Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

SÖZLEŞME - Coggle Diagram

- - - - --sözleşemnin ilk adımı
        --yazılı ya da sözlü olabilir MUTLAKA KARŞI TARAFA ULAŞMALIDIR
        --tek taraflıdır
        ÖNERİDE BULUNAN ŞARTLAR
        --öneri istenen sözleşmenin bulunması gerekn tüm esaslı unsurlarını içermeli (içermiyorsa öneriye davet)
        --bağlanma iradesi taşımalı (beğlı omama hakkı saklı tutulmuş veya bağlanma niyeti olmadığı anlaşılıyorsabağlayıcı olmayabilir )
        --belli kişi dışında kamuya da yapılabilir (malın fiyatı gösterilerek sergileniyorsa bir öneri ANCAK stok sınırlı vb yazmamlı )
        --BİR ŞEY ISMARLANMAMIŞ (sipariş edilmemeiş ) İSE GELEN EŞYA VB ÖNERİ SAYILMAZ SAKLAMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ YOK KULLANILMASI DA KABUL DEĞİL (yanis ebepsiz zenginleşme ya da borç altına sokmaz kullanırsa )
        
        ÖNERİ DAVET : sözleşme esaslı unsuru yok + bağlanma iradesi yok ise bu artık öneriye davettir karşı taraf öneride bulunma çağrısıdır. (kulağa fısıldıyor gel )
        
        HEM ÖNERİDE HEM KABULDE GERİ ALINMA YAPILABİLİR ÖNERİNİN GERİ ALINMASI KIYASEN KABULE DE UYGULANIR !!
        öneriden vazgeçme durumunda * kişi öneri öğrenmeden vazgeçildiğii öğrenmişse artık vazgeçilmiş
        
        öneri ve önerinin geri alınması bilgisi aynı anda ulaşmışsa vazgeçilmiş sayılır
        *kişi posta kutusundan önce vazgeçmeyi öğrendi vazgeçme geçerli
        ÖNERİ YAPAN KİŞİ ÖLÜR YA DA EHLİYETSİZ OLURSA ŞAHSİ DE BİR EDİMDİ O ZAMAN KİŞİNİN ÖLÜMÜYLE SONA ERE AMA KİŞİ ŞAHSİ EDİM DEĞİLSE ÖNERİ BAĞLAYICILIĞINI SÜRDÜRÜR MİRASÇI BUNUNLA BAĞLIDIR. !!
        ÖNERİ ALAN ÖLÜRSE YA DA FİİL EHLİYETİ KAYBETMESİYLE EĞER ŞAHSİ EDİMSE BEYANLAR GEÇERSİZ AMA ŞAHSİ EDİM DEĞİLSE ÖNERİ ALANIN MİRASÇILARI KABUL HABERİ GÖNDEREK SÖZ KURABİLİR
        
        ÖNERİ ÇEŞİTLERİ
        
        süresiz öneri
        
        hazırlar arası ->
        (yüz yüze) anlık iletişimle yapılabilir BURADA HEMEN KABUL EDİLMEZSE öneren bağlayıcılığını kaydeber
        
        hazır olmayanlar arası ->
        aracı veya vasıtyla yapılan iletişimlerde ör: mektup telgraf gibi işlemlerde KABUL İÇİN yanıtla ilgili bir takım makul süreler değerlendirilir .
        önerinin kişiye ulaşması gereken süre + kişinin kabul etmesi etmemeri için süre somut olaya göre (düşünme )+ kabul cevabının geri dönmesi için süre
        bu süre içinde( hesaplana ve her olyda değişen ) kabul gelmezse öneriyle bağlı değil . PEKİ kabul geç ulaşırsa EĞer öneride bulunana artık istemediğini HEMEN SÖYLEMZ İSE kendinden kaynaklanmayan gecikmeyle yollanan kabul ile sözleşme kurulur .!! (burada zamanında gönderilmiş geç ulaşmış) !!
        
        süreli öneri
        
        kabul için süre belirlemek , bir söz. yapılmasını öneren bu sürenin sona ermesine kadar öneri ile bağlıdır
        eğer süre içinde kabul ulaşmazsa öneren önerisine bağlılıktan kurtulur .
        SÜRENİN SONUNDA GELEN CEVAP YENİ BİR ÖNERİ SAYILIR
        burada şart koyulamaz sözleşmenin kurulması içinkabulün öneriyle aynı olması gerekir
    - - --yöneltilen teklifi AYNEN ONAYLAYAN Bir açıklamadır.
        --yenilik doğurucu bir hak yaratır.
        --Önerinin bağlayıcı olduğu süreler içinde yöneltilmiş olmalı .
        --açık , örtülü (kişinin davranışından) , yazılı ,sözlü , temsilci aracılığyla olabilir .
- - - - tarfalar anlaşarak olmazsa olmaz hale getirdiği şartlar
        (esaslı olmayan unsurlar ekstra belirtilebilir ama söz. kurulmuş olup olmamasına etkilemez)
    - - kanunda belirtilen söz.özelliği kazandıran unsurlar (bunlar zorunlu unsurdur )
        
        isimli söz. kanuni tanımdan isimsizde söz mana ve niteliğinden anlaşılan
- - - - * ehliyet : TAM EHLİYETLİ (ayıt etme gücüne sahip ergin kısıtlı değil ) TAM EHLİYETSİZ (kişinin kendi kendine yapacağı işlemleri hukuki sonuçları kendini bağlama kesin hükümsüz butlan) SINIRLI EHLİYETSİZ (ergin olmayan ve kısıtlanmış kişilerdir bu kişiler izin veya icazetle işlem yapabilir ) SINIRLI EHLİYETLİ (işlem kabiliyeti anlamında yasal danışman atanan kişilerdir. ) TÜZEL KİŞİ İÇİN (tüzel kişi adına söz yapılabilir ) SÖZLEŞMENİN KURULDUĞU ANDA EHLİYET ÖNEMLİ SONRASINDA KAYBOLMASI SÖZ ETKİLEMEZ
        * hukuka ahlaka aykırılık : İrade özgürlüğünden dolayı taraflar dilediği kişiyle dilediği söz yapabilir ama mutlak bir sınırsızlık değil kanun emredici kuralları kamu düzeni ve kişilik hakkına yani resmi cisimi özel hayatına bağlı haklar olarak nitelendirilir. bağlı olmalı
        * imkansızlık: ikiye ayrılır
        =>başlangıçtaki imkansızlık : buradaki imkansızlık sözleşmenin kurulmasına ve geçerli olmasına engel yani kurulur ama geçerli sayılamayacak ör: ölmüş atı satış söz. EDİMİN İFA EDİLMESİNİ ORTADAN KADIRMAKTA EN BAŞINDAN kesin hükümsüz AMA SÖZLEŞMENİN BAŞINDA KONUSU OLAN EDİMLERDE BİRİ OLMAYIP İFA ZAMANINA KADAR O EDİMİN MÜMKÜN HALE GELECEĞİ DÜÜNCESİYLE YAPILAN SÖZLEŞME GEÇERLİDİR. ör:buza yok ama inek hamile
        EĞER ŞAHSIN KENDİ DURUMUNDAN DOLAYI İFA EDİLEMİYORSA SUBJEKTİF İMKAZNSILIK(söz geçerliliğini etkilemez ) İKEN EĞER HERKES İÇİN BİR İMKANSIZLIK VAR İSE OBJEKTİF İMKANSIZLIK (kesin hükümsüz)
        =>sonraki imkansızlık : burada söleşme zaten kurulmuş sonrasında geçerliliği etkiileyen bir durm var kurulma aşamasında yok
        KUSURLU OLARAK EDİM ORTADAN KALKMASI DURUMU (zararın tazmini gerekir) KUSURSUZ OLARAK EDİMİN ORTADAN KALKMASI ( borç sona erer me alınan edim varsa bunların iadesi gerekir )
        * şekil bazı durumlarda yasa söz. şekle tabi tutuyor. ya da taraflar bu şekil kurallarını getirebilir. çeşitli türleri var
        => yasadan kaynaklı - iradi : ör: taşınmaz mal satımı tapuda , alacağın devri yazılı ,kefalet yazılı ,miras resmi burada geçerlilik yazılı İradei şekil ise tarafların belirlediği şekil tercihi ör:kiranı yazılı olmalı
        => geçerlilik şekli - ispat şekli : geçerlilik şekli hukuki işlemin geçerli olması işlemin hüküm ve sonuç doğurması için aranan zorunlu şekil o işlemin kurulabilmesi için yasa ya da tarfların iradesine uygun yapılma İSPAT ŞEKLİ geçerlilikli ilgili deği sonradan hukuki bir uyuşmazlık çıktığında iddianın ispatı için konulan şekil kuralı . hmk daki ispat kuralı
        => sözlü şekil - yazılı şekil : sözlü şekil ör : yokluk !! vasiyetneme ve evlenme YAZILI ŞEKİL tarafların iradelerini metne dökmesidir. resmi kurum önündeyse resmi yazılı eğer değilse taraflar arası ise adi yazılı TBK YA GÖRE imzalı mektup taraflarca imzalı telgraf teyitli faks güvenli elektronik imza --> yazılı şekil yerine geçer !! Yasa bazı işlemlerin yazılı yapılması gerektiğini ön görmüştür. ADİ YAZILI ŞEKLE SAHİP ANLAŞMALARDA ör: alacağın temliki + ön alım söz + taşınır beğışlama +fikir ve sanat eserinde mali hakların devri +taksitli satış +tüketici kredi söz. +patent üzeri haklar RESMİ YAZILI ŞEKLE SAHİP ANLAŞMA onaylama veya düzenleme olarak yapılmakta Ör: taşınmaz satışı + taşınmaz satış tahhüdü +alımve geri alım +miras +kat karşılığı inşaat +araç alım satım söz +ölünceye kadar bakma söz.
        
        EĞER YAZILI YAPILMASI GEREKN İŞLEM YAZILI YAPILMAZSA GEÇERLİ DEĞİL
        TARFLAR METNİN İÇERİĞİNİ BELİRLEYEMEMSİ DURUMU GENEL İŞLEM KOŞULLARI YANİ ASLINDA TİP SÖZLEŞME ORTAYA ÇIKARIR genel işlem koşulları standart metnin söz.monte edilmesi gigbi yani çok sayıda ve benzer nitelkte söz yapacaka bir taraf bulunmakta bu nitelikteki ifadeler tartışma imkanı bulunmadığından tarafın okuduğuna ilişkin beyanı bunu sözleşme parçası yapmaz hala genel işlem koşuludur!! hizmet kamu veya yetkili makamlar tarafından da uygulanır EĞER karşı tarafın menffatine aykırı şekildeki bu konular kişinin koşulları kabul etmiş bu durum kişiye anlatılmış ise sözleşme kapsanında vardırr !!aksi halde hiç yazılmamış sayılır yok gibi kabul görür.
        eğer düzenleyen bu koşullarda taraf aleyhine değişiklik yapma hakkına sahi değildir! (serbestçe söz yapmanın istisnasıdır) YAZILI ŞEKİLDE İMZA ATILMASI ZORUNLUDUR EL YAZISI DIŞINDA BİR ŞEKİLDE İMZA ATILABİLİR ( kambiyo senedi yani çek poliçe bono hariç ) paröak basma mühür gibi Görme engelilerin imzası talep halinde şahitle imzalanabilir !! İMZADAN SONRA YAZILAN şeyler geçersizdir !!
        BOŞ KAĞIDA İMZADA YARGITAY sonradan yazılan metne imza atnın iradesine uygun der !!
        
        * irade ve beyan arası uygunsuzluk
        => bilerek olabilir
        TEK TARAFLI yani şaka beyanı ( muhattap zaten ciddiye almaz ) - zihni kayıt (kafasında hayır diyor ama söylediği evet diyor muhattap zihni kayıt anladıysa geçersiliği ileri sürmekte ör kefalet)
        İKİ TARAFLI MUVAZZA (söz niteliğinde - kişide - bedel de muvazza olabilir ) (görünürdeki işlem yapılırken aslında amaç gizli işlemi gerçekleştirme bilerek ve isteyerek taraflalr arasındaki beyan uyumsuzluğu . görünürdeki işlem geçerli değildir butlanla batıldır . taraflar en geç görünürdeki işlem yapılmadan ya da işlem doğmadan önce gizli işlemi yapmalı. hiç kimse kendi muvazzasına dayanamaz eğer dayanacaksa da belgeyle olmalı . muvazza taraf olmayanlar he türlü delilleispatlayabilir ) ( muvazzaya taraf olmayanlar muvazzayı herkese karşı ileri sürebilir İSTİSNA 3. kişi iyi niyetle haklarını tapu siciline şerh ettirdiyse veya 3.kişi iyi niyetli ve yazılı bir borç tanımına güvenerek alacağı kazanmışsa )
        (muvazaya benzer işler inançlı işlem ör :icra takibi olanın aracını başkasına alıp sonrasında devretme için söz yapma adece tsaruf işlemi) namı müstear ör adını gizli tutmka için söz başkasına yaptırma *kanuna karşı hile kanun hükmünü dolanma )
        (mutlak muvazza : aldatma kastı var dış dünya için görübürdeki işlem geçersiz -- nispi muvazza: burada d agörünürdeki işlem geçersiz ama gizli işlem yasanın aradığı şekli sağlıyorsa geçerli uygun değilse geçersiz )
        => irade sakatlanma olabilir
        (BUNLAR İPTALE TABİDİR )
        YANILMA
        ALDATMA
        KORKUTMA
        AŞIRI YARARLANMA
        
        YANLIMA (hata ): irade dışı beyan dikkatsilk vb (açıklamada yanılma - saikte yanılma - iletmede yanılma ,)esaslı bir unsurda yanılma olmalı bu işlem yasal süre içinde iptal ettirilebilir ama karşı taraf bu sözleşmede yanlıdığını anlayıp yanılgısız niyeti yapmaya razıysa söz. kurulur . basit hesap hatası sözleşmenin geçersiliğini etkilemez (Yanılma anlşıldığından itibaren 1 yıl içinde iptal edilmeli eğer kullanırsa onay verilmiş olabilir iptal yapılmamış gibi olacak sebepsiz senginleşmeye göre verilenler geri alınır !! Kusurluysak zararları gideririz) (karşı taraf yanılmayı bilebilecekse taz. isteyemez. )
        menfi zarar =olumsuz z. sözleşme kurulmadığından ötürü kaçırılan fırsatlara ilişkin zarar bu sözleşme olmasaydı bu zararların olmayacaktı
        müspet zarar = olumlu zrara ifa edilememeden doğan zarar yani söz ayakta kalacağı inancıyla yapılan masraf ve kar mahrumiyeti ör: malın değeri düşmesi 3. kişiye karşı yapılan ödemeler vb.
        HATA HİLE İKRAHTA TANZİM GENELDE MENFİ ZARAR
        ALDATMA ( hile ): dışarıdan eylemle iradenin yanlış yönlendirilmesi aldatıldığını öğrendiğinden itibaren 1 yıl söz ile bağlı değildir. esaslı olup olmamasının önemi yok !! söz yapma niyetile aldatma kastı olmalı sözleşme iptal edilebilir .eğer satıcı aldatma durumunu biliyorsa alıcı söz bağlı değil ama satıcı da aldatmayı bilmiyor ise bu sözleşme ile bağlı alıcı Kişi sözleşmeyi iptal etmese bile söz kaynaklı menfi zararını isteyebilir
        KORKUTMA (ikrah) : kişi kendine ya da yakınlarına ağır kötülük yapılacağı inancıyla işlem yaptırılması . İPTALE TABİDİR kişilik hakkın aya da mal varlığına yönelik olabilir . burada kanuni bri durumun yapılmayaraka korkutması !! 3. kişinin korkutum diğeriyle işlem yapması durumunda eğer satıcı korkutmayı bilmiyor ya da bilebilecek durumda değil bu durumda hakkaniyet gerektiriyor ise söz ile bağlı kalmak istemeyen alıcı korkutulan diğer tarafa tazminat ödemkle yükümlü alıcıya !! 38m hukuksal korkutma ör vergi denetçisinin korkutması ile menfaat sağlanmasında yine korkunun etkisinin ortadan kalkmasından itibaren 1 yıl içinde iptal edilebilirlik .
        BURADA 1 YIL HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜREDİR GEÇERSE İCAZET VERİLMİŞ SAYILIR DURMAZ KESİLMEZ RESEN İPTAL BOZUCU YENİLİK DOĞURUR . ör: sözleşme iptal edildi ama adamın malı alıcıda kaldı verilenler sebepsşz zenginleşme veya istihkaka ile istenir .
        AŞIRI YARARLANMA (gabin): bir işlem apılır ama bir tarafız zorda kalma , düşüncesizlik , deneyimsizlikten yararlanılması aşırı ve açık oransızlık olmalı burada iptal edilip zararı isteyebilir ya da bağlı kalıp oransızlığın düzeltilmesini isteyebilir zrar gören bunu öğrendikten itibaren 1 yıl içinde iptal etmeli ama sözleşme kurulduktan itibaren 5 yıl içinde de fark etmesi gerekiyor.
        
        ÖN SÖZLEŞME YA DA SÖZLEŞMENİN UYARLANMASI
        
        bir sözleşmenin kurulmasına ilşkin olarak akdedilen sözleşme. borçlandırıcı işleme yönelik olup asıl sözleşmenin şekline tabidir ayrıca asıl sözleşmenin esaslı unsurlarını içerir
        
        tasarruf işlemine ilişkin olamaz çünkü bir tahhüt
        OPSİYONLAMA BUNDAN FARKLI ÖR: alım hakkı , taşınmaz satış vaadi söz
        EMPEVİZYON olağan dışı durumlar çıkınca ifanın dürüstlük kuralına aykırı durumlar ortaya çıkaracağı için değişen şartlara uyarlama isteme
- - - - temsilci bir başka kişiyle işlem yapabilmesi yetkisinin verilmesidir . (YASAL TEMSİL DEĞİLDİR !! yasal temsil veli vasi gbi kişilerin temsili olup tmk dan kaynaklanır )
        burada kişi temsilci dışında aynı konuda işlem yapabilme yetkisine sahiptir .
    - - DOĞRUDAN
        
        TBK ÖZEL OLARAK DÜZENLEMEDİYDE DOĞRUDAN OLDUĞUNU KABUL EDER başaksının ad ve hesabın işlem yapılmaktadır temsilci başından sonuna kadar temsil olunanaın adına ve hesabına hareket etmektedir. kendi sadece temsil ettiğinin gölgesi işlemin tarafı değildir
        asıl kişiye ek olarak temsilcinin yetkisi var İŞLEMİN TAMAMI YETKİ VEREN ADINA VE HESABINA sözleşme temsilciyi bağlamaz .
        AYIRT ETME GÜCÜ YOKSA OLAMAZ AMA SINIRLI EHLİYETSİZ ( küçük ve kısıtlı )KİŞİ KENDİ BORÇ ALTINA GİRMEDİĞİNDEN OLABİLİR
        
        TEMSİLİN SONA ERMESİ
        
        sürenin dolmasdı
        
        işin yapılması
        
        ölüm
        
        gaiplik
        
        iflas
        
        fiil ehliyeti kaybı
        
        geri alınması (olağan temsilin sona ermesi) (her zaman yapılabilir tek taraflı bozucu yenilik doğuran
        
        isitfa (bozucu yenilik doğurur )
        
        EĞER TEMSİL İLŞKİSİ BİTMİŞ İSE YETKİ BELGESİ İADESİ VEYA TEVDİ MAHLLİ İLE BİR YERE BIRAKILMASI GEREKİR . FGERİ ALMA İLETİLDİ AMA TEMSİLCİ GERİ ALINDIĞINI BİLMİYOR HALA İŞLEM YAPIYOR BU DURUMDA TEMSİL EDİLEN BAĞLIDIR .
        TEMSİLCİNİN HEM KARŞI TARAF HEM DE TEMSİL EDİLENİN TEMSİLCİSİ OLARAK YAPMASI HALİNDE -> kendi kendine sözleşme yapması durumu doğuyor temsilcinin özel yetkilendirilmesi ya da söz. niteliğinin bu anlamda İZİN VERMESİ HALİNDE MÜMKÜNDÜR. YOKSA SÖZLEŞME TEMSİL EDİLENİ BAĞLAMAZ !!!
        YETKİSİZ TEMSİL yetki olmasığı halde bir başkası adına ve hesabına işlem yapması durumudur. burada ya hiç yetki verilmemiş ya da verilen yetkinin sınırı aşılmıştır. BURADA işlem temsil edilmek istenenin adına ve hesabına .İlk etapta işlem ne temsilciyi ne temsil edileni bağlar taki temsil edilen yapılan işlemi onay verirse bu hukuki işlem bağlar . BU İŞLEMDEN DOĞAN ZARAR yetkisiz temsilciden istenir .Eğer yetkisiz temsilci yetkisiz olduğunu karşı tarafın bile bileceğini ispatlarsa zararı ödemekten kurtulur.
      - DOLAYLI
        
        Kendi adına ama başkası hesabına işlemi yapıyor . Sonrasında temsil edilenin hesabına yaptığı bu işlemi temsil edilene devir etme yükümlülüğü var yani HUKUKSAL İŞLEMİN TARAFI DOLAYLI TEMSİLCİ VE 3. KİŞİ kendi adına işlem olduğundan işlemden kaynaklı hak ve borçların yükümlüsüdür. SADECE BU HAK BORÇ VE ALACAĞIN TEMLİKİNİ TEMSİL ETTİRENE DEVREDECEK !! ( haberci ile karıştırma haberci bir iradeyi aynen başkasına ulaştıran irade yok ileti var ) KİŞ KENDİ ADINA YAPTIĞINDAN DOLAYLI TEMSİLCİ TAM FİİL EHLİYETİNE SAHİP OLMALI
    - - burada da temsil söz konusu ama hukuksal niteliği vekil ve müvekil arasındaki karşılıklı bir ibirne uygun irade beyanı SÖZLEŞME temsil tek taraflı verilri VEKALET iki taraflı olup bir sözleşmedir. !!
        temsilci tek taraflı kurucu yenilik doğuran bir durumdur atanayla birlikte o artık temsilci eğer temsilci bunu yapmak istemiyorsa kabul etmeyebilir
        VEKİL ÖZEL YETKİLİ OLDUĞU HALLER İSE HAKİMİN YASAKLILĞI DIŞINDA HER ŞEY İFLAD KONKORDATO YENİDEN YAPILANDIRMA -SULH FERAGAT KABUL - YEMİN TEKLİFİ YEMİN KABUL YEMİN RED - TEVKİ (bir başka avukata devir tüpten ) İBRA -KANUN YOLU FERAGAT YAPAMAZ TAM ISLAH YAPAMAZ KISMİ İSLAHI ÖZEL YETKİYLE YAPABİLİR