Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
การสืบพันธุ์และ การเจริญเติบโต - Coggle Diagram
การสืบพันธุ์และ
การเจริญเติบโต
1. ประเภทของการสืบพันธุ์
ไม่อาศัยเพศ (Asexual): แบ่งตัว (binary fission)
-แตกหน่อ, การขยายพันธุ์โดยท่อน้ำตัด ฯลฯ
-ลักษณะ: ลูกเหมือนแม่ทางพันธุกรรม
อาศัยเพศ (Sexual)
-การรวมของเซลล์สืบพันธุ์เพศผู้และเพศเมีย
-เพิ่มความหลากหลายทางพันธุกรรม
2. ระบบสืบพันธุ์ของมนุษย์
2.1) เพศชาย
อัณฑะ (testis) — ผลิตสเปิร์ม & เทสโทสเตอโรน
โพรงอัณฑะ/epididymis, ท่อขับสเปิร์ม (vas deferens)
ต่อมสำคัญ: seminal vesicle, prostate gland, Cowper’s gland (ต่อมคาวเปอร์) — ผลิตของเหลวหล่อเลี้ยงสเปิร์ม
อวัยวะเพศภายนอก: อวัยวะเพศชาย (penis)
2.2) เพศหญิง
รังไข่ (ovary) — ผลิตไข่ & ฮอร์โมน (estrogen, progesterone)
ท่อนำไข่ (fallopian tube) — ที่ปฏิสนธิ
มดลูก (uterus) — ชั้นผนัง: endometrium (เยื่อบุ) / myometrium (ชั้นกล้ามเนื้อ) / serosa
ปากมดลูก (cervix), ช่องคลอด (vagina), เต้านม (mammary glands)
3.) ฮอร์โมนและการควบคุมวงจรสืบพันธุ์
ฮอร์โมนจากสมอง: GnRH (กระตุ้น), FSH, LH
ฮอร์โมนเพศ: estrogen, progesterone, testosterone
บทบาทของแต่ละฮอร์โมน
การพัฒนาของรังไข่/อัณฑะ
วัฏจักรประจำเดือนและการตกไข่
การตั้งครรภ์และการเลี้ยงตัวอ่อน
4.) วัฏจักรประจำเดือน
ระยะ follicular (เตรียมรูขุมไข่)
การตกไข่ (ovulation) — จุดที่มีโอกาสปฏิสนธิสูง
ระยะ luteal (หลังตกไข่) — การสร้างโปรเจสเตอโรน
ระยะมีเลือดออก (menstruation) — ถ้าไม่มีการฝังตัวของตัวอ่อน
5.) ปฏิสนธิและการฝังตัว
การปฏิสนธิ: การรวมของนิวเคลียสสเปิร์มกับไข่ → zygote
การแบ่งตัวตั้งแต่ zygote → morula → blastocyst
การฝังตัว (implantation) ในเยื่อบุมดลูก (endometrium)
6.) การพัฒนาของตัวอ่อนและรก
พัฒนาการระยะแรก: การฝังตัว → การตั้งถิ่นฐานของรก (placenta)
หน้าที่รก: ส่งอาหาร-ออกซิเจน, ขจัดของเสีย, ฮอร์โมนเพื่อคงการตั้งครรภ์
ระยะตัวอ่อน → ตัวอ่อนมีอวัยวะหลัก และเป็นทารกในครรภ์ (fetus)
ไตรมาสของการตั้งครรภ์: เกณฑ์การพัฒนาหลักในแต่ละไตรมาส (สมอง อวัยวะเคลื่อนไหว ระบบหัวใจ ฯลฯ)
7.) การคลอดและการเจริญเติบโตหลังคลอด
สัญญาณ/กระบวนการคลอด (แรงครรภ์, เปิดปากมดลูก)
การดูแลทารกแรกเกิด (nutrition, immunization, การเลี้ยงด้วยนมแม่)
พัฒนาการเด็ก (การเติบโตทางร่างกาย/จิตใจ/สังคม)