Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

FİİLDE YAPI - Coggle Diagram

- - - - yap-acak-mısınız
- - - - Bir isim ve fiilin birleşmesiyle oluşur.
        
        yardım etmek
        
        etkili kılmak
        
        kahrolmak
        
        kabul eylemek
    - - Birden fazla kelimenin anlamca kaynaşarak, kalıplaşarak oluşturduğu, genellikle deyim halinde olan birleşik fiillerdir.
        
        Küplere binmek
        
        Gözden düşmek https://www.youtube.com/shorts/E4k2MHA2aaU
        
        Abayı yakmak
        
        Acı çekmek
    - - Sürerlilik Fiilleri
        
        Fiil kök ya da gövdelerine “-egel(mek), -ekal(mak), -edur(mak)” getirilerek yapılır
        
        Eylemin devam ettiği anlamını katar.
        
        Sen bizi okulun önünde bekleyedur.
        
        Ali’nin yaptığı çalışmayı görünce bakakaldık.
        
        Olumsuzu yoktur.
      - Yeterlilik Fiilleri
        
        Fiil kök ya da gövdelerine “-ebil(mek)” getirilerek yapılır.
        
        Cümleye gücü yetme, olasılık gibi anlamlar katar.
        
        Bu yaz çok sıcak olabilir. (olasılık)
        
        Babam iki bavulu aynı anda taşıyabilir.(gücü yetme)
        
        Olumsuzu ise -me, -ma olumsuzluk ekiyle yapılır. Babam iki bavulu aynı anda taşıyamayabilir.
      - Tezlik Fiilleri
        
        Bir fiile “iver(mek)” yardımcı fiili getirilerek yapılır.
        
        Cümleye “çabukluk , kolaylık ” anlamı katar.
        
        Yarım saate her işi bitiriverdi.( kolaylık)
        
        Şunu hemen amcana götürüver.(çabukluk)
        
        Olumsuzu ise -me, -ma olumsuzluk ekiyle yapılır. Gelmeyiverdi.
      - Yaklaşma Fiilleri
        
        Bir fiile “eyaz(mak)” yardımcı fiili getirilerek yapılır
        
        Eylemin gerçekleşmesine çok yaklaşıldığı (neredeyse, az kalsın) anlamı katar.
        
        Önüne bakmadan koşan çocuk, düşeyazdı.
      - İki fiilin belli kurallara göre birleşmesiyle oluşan birleşik fiillerdir. Dörde ayrılır.
- - - - su su+la+mak
        
        güneş güneş+len+mek
    - - uç uç+ur+du
        
        sar+ıl+mak