Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Animalien ehunak eta sailkapena, image, image, image, image, image, image,…
Animalien ehunak eta sailkapena
Ehunak
Konektiboa. Ugarienak, mesodermotik datoz
Motak
Konjuntiboa. Gainerako ehunak elkartzen ditu.
Adiposoa. Energia gordetzen du, isolatzailea da eta motelgailu mekanikoa da.
Kartilaginosoa. Hezurren ertzak babesten ditu eta batzuetan funtzio estrukturala du, trakean, esaterako.
Hezur ehuna. Hezurrak eratzen ditu, kaltzioa eta fosforoa pilatzen du eta odol zelulak sortzen ditu.
Odol ehuna. Substantziak garraiatzen ditu, homeostasia mantentzen du, O2 eta CO2 garraiatzen ditu, sistema inmunologikoa sortzen du eta odola koagulatzen du.
Oinarrizko ezaugarriak
Fibroblastoak
Zuntzak (erretikularrak, kolageno eta elastikoak)
Oinarrizko substantzia
Matrizea
Muskulu ehuna. Muskulu zuntz izeneko zelulez osatuta, miosina eta aktina proteinei ezker uzkurtzen dira.
Ildaskatu kardiakoa. Bihotz taupaden mugimendua kontrolatzen du. Ez-borondatezko uzkurdura.
Ildaskatu eskeletikoa. Eskeletoa mugitzen du. Borondatezko uzkurdura.
Lisoa. Barruko organoen eta odol hodien mugimendua eragiten du. Ez-borondatezko uzkurdura.
Ehun epiteliala
Estaldura epitelioak. Zelulak oso paketatuta, xafla basala eratzen du. Ez du odol hodirik, difusio bidezko nutrizioa baizik. Organoak, gorputzaren kanpoaldea eta organo batzuien barrualdea estaltzen dute.
Epitelio bakunak
Epitelio geruzatuak
Trantziziozko epitelioak
Epitelio pseudogeruzatuak
Epitelio glandularrak. Guruinen parte dira eta zelula espezializatutak dituzte substantziak jariatzeko
Guruin exokrinoak. Gorputzaren kanpoaldera isuritzen dute
Guruin endokrinoak. Gorputzaren barnealdera isuritzen dute
Nerbio ehuna. Nerbio bulkada transmititzen dute.
Neuronak. Zelula funtzionalak
Neurogliak. Neuronak elikatzen eta babesten dituzte
Sailkapena
Poriferoen filuma
Uretako animaliak (belakiak)
Sesilak dira
Saku itxurako gorputza dute
Poro ugari, haietatik ura sartu eta oskulu izeneko zulotik atera
Barrunbeak koanozito izeneko zelulaz estalita.
Zelula barruko digestioa dute
Knidarioen filuma
Ezaugarriak
Urtarrak dira (Marmokak, anemonak, koralak eta hidrak)
Gorputz biguna eta saku itxurakoa
Digestio barrunbea irekidura bakarrarekin. Tentakuluz inguratuta, likido erresumingarria sortzen duten knidoblstodunak.
Harrapakariak dira edo zooplanktonez elikatzen dira.
Klaseak
Antozooak. Seilak dira (anemonak eta koralak)
Eszifozooak. Marmokak
Hidrozooak. Oso txikiak, barrunberik gabe. Polipoak, hidrak eta marmokak
Platheminte filuma
Aldebiko simetria duen gorputz zapala dute
Gehienak parasitoak dira
Nematoda filuma
Zizare biribilak
Segmentatu gabeko gorputz luzanga eta zilindrikoa dute.
Aldebiko simetria dute
Annelida filuma
Ezaugarriak
Metamero izeneko zatietan zatituriko gorputz zilindriko eta biguna dute.
Ildoak eraztunak dira
Ketak: luzakin kitinadunak, gorputzaren bi aldetan dituztenak. Motzak ibiltzeko balio dute, luzeak igeri egiteko.
Klaseak
Oligoketoak. Keta gutxikoak, orokorrean lehorrekoak
Poliketoak. Keta ugarikoak, itsastarrak
Hirudineoak. Ez dute ketarik, Gorputz zapala dute eta harrapakinera bentosen bidez atxikitzen dira. Parasitoak edo harrapakariak. Urtarrak
Moluskuen filuma
Ezaugarriak
Organo eta aparatu garatuagoak
Oso anitzak eta habitat haskotan bizi dira.
Segmentatu gabeak eta bigunak dira.
Gorputza 3 zatitan banatuta
Burua
Errai masa. Mantun bilduta (maskorra)
Oina. Organo gihartsua
Klaseak
Gasteropodoak. Maskor bakarra dute, urtarrak edo lehortarrak dira, balarjaleak dira eta oina sabelaldean kokatuta eta luzea dute
Bibalbioak. Kusku biko maskorra dute, uretakoak dira eta gehienetan lurperatuta edo sesilak
Zefalopodoak. Maskorra murriztuta dute, itsastarrak dira eta garroak dituzte
Artropodoen filuma
Ezaugarriak
Arrakasta ebolutibo handia izan dute lehorrean zein uretan.
Bizidunen espezieen gehiengoa artopodoak dira
Gorputza segmentatuta dago. Segmentuak 3 atal eratu
Burua
Toraxa
Abdomena
Hanka eta apendize artikulatuak dituzte
Gorputza exoeskeleto batez estalita dute, kitinazkoa. Mudatzen dute
Klaseak
Kelizeratuak
Ez dute antenarik eta 4 hanka pare eta 2 kelizero dituzte
Ez dute metamorfosirik egiten
Gorputza bitan banatuta
Gehienak harrapakariak
Miriapodoak
Lehorrekoak dira
Antenak dituzte
Metameroak 2 ataletan antolatuta
Enborreko metameroetan hanka pare bat edo bi, ehunzangoa edo milazangoa den arabera
Krustazeoak
Exoeskeleto gogorra eta antenak dituzte
Gorputza segmentatuta dute atal guztietan. Segmentu bakoitzak 2 apendize izan ditzake
Urtarrak dira
Larba aldia dute, zooplanktonaren parte dena
Talde ezagunena dekapodoak dira
Intsektuak
Gorputza hirutan banatuta dute
Larba garaia dute eta metamorfosia egiten dute
3 hanka pare, antena parea eta begi konplexuak dituzte.
Ekinodermatu filuma
Simetria pentala dute
Barne eskeletoa eta arantzak dituzte
Uzkurtu eta dilatatzen diren oinak dituzte
Itsas izarrak eta erizoak
Kordatuen filuma
Ezaugarriak
Aldebiko simetria dute
Nerbio kordoi dortsala dute
Sailkapena
Protokordatua subphyluma. Ez dute buru definiturik
Kraniatuak subphyluma. Kartilagoz edo hezurrez osatutako eskeletoa eta kraneoa dute. Gorputza 3 ataletan zatituta: burua, enborra eta isatsa
Klaseak
Kondriktikoak
Eskeleto kartilaginosodun arrainak (marrazoak eta arraiak).
Brankien bidezko arnasketa dute
Osteiktikoak
Hezurdun arrainak, ezkatk dituzte.
Anfibioak
Ezaugarriak
Heze mantendu behar dira; beraz, urarekiko menpekotasuna dute
Arnasketa birika txikien eta azalaren bidez egiten dute
Odol hotzekoak dira
Ordenak
Gymnophiona. Apodoak
Anura. Igelak eta apoak, isatsik gabekoak. Aho handiak eta birikak dituzte. 2 adar pare dituzte, desberdinak
Urodela. Arrabioak, isatsadunak. 3 atalak bereizten dira eta 2 adar pare desberdin dituzte. Birikak dituzte, orokorrean.
Narrastiak
Ezaugarriak
Lehorrekoak idre
Azal gogorra eta ezkatatsua. Oskol gogorreko arrautzak jartzen dituzte
Birika garatuak dituzte
Odol hotzekoak dira
Motak
Saurioak. Sugandilak, iguanak, etab. azal aldakorra eta gorputz mehea dute
Ofidioak. Sugeak, adarrik gabekoak
Krokodiloak. Krokodiloak eta kaimanak dira, barail luzangak eta kraneo sendoak dituzte
Kelonioak. Dortokak oskoladunak
Hegaztiak
Gorputza 3 ataletan banatuta
Gorputz tenperatura mantentzen dute
Aurreko adarrak hegan egiteko erabiltzen dituzte
Lumaz estalita daude
Hortzik gabeko mokoa dute
Aurrautze biteko ugari eta oskol gogorreko arrautzak jartzen dituzte
Ugaztunak
Ezaugarriak
Ilez estalirik daude
Kumeak elikatzeko ugatzak dituzte
Gorputzeko tenperatura mantentzen dute
Motak
Monotermatuak. Obiparoak eta plazentarik gabekoak, ornitorrinkoa
Martsupialioak. Martsupialdunak (hazkuntza sakua), kanguroak adibidez
Plazentarioak. Plazentadunak eta bibiparoak
