Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

🚨 عوارض حاد دیابت و هایپوگلیسمی 🩸 - Coggle Diagram

- - - - شایع‌تر در دیابت نوع 1.
      - علائم بالینی:
        
        سن: در افراد جوان‌تر (معمولاً Type 1).
        
        علائم: دل‌درد، کاهش سطح هوشیاری، تنفس کاسمال (سریع و عمیق).
        
        دل‌درد شدید: ناشی از افزایش اسیدهای چرب آزاد (پانکراتیت) که با دل‌درد حاد جراحی اشتباه گرفته می‌شود.
        
        بوی کتون بادی در نفس (بوی تند و تیز، مانند بادام تلخ).
      - مشخصات تشخیصی:
        
        هایپرگلیسمی: قند خون > 250-300 mg/dL.
        
        کتوزیس: کتون بادی‌ها در سرم یا ادرار مثبت.
        
        اسیدوزیس: pH < 7.3 و بیکربنات < 18 mmol/L (رفرنس: بیکربنات < 15، pH شریانی بین 6.8-7.3).
        
        آنیون گپ (Anion Gap): بالا (> 12).
      - علل پاتوفیزیولوژیک:
        
        کاهش انسولین: هایپرگلیسمی، شیفت پیرووات به سمت ساخت کتون بادی و گلوکز، کاهش uptake گلوکز در عضلات/سلول‌های چربی، افزایش اسیدهای چرب آزاد (FFA).
        
        افزایش گلوکاگون، کاتکول‌آمین‌ها، GH: افزایش لیپولیز و FFA.
        
        افزایش FFA: منجر به افزایش متابولیک اسیدوزیس، تغییر متابولیسم کبدی به سمت کتون بادی.
        
        کاهش بیکربنات: کاهش ظرفیت بافری بدن
        
        (افزایش FFA و TG ➡️ پانکراتیت ➡️ دل‌درد شدید).
      - وقایع تسریع‌کننده:
        
        عدم تزریق/تزریق ناکافی انسولین (1/3 موارد).
        
        عفونت‌ها (28% موارد): پنومونی، UTI، گاستروانتریت، سپسیس، مننژیت، کووید-19.
        
        عدم آگاهی از بیماری (10% موارد).
        
        اینفارکشن (مغزی، کرونری، مزانتریک، محیطی).
        
        داروها (کوکائین، استروئیدها، دگزامتازون).
        
        بارداری و بلوغ.
      - مورتالیتی: کمتر از 5% (اگر درست مدیریت شود، نباید از دست برود). علت اصلی مرگ: داشتن بیماری زمینه‌ای (مثال: MI، مننژیت، CVA).
    - - شایع‌تر در دیابت نوع 2 و نادر است.
      - سن: در افراد مسن که مراقبت مناسب ندارند یا در خانه‌های سالمندان.
      - مشخصات تشخیصی:
        
        قند خون: معمولاً > 600 mg/dL.
        
        کتوزیس: معمولاً خفیف مثبت یا منفی.
        
        اسیدوزیس: pH معمولاً > 7.3. بیکربنات نرمال یا کمی پایین (بین 15 تا 18).
        
        اسمولاریته سرم: معمولاً > 320-330 mOsm/L. (نرمال: 285-295).
        
        آنیون گپ: متغیر (نرمال یا گاهی کمی بالا).
      - مورتالیتی: بسیار بالا (> 40%).
      - علت: دهیدراسیون شدید (از دست دادن آب > 9 لیتر) به دلیل دیورز ناشی از قند بالا، که منجر به شوک می‌شود.
  - - - مهم‌ترین کار. جبران آب از دست رفته، خروج بیمار از شوک (به‌ویژه در HHS).
      - ساعات اولیه: 2-3 لیتر نرمال سالین.
    - - استاندارد طلایی درمان.
      - نوع انسولین: فقط انسولین Regular (کوتاه‌اثر) به صورت وریدی (IV) به صورت اینفیوژن مداوم.
      - دوز: 0.1 unit/kg/hour (5-10 U/h) تا زمانی که قند خون به <15 mmol/L برسد.
      - هدف: مهار سریع آبشار کتون بادی، اصلاح اسیدوز، Reverse کردن پروسه کتواسیدوز.
      - نکته: بررسی هر ساعته قند خون بیمار
    - - حیاتی: اگر پتاسیم <3.5 mmol/L بود، ابتدا پتاسیم را اصلاح کنید، سپس انسولین دهید. (انسولین باعث شیفت پتاسیم به داخل سلول می‌شود).
      - (در DKA پتاسیم کلی بدن کاهش یافته است، اما ممکن است در ابتدا نرمال یا بالا دیده شود).
    - - سدیم بیکربنات: فقط اگر pH < 7.0 (در موارد شدید).
      - بررسی عفونت‌ها (کشت خون/ادرار)، شروع آنتی‌بیوتیک (در سپسیس).
      - نوار قلب (برای رد MI در بیماران مسن‌تر).
      - تجویز هپارین برای پروفیلاکسی ترومبوآمبولی (در بیماران دهیدراته).
- - - - (در ابتدای هایپوگلیسمی رخ می‌دهد و به بیمار هشدار می‌دهد).
      - تپش قلب، ترمور، اضطراب، تعریق، گرسنگی، پارستزی (گزگز)، رنگ‌پریدگی، تاکی‌کاردی، آژیتاسیون، احساس عصبی بودن، احساس مرگ.
    - - (مغز از گلوکز محروم می‌شود).
      - تغییرات رفتاری، اختلال گفتار، عدم هماهنگی، گیجی، تشنج، کاهش سطح هوشیاری، کما.
  - - - انسولینوما (Insulinoma): شایع‌ترین علت (تومور اولیه سلول‌های جزایر پانکراس، معمولاً خوش‌خیم و در سر پانکراس).
      - داروهایی که تحریک‌کننده تولید انسولین هستند (مثل سولفونیل‌اوره).
      - اتوآنتی‌بادی به انسولین (نادر).
      - ترشح انسولین نابجا (Ectopic Insulin Secretion): تومورهای مزانشیمال که مدیاتورهای تحریک‌کننده ترشح انسولین تولید می‌کنند.
      - بیماری‌های ارثی (مثل MEN1).
  - - - ↑ انسولین + C-Peptide نرمال ➡️ هایپوگلیسمی اگزوژن (Factitious) (مثل تزریق انسولین).
      - ↑ انسولین + ↑ C-Peptide ➡️ انسولینوما، مصرف سولفونیل‌اوره (برای افتراق، سطح سولفونیل‌اوره چک شود).
      - (در انسولینوما، بتا هیدروکسی بوتیرات پایین‌تر از نرمال است).
  - - - 15 دقیقه بعد دوباره چک کنید؛ اگر هنوز پایین بود تکرار کنید.
      - پس از افزایش قند: مصرف قندهای پیچیده و طولانی‌اثر (کیک، کلوچه، شکلات، شیرینی، توت خشک، کشمش، خرما) برای جلوگیری از هایپوگلیسمی مجدد.
    - - تزریق وریدی گلوکز (ویال دکستروز 50%، تقریباً 25-50 گرم قند). (بیمار سریع برمی‌گردد).
      - یا تزریق گلوکاگون (1 mg SC یا IM).
      - (15 دقیقه بعد چک کنید؛ اگر پایین بود تکرار کنید).
    - - پایین‌ترین سطح HbA1c که هایپوگلیسمی شدید ایجاد نکند و آگاهی از هایپوگلیسمی را حفظ کند.
      - حفظ قند خون بین 140-180 mg/dL (برای بهبود unawareness).