Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

หน่วยที่ 2 แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับอนามัยเจิญพันธุ์และการวางแผนครอบครัว -…

- - - - งดร่วมเพศ
      - การนับระยะปลอดภัย
        
        การนับระยะปลอดภัยจากปฏิทิน
        
        การสังเกตมูกจากปากมดลูก
        
        การวัดอุณหภูมิกายพื้นฐาน
      - การหลั่งน้ำอสุจิภายนอกช่องคลอด
      - การใช้ระยะให้นมบุตร
    - - ยาฆ่าเชื้อตัวอสุจิ
      - การสวนล้างช่องคลอด
    - - ยาคุมกำเนิด
        
        ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนรวม
        
        ชนิดคงที่
        
        ชนิดที่มีฮอร์โมนน้อย
        
        ชนิดที่มีฮอร์โมนมาก
        
        ชนิดที่มีAnti-Androgen
        
        ชนิดที่มี Progestogen
        
        ชนิดที่มีขนาดฮอร์โมนต่างกัน
        
        ฮอร์โมนต่างกัน 2 ระดับ
        
        ฮอร์โมนต่างกัน 3 ระดับ
        
        ยาคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมนเดี่ยว
        
        ประกอบด้วยProgestogen ใช้สำหรับผู้ที่ใช้ฮอร์โมน estrogen ไม่ได้ เช่น ผู้ที่มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับระบบหลอดเลือดและหัวใจ
        
        ยาคุมกำเนิดชนิดที่มีปริมาณฮอร์โมนสูง
        
        วิธีรับประทานยาคุมกำเนิด
        
        การเริ่มรับประทาน
        
        เริ่มกิน 1-5 ของรอบประจำเดือน
        
        ภายหลังคลอด ภายใน 4-6 สัปดดาห์
        
        ภายหลังแท้ง/หลังขูดมดลูก กินทันที
        
        ควรรับประทาน
        
        แบบ 21 เม็ด วันละ 1 เม็ด เว้น 7 วัน ค่อยเริ่มแผงใหม่
        
        28 เม็ดรับประทานแผงใหม่ต่อได้เลย ไม่ต้องเว้น 7 วัน
        
        ลืมรับประทาน
        
        ลืม 1 เม็ด ทานทันทีที่นึกได้
        
        ลืม 2 เม็ด ให้ทาน 2 เม็ด เช้า-เย็น 2 วัน หลังจากนั้นทานปกติ
        
        ลืมมากกว่า 2 เม็ด หยุดยาแผงนั้น เริ่มทานแผงใหม่วันที่ 5 ของรอบเดือน
        
        ภาวะแทรกซ้อนจากการ ใช้ยาเม็ดคุมกำเนิด
        
        คลื่นไส้ อาเจียน เลือดออกกระปริยกระปรอย น้ำหนักเพิ่ม คัดตึงเต้านม
        หน้าเป็นฝ้า เป็นสิว ความดันโลหิตสูง ประจำเดือนมาน้อย
        อารมณ์แปรปรวน ปวดศีรษะ ปริมาณน้ำนมลดลง
        
        ข้อห้ามใช้ยาเม็ดคุมกำเนิด
        
        ตังครรภ์ มะเร็งเต้านม โรคตับ โรคหลอดเลืออักเสบหรืออุดตัน โรคหัวใจ ผู้ที่มีอายุมากกว่า 35 ปี
      - ยาฉีดคุมกำเนิด
        
        ชนิดยาคุม
        
        1.AMPA 2. NET-EN
        
        ระยะเวลาเริ่มฉีด
        
        เริ่มฉีด 1-5 ของรอบประจำเดือน
        
        ภายหลังคลอด ภายใน 4-6 สัปดดาห์
        
        ภายหลังแท้ง/หลังขูดมดลูก ฉีดทันที
        
        อาการข้างเคียง
        
        ขาดประจำเดือน น้ำหนักเพิ่ม การปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ ภาวะน้ำนมไหลผิดปกติ
        
        ข้อห้าม
        
        สตรีไม่มีบุตรหรือต้องการมีบุตร
        
        มะเร็งเต้านม/มะเร็งปากมดลูก
        
        เลือดออกผิดปกติทางช่องคลอด
        
        สงสัยว่าตั้งครรภ์
      - ยาฝังคุมกำเนิด
        
        ชนิดไม่สลายตัว และชนิดสลายตัว
        
        อาการข้างเคียง คลื่นไส้ อาเจียน เลือดออกกระปริยกระปรอย น้ำหนักเพิ่ม คัดตึงเต้านมหน้าเป็นฝ้า เป็นสิว ความดันโลหิตสูง ประจำเดือนมาน้อย อารมณ์แปรปรวน ปวดศีรษะ ปริมาณน้ำนมลดลง
      - ยาคุมกำเนิดชนิดแผ่นแปะ
        
        วิธีใช้
        
        ตอดแผ่นแรกของวันที่มีประจำเดือน
        
        สัปดาห์ที่ 4 ไม่ติด เว้น 7 วัน เริ่มแผ่นใหม่
        
        ลืมติด นึกได้ติดทันที
    - - ห่วงยาง
      - ถุงยางอนามัยแบบสตรี
      - หมวกยางกั้นช่องคลอด
      - หมวกยางครอบปากช่องครอด
      - ฟองน้ำคุมกำเนิด
      - ถุงยางอนามัยผู้ชาย
  - - - การทำหมันเปียก
      - การทำหมันแห้ง
      - ข้อห้าม
        
        มีโรคประจำตัวรุนแรง
        
        อยู่ในภาวะติดเชื้อ
        
        แพ้ยาชาเฉพาะที่
        
        มีปัญหาเกี่ยวกับชีวิตสมรส
      - คำแนะนำ
        
        พัก 2-3 ชม หลีกเลี่ยงการดื่มน้ำ
        
        ระวังไม่ให้เปียกน้ำ
        
        งดมีเพศสัมพันธ์ุอย่างน้อย 7 วัน
        
        มาตรวจตามนัด
    - - การทำหมันชายธรรมดา ฉีดยาชาใน epidermis แล้วกีดผิวหนังกึ่งกลางอัณฑะทั้ง 2 ข้าง และนำท่ออสุจิมาผูกและตัดท่ออสุจิโดยจี้ไฟฟ้า
      - การทำหมันเจาะ ใช้เครื่องมือขนาดเล็กมากเจาะลงไปบริเวณอัณฑะและนำท่ออสุจิมาผูกทั้งสองข้างและจี้ไฟฟ้า
      - คำแนะนำ
        
        พักหลังทำหมัน 30 นาที
        
        ตรวจดูแผลว่ามีเลือดออก บวมหรือไม่
        
        ใช้วิธีคุมกำเนิดอย่างอื่นร่วมด้วย เช่น ถุงยางอนามัย
- - - - สุขภาพด้านร่างกาย
      - สุขภาพจิต
      - ความผิดปกติของอวัยวะสืบพันธ์ุ
      - ความผิดปกติในช่องเชิงกราน
      - ความผิดปกติของต่อมไร้ท่อต่างๆ เช่น ไฮโปทาลามัส
    - - สุขภาพด้านร่างกาย
      - สุขภาพจิต
      - ความผิดปกติของอวัยวะสืบพันธ์ุ
      - โรคที่ทำให้การสร้างตัวอสุจิหรือการผ่านออกของน้ำอสุจิผิดปกติ เช่น คางทูม หัดเยอรมัน
      - ความผิดปกติของต่อมไร้ท่อต่างๆ เช่น ไฮโปทาลามัส
    - - การมีภูมิทานต้านต่อตัวอสุจิ
      - การมีเพศสัมพันธ์ูห่างเกินไป
      - ไม่มีความรู้หรือปฏิบัติไม่ถูก
  - - - การซักประวัติ
      - การตรวจร่างกายทั่วไปและการตรวจภายใน
      - การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
      - การตรวจพิเศษ
        
        การตรวจเพื่อหาความผิดปกติของการทำงานของรังไข่
        
        การตรวจเพื่อหาความผิดปกติของการทำงานของท่อนำไข่
        
        การตรวจเพื่อหาความผิดปกติของการทำงานของปากมดลูก
        
        การตรวจเพื่อหาความผิดปกติของการทำงานของมดลูก
    - - การซักประวัติ
      - การตรวจร่างกาย เน้นที่การตรวจอวัยวะเพศ
      - การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
      - ลักษณะของอสุจิปกติ
        
        มีจำนวนอย่างน้อย 20-50 ล้านตัว
        
        มีชีวิตอยู่ร้อยละ 50 ใน 90 นาที
        
        มีสีขาวขุ่น ข้นเหนียว
        
        รูปร่างปกติมากกว่าร้อยละ 60
        
        ความเป็นกรดด่าง ประมาณ 7.2-7.8
      - การเก็บอสุจิส่งตรวจ
        
        ล้างมือให้สะอาด เก็บอสุจิด้วยตนเอง
        
        ห้ามใช้วิธีร่วมเพศและหลั่งภายนอก
        
        งดมีเพศสัมพันธ์ุ 2-7 วัน
        
        นำอสุจิที่เก็บได้ส่งห้องปฏิบัติการภายใน 1 ชม
        
        น้ำอสุจิที่หกหล่น ไม่ควรนำมาวิเคราะห์
  - - - ฝ่ายหญิง
        
        การปรับเปลี่ยนแบบแผนการดำเนินชีวิต
        
        การรักษาด้วยการขูดมดลูก
        
        การรักษาด้วยยา
        
        การผ่าตัด
        
        การใช้ฮอร์โมน
        
        การใช้เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธ์ุ
      - ฝ่ายชาย
        
        การปรับเปลี่ยนแบบแผนการดำเนินชีวิต
        
        การใช้ฮอร์โมน
        
        การผ่าตัด
        
        การใช้เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธ์ุ