
      - Zelula ez da zatitzen
      - 3 aldi ditu:
        
        G1 fasea
        
        Zelula hazten da eta organuluek nahiz egitura zitoplasmatikoen kopurua biderkatuz
        
        Kromosomak erreplikaziorako prestatzen dira.
        
        Ez dago DNA sintesirik
        
        S fasea
        
        Mutazio geihenak DNAren erreplikazioan gertatzen dira.
        
        Material genetikoa konpontzeko sistemek jarduera garrantzitsua dute fase honetan.
        
        Material genetiko bikoiztu egiten da( erreplikazioa ).
        
        G2 fasea
        
        Zelularen tamaina egokia da
        
        Kromosomak bikoiztuta( 2 kromatida ).
        
        Mitosia prestatzeko etapa.
        
        zentrosomak eratzen dira zentrioloen bikoizketaren ondorioz.
        
        Kromatina kondentsatzen hasten da.
    - - zatiketan sortzen diren 2 zelulak berdinak dira euren artean.
      - organismo batzuetan mitosiak lotura estua du ugalketa asexualarekin.
      - Mitosi bidez, organismoak zelula kopurua handitzen dute.
      - 2 etapa
        
        kariozinesia
        
        metafasea
        
        kromosomak zelularen erdian kokatzen dira plaka ekuatoriala eratuz
        
        Zinetokoroa eta poloak lotutak daude mikrotubuluei esker
        
        Kromosomen kondentsazio maximoa
        
        Kromatida bakoitza zinetokoro polo batera lotuta geratzen da eta gero eta tentsio handiagoa dago.
        
        anafasea
        
        Kromatidak banatu egiten dira mikrotubuluak laburtzen direlako.
        
        kromosoma bakoitzaren kromatida zelulako polo ezberdin batera doa.
        
        profasea
        
        asterreko zuntza eratzen da zentrioloen inguruan
        
        Zentrioloak zelularen 2 poloetarantz banatzen dira.Landaretan mikrotubuluek ardatz mitotikoa eratzen du.
        
        Ardatz mitotikoa eratzen da
        
        Fase honen amaieran, mintz nuklearra eta nukleoloa desagertzen da.
        
        kromosomak kondentsatu eta bakoitza 2 kromatidaz osatuak ( S fasean)
        
        Zinetokoroa eta ardatz mitotikoa lotzen dira.
        
        telofasea
        
        Ardatz mitotikoa desegiten joaten da erdian biltzeko.
        
        Mintz nuklearra eta nukleoloa berriro agertzen dira.
        
        kromatiden poloetarako migrazioa amaitzen da
        
        kromosomak deskondentsatzen hasten dira.
        
        zitozinesia
        
        Animali zeluletan
        
        Estrangulatze edo estutze bidez gertatzen da.
        
        Aktina eta miosinazko mikrozuntzak erantzun uzkurkorra eratuz gero zelula bitan zatutzen da.
        
        Landare zeluletan
        
        Erdiko egitura bat eratzen da,fragmoplastoa. Fragmoplastoa golgi aparatuko besikuletan eratzen da eta mikrotubuluak ditu inguruan.
        
        Fragmoplastoa tarteko lamela bilakatuko da,pareta zelularra.
- - - - Metafase 1
        
        Tetradak plaka ekuatorialean kokatzen dira.
      - Anafase 1
        
        Mikortubuluak laburtu eta kromosoma homologo bakoitza polo baterantz doa n kromosoma kopurudun zelulak eratzeko.
      - profase 1: 5 azpietapatan banatzen da
        
        Pakitenoa:Homologo bikoteak 4 kromatidaz osaturik ( tetradak ). Elkargurutzamendu gertatzen da eta ondoren birkonbinazioa genikoa.
        
        Diplotenoa:kromosoma homologoak pixkanaka bereizten dira, kiasmak geratzen dira.
        
        Zigotenoa:kromosoma homologoak parekatzen dira. sinapsiak
        
        Diazinesia:kromosomak oso kondentsatuta, nukleo mintza desagertzen da, anafaserako prest.
        
        Leptotenoa:kromosomak kondentsatzen hasten dira. 2 kromatida bakoitza.
      - Telofase 1
        
        2 zelula haploide sortzen dira
        
        Kromosoma homologoak banatuta
        
        Kromatida senideak elkartuta
    - - Anafase 2: Kromatida ahizpa bakoitza polo baterantz
      - Telofase 2:Kromatideak deskondentsatzen dira, nukleo berriak sortzen dira
      - Metafase 2: Kromosomak lerrokatuta zentrosolean, preparatuta banaketarako
      - Zitozinesia:Zelula fisikoki banatzen da. 4 haploide zelula sortzen dira
      - Profase 2: fase laburra. Ardatz zuntzak agertzen dira.
- - - - RNA nuklearra hemen sintetisatzen da gero RNAr bihurtzeko
      - erribosomen azpiunitateen eraketa
      - Ez du mintzik
      - Mitosiaren profase hasieran desagertu egiten da
    - - Kanpoko mintz nuklearra: Erribosomak ditu. Poro nuklearrengatik molekula molekular txikiak
        ( difusioz), ioiak eta makromolekulak igarotzen dira garraio aktiboz.
      - Barruko mintz nuklearra: Xafla nuklear batek estaltzen du. Euskarria ematen dio nukleoari eta kromatina ainguratzen du.
    - - Hemen histonak eta ez-histonikoak eratzen dira eta kromatina zuntzak daude non bakoitzak DNA molekular bakar bat daukate eta proteina asko.
      - 2 kromatina mota
        
        Heterokromatina
        
        Eukromatina
  - - - Nukleoa zatitzen dagoen bitartean ez dago RNA sintesirik.
      - Kariotipoen eta idiogramen laguntzarekin kromosomak aztertzen dira.
        
        Kariotipoa: Kariotipoa espezie bateko edo banako bateko kromosoma guztien multzoa da, tamainaren, formaren eta kopuruaren arabera antolatuta.
        
        Kariograma
        
        Kromosomak argazki edo marrazki batean antolatuta agertzen dira, honela:
        
        Bikoteka (homologoak)
        
        Tamainaren arabera, handienetik txikienera
        
        Zentromeroaren posizioaren arabera
        
        Ezaugarriak:
        
        Kromosomen kopurua konstantea da espezie bakoitzarentzat
        
        Espezie geihenetan kromosoma bikoitia daukate beraien zelula somatikoan. Guraso bakoitzaren gametotik jasoak.
        
        Kromosoma sorta bakarra haploide(n) deritzo.
        
        Kromosoma 2 sorta dutenek diploide(2n)
        
        Kromosoma homologoen geneak berdinak dira baina ez dute informazio bera.
        
        Jasotzen ditugun kariotipoak desberdinak dira. kromosoma pare batek bereizten ditu kromosoma sexualak eta heterokromosomak.
        
        idiograma: Kariogramaren bertsio eskematiko eta estandarizatua da, kromosoma bakoitzaren banda-patroiak eta morfologia erakusten du.
      - Kromatinak kondentsatu ondoren kromosomak bihurtzen dira.
- - - - Ziklo diplontea
        
        Fase nagusia diploidea da eta organismoa gehienetan diploidea izaten da. Haploide fasea oso laburra izaten da, gametoak besterik ez dira. Gameto haploideak elkartzen direnean sortzen da zigoto diploidea eta horrekin organismo berria osatzen da. Gizakiak eta animalia gehienak ziklo diplontea dute.
      - Ziklo haplodiplontea
        
        Haploide eta diploide faseak txandakatzen dira eta bi faseak ez dira oso laburrak. Landareetan, adibidez, esporo haploideak sortzen dira meiosiaren bidez eta esporo hauek gametofitoa ematen dute, hau da, organismo haploidea. Gametofitoak gametoak sortzen ditu eta gameto horien fusioak esporofitoa sortzen du, organismo diploidea. Landare gehienek eta onddo batzuek ziklo haplodiplontea dute.
      - Ziklo haplontea
        
        Organismoaren fase nagusia haploidea da eta diploide fasea oso laburra izaten da, normalean zigoto bakarra baino ez da. Zigoto hura azkar meiosiaren bidez banatzen da eta berriro haploide zelula sortzen dira, organismo haploidea osatuz.