Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
BIOLOGICAL HAZARDS - Coggle Diagram
BIOLOGICAL HAZARDS
ตัวอย่างโรคจาก Biohazards
Tuberculosis (วัณโรค)
เกิดจากเชื้อ Mycobacterium tuberculosis
การติดต่อ: ผ่านการหายใจรับเชื้อในอากาศ
อาการ:
ระยะแรก: อ่อนเพลีย น้ำหนักลด
ระยะรุนแรง: ไอเป็นเลือด เสียงเปลี่ยน
Legionnaires’ Disease
เกิดจากแบคทีเรีย Legionella pneumophila
พบในแหล่งน้ำที่ชื้นและมีอุณหภูมิสูง เช่น ระบบปรับอากาศ
การติดต่อ: หายใจรับละอองน้ำที่มีเชื้อ
อาการ: คล้ายปอดบวม เช่น ไข้สูง ไอ เจ็บหน้าอก
HIV/AIDS
การติดต่อ: ผ่านการมีเพศสัมพันธ์ ใช้เข็มร่วมกัน หรือถ่ายเลือด
อาการ: ภูมิคุ้มกันบกพร่อง ไข้ เหนื่อยล้า
Anthrax (โรคแอนแทรกซ์)
Cutaneous Anthrax: เกิดผื่นดำบนผิวหนัง
Inhalational Anthrax: อันตรายสูงสุด ทำให้เกิดการล้มเหลวทางระบบทางเดินหายใจ
Gastrointestinal Anthrax: เกิดจากการกินเนื้อสัตว์ดิบ
โรคอุบัติใหม่
Covid-19: โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา
Monkeypox: โรคติดเชื้อจากไวรัสที่พบในลิง
การจำแนกประเภทและตัวอย่าง Biohazards
Allergens
อาการ: ผื่นแดง, หอบหืด
ตัวอย่าง: พืชที่ก่อภูมิแพ้ เช่น หญ้า, เกสรดอกไม้
Parasites
ตัวอย่าง: พยาธิตัวกลม (hookworm), ไร (mites)
อาการ: ผื่น การอักเสบ
Microorganisms
ตัวอย่าง: ไวรัส (เช่น ไข้หวัดใหญ่), แบคทีเรีย (เช่น Salmonella), เชื้อรา (เช่น เชื้อราก่อภูมิแพ้)
อาการ: การติดเชื้อ ภูมิแพ้
Arthropods
ตัวอย่าง: แมงมุม, แมงป่อง
อาการ: การอักเสบที่ผิวหนัง การติดเชื้อ
ระดับความปลอดภัยทางชีวภาพ (Biosafety Levels)
Biosafety Level 2
ความเสี่ยงปานกลาง เช่น Salmonella
การป้องกัน: เพิ่มมาตรการป้องกันของมีคมและควบคุมการเข้าถึงห้อง
Biosafety Level 3
ความเสี่ยงสูง เช่น วัณโรค
การป้องกัน: ห้องแล็บแยกจากส่วนอื่น มีระบบกรองอากาศ
Biosafety Level 1
การป้องกัน: สวมถุงมือและเสื้อห้องแล็บ
ความเสี่ยงต่ำ เช่น เชื้อ E. coli ชนิดไม่ก่อโรค
Biosafety Level 4
ความเสี่ยงสูงสุด เช่น ไวรัสอีโบลา
การป้องกัน: ห้องแล็บต้องแยกจากอาคารอื่น ใช้ชุดป้องกันพิเศษ
ลักษณะของ Biohazards และกระบวนการเกิดโรค
ลักษณะของ Biohazards
ไม่เหมือนสารเคมีหรือกายภาพ เพราะไม่จำกัดปริมาณขั้นต่ำที่ต้องสัมผัส (threshold)
การก่อโรคเกิดจากการแข่งขัน (competition) ระหว่างเชื้อโรคกับระบบภูมิคุ้มกัน
กระบวนการเกิดโรค
เชื้อโรคต้องมีความสามารถในการก่อโรค (pathogenicity)
ปริมาณเชื้อต้องเพียงพอที่จะทำให้เกิดการติดเชื้อ
ต้องมีช่องทางเข้าสู่ร่างกาย (host) เช่น ผ่านทางอากาศ หรือผิวหนังที่มีแผล
ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายต้องไม่สามารถต่อต้านเชื้อได้
ปัจจัยที่ส่งผลต่อการติดเชื้อ
วิธีการติดต่อ
การสัมผัสโดยตรงหรืออ้อม
ทางอากาศ (airborne)
การถูกแมลงกัดหรือผ่านพาหะนำโรค (vector-borne)
ความรุนแรงของเชื้อโรค (virulence)
เชื้อโรคที่มีความสามารถสูงในการแบ่งตัวและก่อโรคจะเสี่ยงต่อการติดเชื้อมากกว่า
ความหมายและความสำคัญ
นิยามที่เกี่ยวข้อง
Biohazard: สิ่งมีชีวิตหรือผลิตผลของสิ่งมีชีวิตที่ก่ออันตรายต่อมนุษย์ เช่น ไวรัส แบคทีเรีย
Microorganisms: สิ่งมีชีวิตขนาดเล็ก เช่น ไวรัส แบคทีเรีย เชื้อรา ที่สามารถมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า
ตัวอย่างอาชีพที่มีความเสี่ยง
งานสาธารณสุข
โรคที่พบ: วัณโรค, ตับอักเสบ, การติดเชื้อจากโรงพยาบาล (nosocomial infections)
การติดต่อ: จากผู้ป่วยสู่คนงาน เช่น การหายใจรับละอองฝอย หรือสัมผัสทางผิวหนัง
การเกษตรและอุตสาหกรรมสัตว์
โรคที่พบ: การติดเชื้อแบคทีเรียจากสัตว์ เช่น โรคจากเนื้อสัตว์ที่มีเชื้อ Salmonella
การติดต่อ: สัมผัสอุจจาระสัตว์ หรือการแปรรูปเนื้อสัตว์
งานอื่นๆ
งานดูแลสัตว์: เสี่ยงต่อการถูกกัด ข่วน หรือสัมผัสสารก่อภูมิแพ้จากสัตว์
งานเทคโนโลยีชีวภาพ: เกี่ยวข้องกับเชื้อที่ดัดแปลงพันธุกรรม