Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Burger en Recht: Afstamming - Coggle Diagram
Burger en Recht: Afstamming
Algemene principes afstamming
Afstamming = juridische band ouder-kind
Biologisch ouderschap ≠ automatisch juridisch ouderschap
Max. 2 juridische ouders per kind:
1 moeder + 1 vader
2 moeders (vb. lesbisch koppel)
2 vaders (vb. homokoppel via adoptie)
Evoluties en uitdagingen:
Draagmoederschap
Anoniem donorschap
Recht op afstammingsinformatie
Meerouderschap
Zorgouderschap
Klassiek: kind geboren binnen het huwelijk
Moederlijke afstamming
Naam van barende vrouw = automatisch moeder
Moet worden opgenomen in de geboorteakte
Anoniem bevallen juridisch niet mogelijk in België
Vaderlijke afstamming
Echtgenoot van de moeder = vermoedelijke vader
Geldig bij geboorte tijdens huwelijk of <300 dagen na ontbinding
Betwisting vaderschap
Wie kan betwisten? Moeder, kind, echtgenoot, biologische vader
Binnen welke termijn?
1 jaar na geboorte of ontdekking
Uitzonderingen bij bezit van staat
Kinderen binnen holebi-huwelijk (vrouwen)
Sinds 2014: Art. 325/2 BW → automatisch meemoederschap bij huwelijk
Voor 2014: adoptie vereist
Meemoeder = echtgenote van barende vrouw
Betwisting onder voorwaarden mogelijk (Art. 325/3 BW)
Kinderen geboren buiten huwelijk
Moederlijke afstamming
Identiek als binnen huwelijk → barende vrouw = moeder
Tweede afstamming
:
3 mogelijkheden
Vrijwillige erkenning
Gedwongen erkenning (via rechtbank)
Adoptie
Vrijwillige erkenning
(kind buiten huwelijk)
Door een man (Art. 319 e.v. BW)
Erkenning = verklaring dat men vader is
Geen genetisch bewijs vereist
Toestemming vereist van:
Moeder
Kind (vanaf 12 jaar)
Indien weigering: rechtbank beslist (Art. 329bis §2)
Betwisting vrijwillige erkenning
Bezit van staat aanwezig → geen betwisting mogelijk
Zonder bezit van staat: Art. 330 BW
Wie? Beperkt aantal personen
Termijn = strikt
Bewijs: niet genetische vader
Nietigverklaring erkenning
Bij gebrek aan geldige toestemming (bv. bij dwaling, bedrog, geweld, misbruik van omstandigheden)
Door een vrouw
(meemoeder)
Art. 325/4 e.v. BW → analoge toepassing van regels
Gedwongen erkenning
(onderzoek naar ouderschap)
Voorwaarden
Kind heeft nog niet twee afstammingen
Geen huwelijksbeletsel
Kind > 18 jaar → vetorecht
<18 jaar → rechter beoordeelt belang van kind
Wie kan vorderen?
Moeder
Kind
Biologische ouder
Termijn
Tot 30 jaar na geboorte (Art. 331ter oud BW)
Wat moet bewezen worden?
Vaderschap: verwekking of toestemming voor MBV
Meemoederschap: deelname aan ouderschapsproject
Bewijs
Bezit van staat
Seksuele relatie in verwekkingstermijn
Rechtstreeks bewijs (DNA, verklaringen…)
Artificiële afstamming
(MBV-wet – 6 juli 2007)
Wat regelt de MBV-wet?
Kunstmatige inseminatie (ook buiten fertiliteitscentrum)
IVF + embryo-invriezing
Post-mortem implantatie
Donatie van eicellen/zaadcellen/embryo’s
Correcties op klassieke regels:
Juridisch ouderschap = wensouderschap (niet genetisch)
Donor ≠ juridische ouder → geen vordering mogelijk
Echtgenoot kan vaderschap niet betwisten bij toestemming voor MBV
Rechten kind?
Recht op afstammingsinformatie (in debat)
Anonimiteit donor vs. recht op identiteit?
Fictieve afstamming (Adoptie)
Adoptie
Juridische ouder
Oefent ouderlijk gezag uit
Voor altijd
Pleegzorg
Tijdelijke zorg
Ouders blijven betrokken
Tijdelijk
Wettelijk kader
Wet 24 april 2003 (hervorming adoptie)
Wet 18 mei 2006 (openstelling adoptie voor holebikoppels)