Khi xã hội xuất hiện chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất, giai cấp hình thành, đối kháng giai cấp nảy sinh, các mối quan hệ xã hội ngày càng phức tạp, con người ngày càng bị chi phối bới các hiện tượng tự phát, ngẫu nhiên, may rủi, và ngoài tầm kiểm soát của họ gây ra hậu quả khó lường. Sự bần cùng về kinh tế, sự hiện diện của những bất công xã hội, cùng sự thất vọng, bất lực trong các cuộc đấu tranh giai cấp của giai cấp bị trị là nguồn gốc sâu xa cho sự ra đời của tôn giáo