Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
🦀 Cancers Epidemiology 📈 - Coggle Diagram
🦀 Cancers Epidemiology 📈
- مرگ و میر: مسئول ۱۲٪ مرگها در سراسر دنیا 12% 💀
- پیشبینی مرگ (2007-2030): افزایش تا ۴۵٪ در کل جهان ⬆️45%
- رتبه ۱ مرگ: بیماریهای قلبی عروقی 🥇❤️
- رتبه ۲ مرگ: سرطان (شامل ۲۱٪ از کل مرگها) 🥈
- رتبه ۳ مرگ: سرطان (حدود ۹.۵٪ از کل مرگها) 🥉
- کشورهای با درآمد متوسط و پایین:
-
-
- ۲۰۲۰: نزدیک ۷۰٪ (بار بیماری در حال افزایش)
- Annual Incidence: نزدیک به ۲۰ میلیون نفر (۲۰ میلیون مورد جدید)
- Increasing Incidence Reasons 💥 (بخصوص در کشورهای در حال توسعه)
- سبک زندگی ماشینی (ارتباط با بیماریهای غیرواگیر)
- مصرف فست فودها/غذاهای کم حجم و پرکالری
- مواجهه با آلایندههای محیطی (در هوا)
-
- ۲. کنترل نسبی بیماریهای واگیر: 🦠⬇️
- موجب افزایش طول عمر افراد
- افزایش درصد میزان مرگ و میر ناشی از سرطان
- ۳. افزایش عوامل خطر محیطی: ⚠️
- در تماس بودن با آلایندهها و مواد کارسینوژن و عوامل سرطانزا
- افزایش امید به زندگی موجب طولانیتر شدن زندگی
- اکثر بیماریهای غیرواگیر با سن رابطه دارند
-
- به طور کلی: افزایش سن به دلیل تجمع عوامل خطر و ضعیف شدن سیستم ایمنی (ایمنی سلولار) موجب افزایش سرطان میگردد
- مثال: اثرات تجمعی دود سیگار در طول سالها
- اثبات کننده: افراد با نقص در ایمنی سلولی (مثل HIV) که انواع سرطان در آنها دیده میشود
- Iran Status (WHO 2020) 🇮🇷
- مرگ و میر: سومین عامل مرگ و میر 🥉
- رتبه ۱ و ۲: بیماریهای قلبی عروقی و سوانح/حوادث (اختلاف نظر در مورد ۱ و ۲)
- سال ۱۳۹۰: بیش از ۳۰ هزار نفر در اثر سرطان
- سال ۲۰۱۸ (WHO): حدود ۵۵,۷۸۵ نفر
- تخمین: بیش از ۷۰ هزار مورد جدید سالانه
- سال ۲۰۱۸ (WHO): ۱۱۰,۱۱۵ مورد جدید
-
- مرگ زودرس از NCDs (2016): ۹۴,۶۰۴ نفر
- سرطان از کل مرگ NCDs (2016): ۳۴.۲٪
- روند مرگ و میر زودرس (2000-2030): روند ثابت یا کمی کاهشی (علت: تشخیص زودتر، پیشرفت درمان)
- نکته: میزان مرگ و میر در کشورهای در حال توسعه نسبت به پیشرفته بیشتر است اما روند صعودی نداشته
- نقص اولیه دیتا: بخشی از علت شیب صعودی شدید نمودار بروز در گذشته، نقص دادههای اولیه و کامل شدن آن در طی زمان است
- گذشته: فقط موارد پاتولوژیستی ثبت میشد (دقیق نبود، فرد فوت میکرد/مراجعه نمیکرد)
- اکنون: نظام ثبت بهتر شد و افراد مراجعه کننده به بیمارستانها، مراکز درمانی، رادیوتراپیها و ... اضافه شدند
- مراکز انتشار اطلاعات (Data Sources) 📢
-
- ۲. Global Cancer Observatory (وابسته به WHO): اطلاعات تخصصیتر شامل نمودارها و نتایج دقیق (برای آمار بسیار مناسب)
- جمعیت (2020): ۸۳,۹۹۲,۹۵۳ نفر (نزدیک ۸۴ میلیون نفر)
- موارد جدید (Total Cases): ۱۳۱,۱۹۱ مورد
- مرگ و میر (Total Deaths): ۷۹,۱۳۶ مورد
- شیوع ۵ ساله (5-year Prevalent Cases): ۳۱۹,۷۴۰ مورد
- بروز استاندارد شده سنی (ASR - World): ۱۵۲.۷ در ۱۰۰ هزار نفر
- خطر ابتلا تا قبل از ۷۵ سالگی: ۱۴.۷٪
- مرگ و میر استاندارد شده سنی (ASR - World): ۹۴.۰ در ۱۰۰ هزار نفر
- خطر فوت تا قبل از ۷۵ سالگی: ۸.۹٪
- Incidence (هر دو جنس - 2020):
- ۱. سینه (Breast): ۱۶,۹۶۷ (۱۲.۹٪)
- ۲. معده (Stomach): ۱۴,۶۵۶ (۱۱.۲٪)
- ۳. کولورکتال (Colorectum): ۱۱,۹۴۲ (۹.۱٪)
- ۴. ریه (Lung): ۱۰,۴۶۵ (۸.۰٪)
- ۵. پروستات (Prostate): ۸,۹۳۷ (۶.۸٪)
- مرگ و میر (Mortality) (گزارش WHO):
-
-
-
- بروز در آقایان (Males - 2020): (Total: ۷۰,۷۰۴)
- ۱. معده (Stomach): ۴,۵۹۹ (۱۳.۶٪)
- ۲. پروستات (Prostate): ۸,۹۳۷ (۱۲.۶٪)
- ۳. ریه (Lung): ۷,۱۸۴ (۱۰.۲٪)
- ۴. کولورکتال (Colorectum): ۶,۸۷۴ (۹.۷٪)
- ۵. مثانه (Bladder): ۴,۲۸۲ (۶.۱٪)
- بروز در خانمها (Females - 2020): (Total: ۶۰,۴۸۷)
- ۱. سینه (Breast): ۱۶,۹۶۷ (۲۸.۱٪) 🥇
- ۲. کولورکتال (Colorectum): ۵,۰۶۸ (۸.۴٪)
- ۳. معده (Stomach): ۵,۰۵۷ (۸.۴٪)
- ۴. تیروئید (Thyroid): ۳,۱۷۲ (۵.۲٪)
- ۵. ریه (Lung): ۳,۲۸۱ (۵.۴٪)
- سرطانهای سیستم گوارشی (معده و کولورکتال) جزو مشکلات اساسی در ایران هستند
- بروز کلی سرطان در آقایان بیشتر از خانمهاست
- ASR (تعدیل شده سنی): آقایان ۱۶۵، خانمها ۱۳۹ (دلیل: امید به زندگی بیشتر خانمها/تفاوت سنی)
- بیشتر سرطانها (به غیر از سینه و تیروئید) در آقایان بروز بیشتری دارند
- Incidence vs Mortality (ASR) 💔
- Breast: بروز ۳۵.۸، مرگ ۱۰.۸ (تقریباً ۵۰٪ موارد بروز فوت میکنند) (رتبه ۳ در مرگ، رتبه ۱ در بروز)
- Stomach: بروز ۲۱.۲، مرگ ۱۷.۵ (بروز و مرگ و میر بسیار نزدیک) (رتبه ۱ در مرگ)
- علت: اکثر افراد مبتلا دیر شناسایی میشوند
- Lung: بروز ۱۷.۵، مرگ ۱۵.۵ (میزان مرگ و میر بالا) (رتبه ۲ در مرگ، رتبه ۴ در بروز)
- Liver: بروز/مرگ و میر نزدیک هم (مرگ و میر زیاد است)
- Bladder: مرگ و میر نسبت به بروز خیلی کمتر است
- Geographical Distribution (2016) 🗺️
- سرطان سینه: شایعترین در ۲۸ استان 🤱
- تیروئید: شایعتر در ۲ استان
-
- معده: شایعترین در شمال و شرق کشور 🍚
- پروستات: شیوع بیشتر در استانهای مرکزی
- ریه: شایع در استانهای جنوبی 🌬️
- علت تفاوت: عوامل خطر، سبک زندگی متفاوت، ژنتیک
- عوامل خطر جمعیت منتسب (PAFS: Population Attributable Fractions) 🔬
- الکل (Alcohol - 2016): ۰.۷٪ (کنترل الکل و رساندن به صفر، ۷ دهم درصد مرگ ناشی از سرطان را کاهش میدهد) 🍷
- مخاطرات شغلی (Occupational risk - 2017): ۳.۸٪ 💼
- توتون (Tobacco): دیتای قابل قبول ندارد (n/a) 🚬❌
- عفونتها (Infections - 2012): ۱۲.۶٪ (اگر عفونتها زود تشخیص داده/واکسیناسیون شود، بروز ۱۲.۶٪ کاهش مییابد) 🦠
- چاقی (Obesity): دیتای قابل قبول ندارد (n/a) 🍔❌
- UV (2012): دیتای قابل قبول ندارد (n/a) ☀️❌
- عوامل خطر و مرگ و میر (Major Causes):
- دخانیات: مسئول ۱.۸ میلیون مرگ ناشی از سرطان (۶۰٪ در کشورهای با درآمد متوسط و پایین)
- چاقی/اضافه وزن/بیتحرکی: مسئول ۲۷۴,۰۰۰ مرگ
- مصرف مضر الکل: مسئول ۳۵۱,۰۰۰ مرگ
- HPV (انتقال جنسی): مسئول ۲۳۵,۰۰۰ مرگ
- کارسینوژنهای محیطی: مسئول ۱۵۲,۰۰۰ مرگ
- پیشگیری بالقوه: کنترل این عوامل خطر نزدیک به ۴۰٪ مرگ ناشی از سرطان را قابل پیشگیری میکند
- درمان/تشخیص به موقع: میتواند یک سوم بار سرطانها را کاهش دهد (هرچند قطعیت در قابلیت درمان وجود ندارد)
- ترندهای سرطان سینه و ریه (Future Trends) 🔮
-
-
- ۲۰۴۰ (تخمین): حدود ۲۲,۸۲۸ مورد ⬆️
-
-
- ۲۰۴۰ (تخمین): حدود ۱۶,۵۵۷ مورد ⬆️