Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
CHƯƠNG 4: VẬT LÝ HẠT NHÂN - Coggle Diagram
CHƯƠNG 4: VẬT LÝ HẠT NHÂN
Cấu tạo hạt nhân
Proton mang điện dương +e = 1,6.10⁻¹⁹ C. Khối lượng ≈ 1,673.10⁻²⁷ kg.
Neutron không mang điện. Khối lượng ≈ 1,675.10⁻²⁷ kg.
Hạt nhân kí hiệu bằng
Đồng vị
là những hạt nhân có cùng số Z, khác số A, nghĩa là cùng số proton và khác số neutron.
Phản ứng hạt nhân và năng lượng liên kết
Phản ứng hạt nhân
Là mọi quá trình dẫn đến biến đổi hạt nhân
Phản ứng hạt nhân tự phát
Phản ứng hạt nhân kích thích
Định luật bảo toàn điện tích: Z1+Z2=Z3+Z4
Định luật bảo toàn số nucleon: A1+A2=A3+A4
Phản ứng phân hạch
Là quá trình trong đó một hạt nhân nặng vỡ thành các hạt nhân nhẹ hơn.
Phản ứng nhiệt hạch
Là quá trình trong đó hai hạt nhân nhẹ kết hợp với nhau để tạo thành một hạt nhân nặng hơn.
Năng lượng liên kết
Là lực hạt nhân liên kết các nucleon với nhau
Mức độ bền vững phụ thuộc vào công thức
Độ hụt khối tính bằng CT
Năng lượng liên kết hạt nhân tính bằng CT
Hiện tượng phóng xạ
Là hiện tượng một hạt nhân không bền vững tự phát phân rã, phát ra các tia phóng xạ và biến đổi thành một hạt nhân khác
Tính tự phát: Quá trình phân rã của hạt nhân phóng xạ xuất phát từ những biến đổi bên trong hạt nhân.
Tính ngẫu nhiên: Ta không thể khảo sát hiện tượng phóng xạ cho một hoặc một vài hạt nhân đơn lẻ.
Các dạng phóng xạ
Phóng xạ alpha
Phóng xạ b
Beta (-)
Beta (+)
Phóng xạ gamma
Định luật phóng xạ
Sau khoảng thời gian T thì 1 nửa số phóng xạ xảy ra phân rã
Số hạt phóng xạ
Độ phóng xạ
Đơn vị là Becquerel (Bq): 1 Bq = 1 phân rã/giây.
Được xác định bằng công thức
Ảnh hưởng của phóng xạ
Đối với tia α (alpha): Ít gây nguy hại khi nguồn phóng xạ nằm ngoài cơ thể người.
Đối với tia β (beta): Tác hại của tia β không lớn như tia β nếu nguồn phát các tia này thâm nhập vào cơ thể người. (Lưu ý: câu này trong ảnh có vẻ diễn đạt chưa rõ, có thể ý là tia beta nguy hiểm hơn khi nguồn phát thâm nhập vào cơ thể so với khi ở bên ngoài).
Đối với tia γ (gamma): Gây tổn hại nguy hiểm cho tất cả các mô của cơ thể người ngay cả ở những khoảng cách tương đối xa nguồn phóng xạ.
Quy tắc an toàn
Giảm thời gian: Cần bố trí thời lượng công việc phù hợp để giảm thiểu thời gian phơi nhiễm với nguồn phóng xạ.
Tăng khoảng cách: Khi cần thao tác trực tiếp, phải đảm bảo khoảng cách an toàn bằng cách sử dụng các dụng cụ như kẹp dài, phương tiện điều khiển từ xa hoặc cánh tay robot.
Sử dụng vật che chắn: Việc che chắn có thể được thực hiện bằng cách trang bị các màn chắn như tường bê tông, cửa chì có độ dày cần thiết, và mặc trang phục bảo hộ chuyên dụng.
