Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
*Hành Trình Thức Tỉnh - Tiếng Gọi Tự Do và Nhân Phẩm Con Người, Nghệ Thuật…
*Hành Trình Thức Tỉnh - Tiếng Gọi Tự Do và Nhân Phẩm Con Người
Tác Gỉa ( Tô Hoài )
Quê quán: Xã Nghĩa Đô, huyện Từ Liêm, nay thuộc quận Cầu Giấy, Hà Nội
Tên thật: Nguyễn Sen
Cuộc đời sự nghiệp
Tô Hoài sinh ra trong một gia đình thợ thủ công nghèo ở ngoại thành Hà Nội.
Ông sớm tham gia cách mạng và hoạt động văn nghệ kháng chiến.
Là nhà văn lớn của nền văn học hiện đại Việt Nam, có sự nghiệp sáng tác phong phú, bền bỉ hơn 70 năm, với hàng trăm tác phẩm thuộc nhiều thể loại: truyện ngắn, tiểu thuyết, ký, hồi ký, truyện thiếu nhi
Ông từng là Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam (khóa II) và là đại biểu Quốc hội.
Phong cách sáng tác
Ngòi bút hiện thực, tinh tế, am hiểu phong tục, tập quán của các vùng miền, đặc biệt là vùng miền núi Tây Bắc và người lao động vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Lối kể chuyện giàu chất trữ tình, dí dỏm, sinh động, gần gũi với đời sống.
Tác Phẩm
Sau chuyến đi thực tế Tây Bắc năm 1952, in trong Truyện Tây Bắc (1953).
Tập truyện này được tặng Giải nhất Giải thưởng Hội Văn nghệ Việt Nam 1954 - 1955.
Nội dung chính
Các ý chính
Tố cáo gay gắt cuộc sống cực khổ, tăm tối của đồng bào miền núi Tây Bắc dưới ách thống trị tàn bạo, dã man của bọn chúa đất phong kiến (tiêu biểu là cha con thống lí Pá Tra). Cuộc đời Mị và A Phủ là điển hình cho số phận bị áp bức, bóc lột, bị biến thành nô lệ không công.
Ca ngợi sức sống tiềm tàng mãnh liệt, phẩm chất tốt đẹp, tinh thần phản kháng và khát vọng tự do, hạnh phúc của người dân lao động miền núi.
Chỉ ra con đường giải phóng: Khắc họa hành trình tự giải phóng khỏi xiềng xích nô lệ và đi theo cách mạng để tìm đến cuộc sống mới, ánh sáng tự do.
Hành trình thức tỉnh
GĐ 1: Bóng tối nô lệ - Mất tự do và nhân phẩm
Mị bị bắt về làm con dâu gạt nợ, sống như "con rùa nuôi trong xó cửa", bị giam hãm trong căn buồng kín mít.
Sống lầm lũi, mất hết ý thức về thời gian, tuổi tác, thậm chí cả thân phận: "ở lâu trong cái khổ, Mị quen khổ rồi", tưởng mình là con trâu, con ngựa.
GĐ 2: Thức tỉnh cảm xúc, Ánh sáng đầu tiên (Đêm tình mùa xuân)
Tiếng sáo gọi bạn tình tha thiết, hơi rượu ngày Tết đã đánh thức kí ức về quá khứ tươi đẹp.
Mị "phơi phới trở lại", nhận ra mình "vẫn còn trẻ", có khát vọng yêu thương, muốn đi chơi.
Hành động: thắp đèn (thắp lên ánh sáng hy vọng), với tay lấy váy hoa để đi chơi (muốn làm đẹp, sống đúng với bản thân).
GĐ 3: Thức tỉnh lí trí và hành động - Tự giải phóng (Đêm cởi trói cho A Phủ)
Mị chứng kiến A Phủ bị trói, ban đầu vô cảm. Nhưng khi nhìn dòng nước mắt của A Phủ và nghĩ đến cái chết oan uổng, Mị đồng cảm (thương người) và xót xa cho chính mình (thương thân).
Mị nhận ra sự độc ác của cha con Pá Tra
Thức tỉnh lí trí: ý thức được rằng mình cũng sẽ chết, chết đau đớn như A Phủ nếu cứ ở lại.
Hành động quyết liệt: giải cứu
GĐ 4: Hướng tới tự do và Cách mạng
Mị và A Phủ chạy trốn khỏi Hồng Ngài, gặp được bộ đội cách mạng ở Phiềng Sa, trở thành vợ chồng và cùng tham gia vào Đội du kích, tìm thấy cuộc sống tự do, hạnh phúc mới.
Gía trị tư tưởng
Giá trị Hiện thực
Phơi bày và tố cáo mạnh mẽ bản chất tàn bạo, dã man của chế độ phong kiế
Phản ánh chân thực cuộc sống cơ cực, tủi nhục
Giá trị Nhân đạo
Cảm thông sâu sắc với số phận bi kịch của những con người nghèo khổ
Phát hiện và ca ngợi vẻ đẹp tiềm ẩn, đặc biệt là sức sống tiềm tàng, khát vọng tự do, hạnh phúc và khả năng tự trỗi dậy phản kháng của họ.
Tin tưởng vào con đường giải phóng của nhân dân miền núi theo ánh sáng cách mạng
Giá trị Thẩm mỹ
Tác phẩm không chỉ mang ý nghĩa hiện thực mà còn vươn lên thành bản hùng ca về sức sống mãnh liệt và nhân phẩm của con người Tây Bắc, có sự kết hợp hài hòa giữa chất hiện thực và chất thơ lãng mạn.
Nghệ Thuật
Nghệ thuật đối lập/tương phản:
Ánh sáng - Bóng tối: Ánh sáng của ngày Tết, ngọn lửa bên bếp, ánh sáng cách mạng đối lập với căn buồng tối tăm, kiếp sống lầm lũi.
Quá khứ tươi đẹp - Hiện tại tăm tối: Mị thời con gái tài hoa, yêu đời đối lập với Mị làm dâu gạt nợ.
Sức sống mãnh liệt - Sự đày đọa tàn bạo: Sức sống tiềm tàng trong Mị đối lập với sự độc ác của cha con Pá Tra.
Miêu tả tâm lí nhân vật
Ngôn ngữ và không gian đậm chất dân tộc miền núi
Tình huống kịch tính và có ý nghĩa