Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
CHƯƠNG 4 LẤY MẪU VÀ ƯỚC LƯỢNG TSTT - Coggle Diagram
CHƯƠNG 4
LẤY MẪU VÀ ƯỚC LƯỢNG TSTT
MẪU
Mẫu là một tập hợp con các đơn vị được chọn ra từ tổng thể
Chia làm 2 loại
Ngẫu nhiên đơn giản
Kích thước n từ 1 tổng thể hữu hạn kích thước N
Mẫu được chọn có
Cùng kích thước n
Xác suất chọn như nhau
Ví dụ
Chọn 5 sinh viên ngẫu nhiên từ lớp có 40 bạn
Ngẫu nhiên
Kích thước n từ 1 tổng thể vô hạn
Mẫu được chọn có
Cùng một tổng thể như nhau
Chọn 1 cách độc lập
Ví dụ
Chọn 5 khách hàng ngẫu nhiên trong dòng khách liên tục trong cửa hàng
LẤY MẪU
Phương pháp
lấy mẫu
Lấy mẫu ngẫu nhiên đơn giản
từ tổng thể hữu hạn
Lấy mẫu lặp
Cho phép hai/ nhiều đơn vị tổng thể trong cùng một mẫu có thể trùng nhau
Ví dụ: Khi bóc thăm trúng thưởng, mọi phần quà đều có xác suất trúng là như nhau. Nếu bóc quà ra và tiếp tục bỏ vào thì xác xuất vẫn giữ nguyên
Lấy mẫu không lặp
Không cho phép hai/ nhiều đơn vị tổng thể trong cùng một mẫu có thể trùng nhau
Ví dụ: Khi bóc thăm trúng thưởng, mọi phần quà đều có xác suất trúng là như nhau. Nếu bóc quà ra và lấy ra luôn thì xác suất quà trong thùng có thể trúng được là khác nhau
Các bước thực hiện
B1: Dàn mẫu (Lập khung lấy mẫu)
B2: Đánh số các phần tử trên khung
B3: Lấy các phần tử từ khung
Lấy mẫu ngẫu nhiên
từ tổng thể vô hạn
Tùy chọn thủ tục
lấy mẫu phù hợp
Giới hạn vè thời gian, không gian
Lấy các phần tử tránh cùng nhóm, cùng loại
Ví dụ: Lấy ốc vít từ một nhà máy trong hàng triệu chiếc ốc vít liên tục (coi như tổng thể vô hạn vì không thể đếm hết hoặc luôn sinh ra thêm)
Mỗi chiếc ốc vít được chọn có xác suất như nhau để rơi vào mẫu.
Các lần chọn độc lập với nhau (chiếc trước không ảnh hưởng chiếc sau, vì dòng sản phẩm là vô hạn).
Trung bình mẫu x được dùng để ước lượng trung bình tổng thể
Lấy mẫu là quá trình chọn ra một phần tử hoặc một nhóm phần tử (mẫu) từ tổng thể để tiến hành nghiên cứu, phân tích hay ước lượng.
THAM SỐ
Các tham số
cơ bản của tổng thể
Là gì? -> TSTT là một trị số tổng hợp của cả tổng thể nghiên cứu
Bao gồm
Trung bình tổng thể
Tỷ lệ tổng thể
Phương sai tổng thể
Ví dụ: Một nhà sản xuất muốn biết chiều cao trung bình của tất cả học sinh cấp 3 trên toàn quốc.
Tổng thể (Population): Toàn bộ học sinh đang học cấp 3 trên toàn quốc. Đây là một tập hợp rất lớn, không thể đo lường hết được.
Đây chính là tham số tổng thể
Các thống kê mẫu
Bao gồm
Trung bình mẫu
Tỷ lệ mẫu
Phương sai mẫu
Là gì? -> Thống kê mẫu là một vị trí số tổng hợp cho một mẫu được lấy ra từ tổng thể
Ví dụ: Để giải quyết bài toán trên TSTT, Nhà sản xuất chọn ngẫu nhiên 1.000 học sinh cấp 3 từ các trường ở Hà Nội, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh để đo chiều cao.
Đây là một tập hợp con của tổng thể.
Hay chính là tham số mẫu
Bảng tổng hợp so sánh công thức
Link bảng tổng hợp
Trong link có để chi tiết diễn giải công thức!
ƯỚC LƯỢNG
Là dùng dữ liệu mẫu để suy ra (dự đoán) giá trị gần đúng hoặc khoảng giá trị của tổng thể
Các loại
ước lượng
Ước lượng điểm
Xác định 1 trị số gần đúng nhất để ước lượng TSTT
Phân loại
Ước lượng điểm tốt nhất của phương sai tổng thể là phương sai mẫu
Ước lượng điểm tốt nhất của tỷ lệ tổng thể là tỷ lệ mẫu
Ước lượng điểm tốt nhất của số trung bình tổng thể là số trung bình mẫu
Ba tiêu chuẩn
TC Vững
TC không lệch
TC hiệu quả
Ước lượng khoảng
Dùng 1 khoảng giá trị, trong đó TSTT có xác suất cao nằm trong khoảng đó
Phân loại
Ước lượng khoảng tỷ lệ tổng thể
Ước lượng khoảng phương sai tổng thể
Ước lượng khoảng số trung bình tổng thể (Đk: chứa ULD giá trị tham số tổng thể <stb mẫu>cần ước lượng)
Khi đã biết phương sai tổng thể
Khi chưa biết phương sai tổng thể
Vì sao phải ULTT?
Không thể khảo sát hết tổng thể
Tiết kiệm chi phí & thời gian và công sức
Vẫn có độ chính xác cao
Nhà nước, doanh nghiệp, trường học… đều phải dựa vào số liệu ước lượng để lập kế hoạch, chính sách,...
