Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
MIKROORGANISMOAK ETA FORMA AZELULARRAK, descarga, descarga (11), descarga…
MIKROORGANISMOAK ETA FORMA AZELULARRAK
Mikroorganismoen azterketa
ereitea
kultibo bat mikroorganismoak ugaltzeko metodo bat da
bakartzeko teknikank
ildaska bidez
Ereite uztaia erabiliz
Diluzio banku bidez
Laginaren diluzioak egitean datza
hazkuntza ingurunea
Mikroorganismoak hazteko laborategian erabiltzen den gel edo likidoa da
Mikrobiologia eta forma azelularrak
Mikrobiologiak mikroorganismoak ikasten ditu.
Metabolismoa
Fotoheterotrofo eguzki energia eta materia organikoa erabiltzen dute.
Kimioautrotofo energia kimikoa erabiltzen dute materia ez-organikoa organiko bihurtzeko
Fotoautotrofo eguzki energia erabiltzen dute materia ez-organikoa organiko bihurtzeko
Kimioheterotrofo energia kimikoa eta materia organikoa erabiltzen dute
Nutrizioa
Sinbiotikoak beste izaki batekin bizi dira eta biek probetzua ateratzen dute
Saprofitoak materia organiko hondakineko mantenugaiak xurgatzen dittuzte
Fagotrofoak aske bizitzen dira eta fagotrofoen bidez hartzen dute elikagaia
Parasitoak beste organismo bizidun batetik elikatzen dira eta gaixotasun infekziozoak eragiten dituzte
Azelularrak ez dira izaki bizidunak ez dituztelako haien kabuz 4 bizi funtzioak betetzen horregatik parasitoak dira eta gaixotasunak sortzen dituzte
Biroideak
Harizpi bakarreko RNA labur bat da, ez du proteinarik kodetzen
Prioiak
Eraldatutako proteinaz osatuta daude
Birusak
Derrigorrezko parasitoak diren forma ez-zelularrak dira
Ugalketa
Ziklo litikoa
Ziklo lisogenikoa
Sailkapena
azido nukleikoaren arabera
kapsidaren itxuraren arabera
Infektatzen dutenaren arabera
Mikroorganismoak, gaixotasun infekziozoen eragile
Patogenoa da gaixotasunak sortzen dituen mikroorganismoa
Oportunistak deitzen zaie defentzak ahul ditugunean eragiten dutenak
Birulentzia
Toxinak
Endotoxinak
Ez dira hilgarriak izaten. Tenperaturak ez die eragiten. Bakteria gram-en liposakaridoak dira.
Exotoxinak
Patogenoak inguruaa botatzen dituen proteina disolbagarriak, horregatik infektatutako lekutik urrun eragin dezakete. Tenperatura altuetan galtzen dira. Hilgarriak izan daitezke
ahalmen inbaditzailea
ostalarian ugaltzeko maila
Gaixotasun infekziosoak
faseak
Garapena gaixotasunak aurrera eragiten duen fasea, sintomak dauden bitartea
Gaixondoa aixotasuna gainditzen denetik osasuna berreskuratu arteko denbora da.
Inkubazioa patogenoa sartzen denetik gaixotasunaren sintomak agertu arte
Hedatzea
Epidemia eskualde jakinean, ohiko mailatik gora azkar hedatzen dena
Pandemia mundu osoko epidemia
Gaixotasun endemikoa eremu geografiko jakin batean gertatzen direnak dira
transmititzeko bideak
Zeharkakoa uraren, elikagaien, tresnen edo animalien bidez
Bektorea Beste izaki bizidun baten bidez tranmititzen dira, baina ez dute gaixotasuna pairatzen
Zuzena organismo batetik bestera mikroorganismoa zuzenean pasatzen denean
sendabideak
Antimikotikoak onddoak sortutako gaixotasunak sendatzeko
Antibirikoak birusen osagaien eraketa ekiditen diote
Antibiotikoak bakterio eta onddo hiltzeko edo hazkuntza kontrolatzeko substantziak
Prebentzioa
Eskuak garbitzea
Bakartzea
Koarentena
Txertoak
Teoria mikrobianoa
gaixotasun infekziosoak ulertzeko
Patogenoa gaixorik dagoen animaliaren gorputzetik bakartu behar da, eta kanpoan kultibatu.
Kultibatutako mikrobioak gaitzaren sintomak eragin behar ditu animalia osasuntsu batean
Agente patogenoek animalia gaixoetan egon behar du
Agente hori berriro isolatu behar da eta hasieran isolatutako bera izan behar du
Gene transferentzia horizontala bakterioetan
Bakterioek espezie bereko edo desberdinetako indibiduoren artean gene transferentzia izan dezakete
Transdukzioa
Garraiatzailea birusa da Infekzioa eragin duen birus batek, ziklo lisogeniko baten ostean geneak kapsidan eraman eta transferitu
Eraldaketa
hildako eta degradatutako bakterio baten DNA-zati bat bakterio hartzaile batean sartzen da, eta hartzailearen DNA
Konjugazioa
Pilien bitartez bi bakterioen arteko zuzeneko geneen transferentzia da
