Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

Kinh tế chính trị - Coggle Diagram

- - - - TSX xã hội: TSX với quy mô lớn hơn
      - TSX giản đơn: TSX với quy mô như cũ
    - - Thỏa mãn các nhu cầu vật chất của con người
      - Cung ứng các điều kiện vật chất cho sự phát triển các mặt của đời sống kinh tế, xã hội
    - - Sức lao động: Thể lực, trí lực của con người
      - Đối tượng lao động: Sử dụng vật chất trong tự nhiên
        để sản xuất: đất đai, rừng...
      - Tư liệu lao động: Vật hay hệ thống vật làm nhiệm vụ
        truyền dẫn sự tác động của con người để biến đổi thành
        sản phẩm (Ví dụ như Công cụ lao động)
    - - LLSX: Toàn bộ năng lực sx của một xã hội ở 1 thời điểm nhất định
        LLSX hàng đầu là công nhân, người lao động
      - Quan hệ sx: Quan hệ giữa người với người trong quá trình sx
- - - - Giá trị:(Gtri trao đổi) Còn có thể dùng trao đổi với
        HH khác Gtri trao đổi của HH là quan hệ về
        số lượng, tỷ lệ trao đổi giữa những hàng hóa
        có giá trị sd khác nhau
      - Giá trị sd: Công dụng của vật phẩm có thể
        thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người
    - - Lao động cụ thể: Tạo ra giá trị sd,
        dưới 1 hình thức cụ thể của 1 nghề
        nghiệp chuyên môn nhất định
      - Lao động trừu tượng: Sự tiêu hao cơ
        bắp, thần kinh, trí óc trong quá trình
        lao động SXHH
      - --> Tóm lại:
        +Nếu xem xét dưới góc độ LĐ
        cụ thể là xem nó tiến hành ntn,
        sx ra cái gì
        +Còn xem xét dưới góc độ lao
        động trừu tượng là xem xét lđ
        đó tốn bao nhiêu sức lực, hao
        phí bao nhiêu tgian lao động
    - - Tgian LĐXH cần thiết thay đổi thì
        lượng gtri HH sẽ thay đổi -->Lượng
        gtri HH phụ thuộc vào năng suất lđ
        xã hội
        
        **Năng suất lđ:
        -->Lượng gtri của 1 HH tỷ lệ thuận với slg
        lao động & tỷ lệ nghịch năng suất lđ. NSLĐ
        phụ thuộc trình độ lành nghề của người lđ,...
        
        Cường độ lđ: Tăng CĐLĐ giống như kéo dài
        tgian lao động vì làm tăng hao phí slđ, làm
        tăng số lượng sp nhưng gtri 1 HH không đổi
      - LĐ giản đơn & phức tạp
        
        LĐ giản đơn: K cần qua đào tạo cũng làm dc
        
        LĐ phức tạp: Đòi hỏi trải qua chương trình gd
    - - Nguyên tắc ngang giá: Yêu cầu ngang
        bằng giá trị của các HH đem trao đổi.
      - Tác dụng:
        
        Điều tiết sx và lưu thông: Điều tiết lĩnh vực
        sx và cả lĩnh vực lưu thông. Giá càng cao
        người bán càng có lợi.
        
        Kích thích cải tiết kt, hợp lý hóa sx,
        tăng năng suất lđ, phát triển LLSX
        
        Phân hóa người SXHH: Hàng hóa của ng sx
        có giá trị cá biệt khác nhau
  - - - Hình thái mở rộng
      - Hình thái chung
      - Hình thái tiền
      - Hình thái giản đơn hay ngẫu nhiên
    - - Thước đo giá trị
      - Phương tiện lưu thông
      - Phương tiện cất trữ
      - Phương tiện thanh toán
      - Tiền tệ thế giới
  - - - Tổng hòa các quan hệ mua bán,
        các đk thực hiện gtri HH, do điều
        kiện LS, kte, xh quy định
    - - Thực hiện giá trị HH
      - Cung cấp thông tin cho NSX và NTD
      - Kích thích hoặc hạn chế sx và tiêu dùng
      - Mở rộng liên kết kte - xh
- - - - Tự do về thân thể
      - Không có TLSX
    - - Giá trị
        +Giá trị TL sinh hoạt cần thiết cho bản thân ng công nhân
        +Phí tổn đào tạo công nhân
        +Giá trị các tư liệu sinh hoạt cần thiết
      - Giá trị sử dụng
        Công dụng của sức lao động
    - - Các hình thức cơ bản của tiền lương
        
        Tiền lương tính theo tgian
        
        Tiền lương tính theo sản phẩm
  - - - 1.Sự thống nhất giữa sx gtri sd và gtr thặng dư
      - 2.Công nhân làm vc dưới sự kiểm soát của nhà tư bản và làm ra sản phẩm thuộc sở hữu của nhà tư bản
    - - LĐ cụ thể của công nhân chuyển nguyên vẹn gtri của TLSX vào sp (c)
      - LĐ trừu tượng tạo gtri mới gồm 1 bộ phận = gtri sức lđ (v) và 1 bộ phận mới tăng thêm (m)
      - Giá trị HH: c + v +m
    - - Tư bản bất biến:
        Bộ phận tư bản mà gtri của nó được bảo tồn và chuyển nguyên vẹn vào sp (c)
      - Tư bản khả biến:
        Bộ phận tư bản dùng mua slđ và giá trị tăng lên trong qtrinh sx (v)
    - - Tỷ suất GTTD: Tỷ lệ theo % giữa GTTD và tư bản khả biến
      - Khối lượng GTTD: Tổng số GTTD mà nhà tư bản thu được
    - - SX GTTD tuyệt đối: Thu được do kéo dài tuyệt đối ngày lao động ra khỏi giới hạn của thời gian lao động cần thiết.
        Thu được do tăng cường độ lao động
      - SX GTTD tương đối: Thu được do rút ngắn thời gian lao động cần thiết --> Kéo dài tgian lao động thặng dư tương ứng mà giới hạn ngày lao động không đổi
        Do tăng năng suất lao động
      - GTTD siêu ngạch: Là phần giá trị thặng dư thu được do tăng năng suất lao động cá biệt cao hơn năng suất lao động xã hội, nhờ áp dụng tiến bộ kỹ thuật, tổ chức sản xuất tốt hơn...
  - - - Chuyển hóa 1 phần GTTD thành tư bản gọi là tích lũy tư bản. Là tiền đề của TSX mở rộng
    - - Khối lượng GTTD
      - Tỷ lệ phân chia GTTD thành quỹ tích lũy và tiêu dùng
      - Chênh lệch ngày càng lớn giữa tư bản cố định sd và tư bản cố định đã tiêu dùng
      - Quy mô của tư bản ứng trước
    - - Quá trình tích lũy tư bản là quá trình tăng cấu tạo hữu cơ của tư bản
        
        Cấu tạo hữu cơ của tư bản là cấu tạo giá trị của tư bản do cấu tạo kỹ thuật quyết định và phản ánh những thay đổi của cấu tạo kỹ thuật
      - Quá trình tích lũy tư bản là quá trình tích tụ và tập trung tư bản ngày càng tăng
        
        Tích tụ tư bản: Sự tăng thêm quy mô tư bản cá biệt bằng cách tư bản hóa gtri thặng dư
        
        Tập trung tư bản: Sư tăng thêm quy mô tư bản cá biệt bằng cách hợp nhất nhiều tư bản cá biệt
      - Phân hóa giàu nghèo ngày càng sâu sắc
  - - - Giai đoạn 1: T-H
      - Giai đoạn 2: SX
      - Giai đoạn 3: H' - T'
      - Các hình thái tuần hoàn của Tư bản công nghiệp
        
        Tuần hoàn của tư bản tiền tệ
        
        Tuần hoàn của tư bản sản xuất
        
        Tuần hoàn của tư bản hàng hóa
    - - Sự lặp đi lặp lại của tuần hoàn tư bản 1 cách định kỳ
      - Tư bản cố định và lưu động
        
        Cố định: Bộ phân tư bản được sd toàn bộ vào quá trình sx nhưng giá trị chỉ chuyển từng phần vào sản phẩm
        
        Lưu động: Bộ phận khi tgia vào qtrinh sx sẽ chuyển gtri 1 lần vào sản phẩm
  - - - Chi phí sx TBCN: Chi phí tư bản sx ra hàng hóa
      - Lợi nhuận: Bộ phận giá trị được quan niệm là con đẻ của toàn bộ tư bản ứng ra.
      - Tỷ suất lợi nhuận: Tỉ lệ % giữa GTTD với tổng số tư bản ứng trc (p')
    - - Tư bản thương nghiệp: Là tư bản hoạt động trong lĩnh vực mua và bán HH, là bộ phận tách rời của TB công nghiệp và phục vụ quá trình lưu thông của TB công nghiệp
      - Lợi nhuận thương nghiệp: Là 1 bộ phận của GTTD do công nhân công nghiệp làm thuê tạo ra và được phân chia cho nhà tư bản thương nghiệp theo tỷ suất lợi nhuận bình quân
      - Chi phí lưu thông và lao động thương nghiệp
        
        Chi phí tiếp tục sản xuất trong lưu thông là chi phí để tiếp tục quá trình sản xuất trong lưu thông
        
        Chi phí lưu thông thuần túy là chi phí chỉ liên quan tới việc mua bán hàng hóa
    - - Bản chất của tư bản cho vay
        Là tư bản tiền tệ của nhà tư bản sở hữu tạm thời cho các nhà tư bản khác sử dụng và thu về 1 lượng lớn hơn
        
        Quyền sở hữu tách rời quyền sử dụng
        
        Là hàng hóa vì có giá trị và giá trị sử dụng
        
        3.Là loại tư bản được sùng bái nhất
      - Lợi tức: Là 1 phần của lợi nhuận bình quân mà nhà tư bản đi vay phải trả tư bản cho vay với tư cách là ng sở hữu tư bản. Phần còn lại của lợi nhuận bình quân nằm trong tay các nhà tư bản công, thương nghiệp trực tiếp kinh doanh
      - Tỷ suất lợi tức: Tỷ lệ tính theo % giữa tổng số lợi tức và số tư bản tiền tệ cho vay trong 1 khoảng tgian nhất định
      - Các hình thức của tư bản cho vay
        
        Tín dụng thương nghiệp
        
        Tín dụng ngân hàng
        
        Phát hành trái phiếu
    - - Các hình thức địa tô
        
        Địa tô chênh lệch: Phân lợi nhuận dôi ra ngoài lợi nhuận bình quân, thu được trên ruộng đất có đk sx thuận lợi
        
        Địa tô chênh lệch I: Thu được trên ruộng đất có dk tự nhiên thuận lợi
        
        Địa tô chênh lệch II: Thu được trên ruộng đất dc đầu tư thêm sx và lao động trên cùng 1 diện tích
        
        Địa tô tuyệt đối: Dù ruộng đất tốt hay xấu, đều phải nộp địa tô cho chủ ruộng
- - - - Độc quyền: Sự liên minh giữa các nhà tư bản chi phối việc sx và tiêu thụ hàng hóa nhằm thu dc siêu lợi nhuận
        
        Cạnh tranh
        
        Phát triển của KH-KT
        
        Khủng hoảng kinh tế
        
        Sự phát triển của các tổ chức tính dụng TBCN
    - - Cạnh tranh giữa tổ chức độc quyền với dn ngoài độc quyền
      - Cạnh tranh giữa các tổ chức độc quyền
      - Cạnh tranh trong nội bộ các tchuc độc quyền
  - - - Cartel: Ký kệt hiệp định về giá cả, thị trg tiêu thụ, kỳ hạn thanh toán
      - Syndicate: Liên minh về tiêu thụ, mua vật liệu, về cả sản lượng hàng hóa cung ứng trên thị trường
      - Trust: Mất độc lập về sx và tiêu thụ, do HĐQT đảm nhiệm
      - Consortium: Do nhiều ngành khác nhau có liên quan kte-kthuat liên minh
      - Conglomerate: ĐQ đa ngành, thâu tóm nhiều cty, dnghiep thuộc nhiều ngành cnghiep khác nhau
    - - XK trực tiếp: Đầu tư trực tiếp nc ngoài, đưa tư bản ra nc ngoài trực tiếp kinh doanh
      - XK gián tiếp nc ngoài: Cho vay để thu lợi tức và thực hiện các mục tiêu kt, ctri khác.
  - - - Bản chất
        
        Sự kết hợp hay dung hợp sm của các tổ chức đq tư nhân với sm của nhà nước tư bản thành 1 thiết chế & thể chế thống nhất nhằm phục vụ lợi ích của các tchuc dq
      - Nguyên nhân ra đời
        
        1. Quá trình tích tụ và tập trung tư bản
        
        Mâu thuẫn giữa sức sx to lớn của nền sx TBCN với khả năng tiêu dùng có hạn của các tầng lớp nhân dân
        
        Mâu thuẫn giữa sức sx to lớn với các nguồn cung nglieu, năng lượng có hạn
        
        Mâu thuẫn giữa GCTS với GCCN và NDLĐ
        
        2. Phát triển của KH-CN
        
        3. Sự bùng phát của các khuyết tật cơ chế thị trường
        
        4. Do đấu tranh mạnh mẽ của nhân dân các nước thuộc địa