Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

ผู้ป่วยชายอายุ 55 ปี วินิจฉัยเป็นโรคริดสีดวงทวารหนัก - Coggle Diagram

- - - - กลไกการออกฤทธิ์ของ Metamucil ซึ่งประกอบด้วยเปลือกไซเลียมเป็นหลัก สามารถเข้าใจได้จากผลกระทบต่อระบบย่อยอาหารและระดับคอเลสเตอรอล ไซเลียมมีคุณสมบัติในการดูดความชื้นได้ดี ช่วยให้กักเก็บน้ำและขยายตัวอย่างรวดเร็ว ซึ่งช่วยให้มูลนิ่มลงและส่งเสริมการขับถ่าย การขยายตัวของไซเลียมเมื่อมีของเหลวเพียงพอจะช่วยป้องกันอาการท้องผูกและยังช่วยลดระดับคอเลสเตอรอลได้ด้วยการเพิ่มการขับกรดน้ำดีที่สร้างจากคอเลสเตอรอลในตับ การศึกษาวิจัยแสดงให้เห็นว่าไซเลียมสามารถลดคอเลสเตอรอล LDL ได้โดยการกระตุ้นการสังเคราะห์กรดน้ำดี ซึ่งจะช่วยเพิ่มการขับกรดน้ำดีและสเตียรอยด์ทั้งหมด ผลการลดระดับโคเลสเตอรอลของไซเลียมยังมาจากความสามารถในการเพิ่มการหมุนเวียนของกรดน้ำดี เช่น กรดเชโนดีออกซีโคลิกและกรดโคลิก็ นอกจากนี้ พบว่าไซเลียมช่วยเพิ่มกิจกรรมและระดับ mRNA ของคอเลสเตอรอล 7alpha-hydroxylase ซึ่งเป็นเอนไซม์ที่จำกัดอัตราในกระบวนการสังเคราะห์กรดน้ำดี ซึ่งส่งผลให้ลดคอเลสเตอรอลได้อีกด้วย
    - - เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับกากใยที่ควรได้รับในแต่ละวันอย่างเพียงพอ
    - - ทำให้ผู้ป่วยขับถ่ายอุจจาระได้สะดวก ลักษณะของอุจจาระไม่แข็งเป็นก้อน ลดการเสียดของอุจจาระกับรูทวารหนัก
    - - อาจเกิดขึ้นได้คือ ท้องอืด แก๊ส แน่นท้อง หรือระคายเคืองลำไส้ หากดื่มน้ำน้อย นอกจากนี้ อาจรบกวนการดูดซึมยาบางชนิด ควรทิ้งช่วง 2 ชั่วโมงระหว่างการกินยากับไซเลี่ยมฮัสก์ และหยุดใช้ทันทีหากมีอาการแพ้ เช่น ผื่นคันหรือหายใจลำบาก
    - - เพื่อเพิ่มกากใยในลำไส้ ทำให้อุจจาระไม่แข็ง
    - - แนะนำให้ผู้ป่วยรับประทานน้ำให้เพียงพอ เพื่อป้องกันไม่ให้มีการอุดตันของกากใย
  - - - Proctosedyl Suppository มีส่วนประกอบสำคัญ:Hydrocortisone (สเตียรอยด์) และ Cinchocaine hydrocortisone (ยาชาเฉพาะที่)
    - - ผิวแห้ง แดง รู้สึกคัน เจ็บ หรือแสบร้อน
    - - รู้สึกแสบร้อน ไม่สบายบริเวณทวารหนัก เบื่ออาหาร น้ำหนักลด คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง วิงเวียน อารมณ์เปลี่ยนแปลง ผื่นรุนแรง บวมบริเวณใบหน้า ริมฝีปาก ลิ้นหรือคอ อาจเกิดภาวะแพ้รุนแรง(anaphylaxis)
    - - 1.บรรเทาอาการไม่สบายจาก ริดสีดวงทวาร (hemorrhoids)
        2.ลดอาการปวด คัน ระคายเคือง บวม และการอักเสบของทวารหนัก
        3.ช่วยรักษารอยแยกทวารหนัก (anal fissures) และอาการอักเสบที่ไม่ติดเชื้อในช่องทวาร
        4.อาจใช้เพื่อวัตถุประสงค์อื่นตามดุลยพินิจของแพทย์
    - - 1.หากจำเป็นให้ไปเข้าห้องน้ำก่อน
      - 2.ล้างมือก่อนและหลังสอดยาเหน็บ ทำความสะอาดบริเวณรอบทวารหนักด้วยสบู่อ่อนๆ และน้ำ ล้างออกและซับให้แห้ง
      - 3.แกะห่อยาเหน็บออก
      - 4.ยืนโดยยกขาข้างหนึ่งบนเก้าอี้ หรือไม่ก็นอนตะแคง โดยงอขาข้างหนึ่งและเหยียดขาอีกข้างหนึ่ง
      - 5.ค่อยๆ ดันยาเหน็บเข้าไปในทวารหนัก โดยให้ปลายแหลมอยู่ด้านในสุดก่อน ควรสอดเข้าไปประมาณ 2-3 ซม. (1 นิ้ว)
      - 6.นั่งหรือนอนนิ่งๆ ประมาณ 15 นาที ยาเหน็บจะละลายภายในทวารหนักของคุณความสมเหตุสมผลของการให้ยา
    - - เพื่อลดอาการอักเสบและบรรเทาอาการปวดจากริดสีดวงทวารหนัก โดยเฉพาะในกรณีที่มีการอักเสบเฉียบพลันหรือมีอาการปวดและคันอย่างรุนแรง
  - - - กลไกการออกฤทธิ์ของยา (Mechanism of Action)Paracetamol ออกฤทธิ์โดย ยับยั้งเอนไซม์ Cyclooxygenase (COX-1 และ COX-2) ที่ระบบประสาทส่วนกลาง
        ลดการสร้าง Prostaglandin ซึ่งมีบทบาทในการกระตุ้นปลายประสาทรับความเจ็บปวดและควบคุม set point ของอุณหภูมิร่างกายทำให้เกิดผล บรรเทาปวด
    - - ยา Paracetamol คือ ลดปวดและลดไข้ โดยไม่ระคายกระเพาะอาหารและไม่เพิ่มความเสี่ยงเลือดออก เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีริดสีดวงทวารและมีเลือดสดหลังถ่ายอุจจาระ
    - - เพื่อบรรเทาอาการปวดทวารหนักที่เกิดจากก้อนริดสีดวงอักเสบและโป่งพอง
    - - พบได้บ้าง: คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง เบื่ออาหาร
      - การแพ้ยา: ผื่นคัน ลมพิษ หายใจลำบาก (Hypersensitivity reaction)
      - อันตรายเมื่อใช้เกินขนาด
    - - 1.ประเมินอาการปวด (Pain score) ก่อน–หลังให้ยา เพื่อประเมินผลการรักษา
      - 2.ให้ความรู้ผู้ป่วย
        ห้ามใช้เกินขนาด (ไม่เกิน 4,000 mg/วันในผู้ใหญ่)
        หลีกเลี่ยงยาที่มีส่วนผสมของพาราเซตามอลซ้ำซ้อน เช่น ยาแก้หวัด
      - 4.ติดตามผลข้างเคียง เช่น คลื่นไส้ อาเจียน ผื่นคัน
    - - ให้ยา Paracetamol กับผู้ป่วย Hemorrhoid Grade III เพื่อบรรเทาอาการปวดระหว่างรอการผ่าตัด
- - - - SD : ผู้ป่วยแจ้งว่า มีเลือดหยดหลังถ่ายอุจจาระ
      - OD : pain score 7/10
      - OD : รอยแดงบริเวณรอบทวารหนัก
      - OD : ก้อนเนื้อสีแดงคล้ำยื่นออกมาจากทวารหนัก
      - OD : ผล Proctoscopy พบ grade 3 Hemorrhoids
    - - ประเมินอาการอักเสบ บวมแดง มีหนอง ทุก 8 ชั่วโมง
      - ประเมินสัญญาณชีพ โดยเฉพาะอุณหภูมิร่างกาย
      - ทำความสะอาดบริเวณทวารหนักหลังอุจจาระด้วยน้ำเกลือ และซับให้แห้ง
      - 4.สอนให้ผู้ป่วยสังเกตอาการผิดปกติ เช่น บวม แดง มีหนอง
    - - เพื่อสังเกตการเปลี่ยนแปลงบริเวณแผลรอบทวารหนัก
      - เพื่อเฝ้าระวังการติดเชื้อ ไข้เป็นสัญญาณเริ่มต้นของการติดเชื้อ
      - ช่วยลดการระคายเคืองและทำความสะอาดเพื่อป้องกันเชื้อโรค
      - ให้ความรู้เพื่อให้ผู้ป่วยมีส่วนร่วมในการดูแลตัวเอง หากพบเจออาการผิดปกติจะทำการรักษาได้ทัน
    - - 1.เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการติดเชื้อบริเวณทวารหนัก
    - - 1.ไม่มีอาการบวม แดง มีหนองบริเวณรอบทวารหนัก
      - 2.อุณหภูมิร่างกายไม่เกิน 37.5 องศาเซลเซียส
      - 3.แผลรอยแดงบริเวณทวารหนักแห้ง ไม่มีการติดเชื้อ
      - 4.ผู้ป่วยปฏิบัติตัวป้องกันการติดเชื่อได้
  - - - SD:ผู้ป่วยบ่นปวดมากโดยเฉพาะเวลาขับถ่าย
      - SD:ผู้ป่วยบอกว่ามีก้อนเนื้อยื่นออกมาจากทวารหนักเวลาถ่ายอุจจาระ
      - OD:ผู้ป่วยหน้านิ่วคิ้วขมวด
    - - ประเมินระดับความปวดด้วย Pain scale ทุก 4 ชม. และเมื่อมีการขับถ่าย
      - จัดท่านอนตะแคงซ้ายเพื่อลดแรงกดบริเวณทวารหนัก
      - แนะนำให้แช่ก้นด้วยน้ำอุ่น (Sitz bath) ครั้งละ 10–15 นาที วันละ 2–3 ครั้ง
      - ให้ยา Paracetamol 500 mg oral q4h PRN ตามแผนการรักษา
    - - การประเมินอาการปวดช่วยให้ทราบแนวโน้มและประสิทธิผลของการรักษา
      - ท่านอนตะแคงช่วยลดแรงดันในหลอดเลือดดำบริเวณทวารหนัก
      - การแช่ก้นน้ำอุ่นช่วยลดการบวม เพิ่มการไหลเวียนเลือด และบรรเทาปวด
      - ยา Paracetamol ช่วยลดความเจ็บปวด
    - - เพื่อให้ผู้ป่วยมีความสุขสบายลดอาการปวดลง
    - - Pain score ลดลงเหลือ ≤ 3/10 ภายใน 24 ชม. ผู้ป่วยสามารถพักผ่อนได้ ไม่แสดงอาการเจ็บปวดขณะเคลื่อนไหวหรือขับถ่าย
  - - - SD: มีอาการท้องผูกเป็นประจำมานานหลายปี, ถ่ายอุจจาระ 2-3วัน/ครั้ง, อุจจาระแข็ง, ไม่ค่อยรับประทานผักผลไม้, ดื่มน้ำน้อย
        OD: แพทย์สั่งยา Psyllium husk (Metamucil) 1ซอง ผสมน้ำ 240 ml oral bid pc
    - - 1.ประเมินแบบแผนการขับถ่าย และลักษณะอุจจาระ (ความถี่, ลักษณะ, ความแข็ง)
        
        2.ส่งเสริมให้ผู้ป่วยรับประทานอาหารที่มีกากใยสูง เช่น ผักและผลไม้ และดื่มน้ำสะอาดอย่างน้อย 8-10 แก้ว/วัน
        
        3.ให้คำแนะนำการรับประทานยา Psyllium husk (Metamucil) ตามแผนการรักษา และดื่มน้ำตามในปริมาณที่เพียงพอ
        
        แนะนำให้ผู้ป่วยขับถ่ายทันทีที่รู้สึกปวด และจำกัดเวลานั่งขับถ่ายไม่เกิน 5-10 นาที
        
        ส่งเสริมกิจกรรม/การเคลื่อนไหวร่างกายตามความสามารถ เพื่อกระตุ้นการทำงานของลำไส้
    - - 1.เพื่อเป็นข้อมูล
        พื้นฐานในการวางแผนและประเมินผลการพยาบาล
        
        2.กากใยจะช่วยเพิ่มปริมาณอุจจาระและทำให้อ่อนนุ่ม น้ำจะช่วยเพิ่มความชุ่มชื้น ลดความแข็งของอุจจาระ และช่วยกระตุ้นการเคลื่อนไหวของลำไส้ชน
        
        Psyllium husk เป็นยาระบายเพิ่มกาก (Bulk-forming laxative) ช่วยทำให้อุจจาระอ่อนนุ่มและเพิ่มปริมาตร ลดความพยายามในการเบ่ง
        
        การกลั้นอุจจาระทำให้น้ำถูกดูดซึมกลับจนอุจจาระแข็ง การนั่งนานทำให้แรงดันในหลอดเลือดทวารหนักเพิ่มสูงขึ้น
        
        การออกกำลังกายช่วยกระตุ้นการบีบตัวของลำไส้และเพิ่มความอยากถ่าย
    - - ผู้ป่วยมีการขับถ่ายอุจจาระที่นิ่มและ
        สม่ำเสมอมากขึ้น
    - - 1.ผู้ป่วยสามารถขับถ่ายอุจจาระได้
        อย่างน้อย 1 ครั้งในทุก1-2 วัน
        
        อุจจาระมีลักษณะนุ่ม (Soft) ไม่แข็งเป็นก้อน (Fecal
        consistency score: 3-
        
        3.ผู้ป่วยเข้าใจและปฏิบัติตามสุขนิสัยในการขับถ่ายและการรับประทานอาหารได้อย่างถูกต้อง
  - - - 1.สังเกตอาการซีด
        
        ติดตามค่า Hemoglobin(Hb),Hematocrit(Hct) ตามแผนการรักษา
        
        แนะนำให้รับประทานอาหารที่มีธาตุเหล็กสูง ดื่มน้ำวันละ 6-8 แก้ว
        
        แนะนำให้หลีกเลี่ยงการนั่งถ่ายนานหรือเบ่งแรง
    - - 1.เพื่อเฝ้าระวังภาวะซีดจากการสูญเสียเลือด
        
        2.เพื่อประเมินภาวะซีดทางห้องปฏิบัติการ
        
        3.ช่วยเสริมสร้างเม็ดเลือดแดงและป้องกันภาวะซีด
        
        4.เพื่อลดแรงดันในหลอดเลือดดำบริเวณทวารหนักป้องกันเลือดออกเพิ่ม
    - - ผู้ป่วยไม่มีอาการซีด ไม่มีอาการเลือดออกมากขณะอุจจาระ
    - - เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ป่วยเกิดภาวะซีดจากการเสียเลือดและช่วยให้ผู้ป่วยสามารถดูแลตนเองเพื่อลดการเสียเลือดได้
    - - ผู้ป่วยมีอาการเลือดออกหลังการถ่ายอุจจาระ อาจเกิดจากการที่หลอดเลือดดำบริเวณทวารหนักและลำไส้ตรงส่วนปลายเกิดการ โป่งพองหรือบวม เนื่องจากมีแรงดันเพิ่มขึ้นเป็นเวลานาน ทำให้ผนังหลอดเลือดอ่อนแอและพองตัวออกมา
  - - - SD: มีอาการท้องผูกเป็นประจำมานานหลายปี
        
        SD: ถ่ายอุจจาระ 2-3 วัน/ครั้ง
        
        SD: ใช้เวลาเบ่งนานขณะถ่ายอุจจาระ
        
        SD: ไม่ค่อยรับประทานผัก ผลไม้ และดื่มน้ำน้อย
        
        SD: มีเลือดสีแดงสดหยดหลังขับถ่ายอุจจาระ
        
        OD: Internal Hemorrhoids Grade III
        
        1 more item...
    - - เหตุผลทางการพยาบาล
        
        การรับประทานอาหารที่มีกากใยช่วยเพิ่มกากใยในลำไส้ กระตุ้นการเคลื่อนไหวของลำไส้ ทำให้อุจจาระนิ่มและขับถ่ายได้ง่ายขึ้น
        
        การดื่มน้ำให้เพียงพอช่วยให้อุจจาระไม่แข็ง และเพิ่มการเผาผลาญที่ดีขึ้น
        
        การขับถ่ายอุจจาระเป็นเวลาจะช่วยป้องกันการคั่งค้างของอุจจาระในลำไส้และเป็นการฝึกนิสัยการขับถ่ายที่สม่ำเสมอ
      - ให้คำแนะนำด้านการรับประทานอาหารที่มีกากใยสูง เช่น ข้าวโอ๊ต ข้าวบาร์เลย์
      - ส่งเสริมให้ดื่มน้ำอย่างน้อยวันละ 6-8 แก้ว
      - 3.ให้คำแนะนำด้านการฝึกขับถ่ายอุจจาระเป็นเวลา
    - - 1.ลดอาการท้องผูก
      - 2.ป้องกันอาการที่รุนแรงเพิ่มขึ้น
    - - อาการท้องผูกของผู้ป่วยลดลง
      - ผู้ป่วยสามารถขับถ่ายอุจจาระได้ทุกวัน
      - ลักษณะของอุจจาระไม่แข็ง
- - - - ริดสีดวงทวาร เป็นภาวะที่ผิดปกติของระบบทางเดินอาหารส่วนล่างที่พบบ่อย ภาวะนี้เกิดจากการมีแรงดันในระบบทางเดินอาหารส่วนล่างมากจนทำให้เนื้อเยื่อ anal cushion ซึ่งทำหน้าที่เหมือนเบาะรองกันกระแทก ยืดตัวลงมาจนเกิดพยาธิสภาพขึ้นที่ทวารหนัก ในกรณีที่ไม่พบติ่งเนื้อยื่นออกมาภายนอกจะเรียกว่าคือริดสีดวงทวารภายใน แต่หากพบติ่งเนื้อยื่นออกมาภายนอกจะเรียกว่าริดสีดวงทวารภายนอก การซักประวัติผู้ป่วยให้ได้ข้อมูลที่ครอบคลุมเป็นทักษะสำคัญของเภสัชกรชุมชนในการบริบาลทางเภสัชกรรมในผู้ป่วยกลุ่มนี้ โดยจะต้องได้ข้อมูลปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคและอาการแสดงที่เกิดขึ้น เพื่อนำไปสู่การแยกโรคและระบุความรุนแรงของโรค
    - - ริดสีดวงทวารภายใน (Internal Hemorrhoids)
        ริดสีดวงประเภทนี้อาจมองไม่เห็นก้อนริดสีดวงทวาร แต่สามารถสังเกตได้ว่าเป็นโรคริดสีดวงทวารได้หลังถ่ายอุจจาระจะมีเลือดหยดออกมา
      - ริดสีดวงทวารภายนอก (External Hemorrhoids)
        จะเห็นก้อนเนื้อออกมาจากทวารหนักชัดเจน ก้อนริดสีดวงอาจหลุดกลับเข้าไปเองได้หรืออาจต้องดันกลับเข้าไปในทวารหนัก