Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
HIZKUNTZA ETA KOMUNIKAZIOA - Coggle Diagram
HIZKUNTZA ETA KOMUNIKAZIOA
HIZKUNTZA BAT MENDERATZEKO PROSEZUA:
-Bere ingurukoen hizkuntza kodea.
-Egitura funtzionala garatuz.
-Adierazi nahi duen ahalmen hori eskuratuz.
HIZKUNTZA JABETZEKO OINARRIAK
HIZKUNTZAREN OINARRI AUTONOMIKOAK ETA FUNTZIONALAK
MEZUAREN HARRERA
Kanpoko mezuak belarriak hautematen ditu,dar-dar eginez.Dar-dar horiek ondoren barne belarrira joaten dira
INFORMAZIOA PROSEZATZEA ETA MEZUA LANTZEA
Iritsitako informazioa jaso eta prosezatu egiten du garunak, hainbat eremu dituelako bakoitzak bere funtzioarekin.
Prosezu horietako esku-hartze eremuak
NAGUSIAK
Deskodetze-eremua edo Wernickeren eremua.
Entzumen-asoziazioko eremuekin batera, hitzen esanahia ulertzea duen zatia eratzen du.
1 more item...
Kodetze-eremua edo Brocaren eremua
Hezkuntza-kodeaz arduratzen da, erantzun-mezuak asmatuz, eraikiz eta landuz.
1 more item...
LOGOPEDIKOAK
DOMINANTZIA HEMISFERIKOA
Garun-azala bi hemisferiotan dago osatuta
2 more items...
GARUNAREN PLASTIKORTASUNA
Nerbio-sistemak bere funtzioak berriro era antolatzeko eta aldatzeko duen ahalmena
BESTE BATZUK
Sintesia
Abstrakzioa
Analisia
Sinbolizazioa
HIZKUNTZA HORREN BILAKAERA POSIBLE IZAN AHAL IZATEKO HAINBAT EGITURA ANATOMIKO DITUGU.
GARUNA
Gorputzeko zainak leku jakin batean garatzen ditu
Lortu den informazioa jasotzeko,prosezatzeko eta erantzun egokia lantzeko
AHO-FONAZIO APARATUA
Aparatu honi esker erantzunak ematea posible da, ahotsa sortuz
ZENTZUMENAK
Urteak joan ahala perfekzionatuz joaten dira
Barrukaldetik zein kanpoaldetik datozten informazioak antzemateko
ERANTZUNA IGORTZEA
Jasotako mezu hoiek eraldatzea eta soinu artikulatu bihurtzea helburu
Aho-fonazioko gorputzeko hainbat aparatuk,organuk eta egiturak hartzen dute parte
AHOTS-KORDAK
Ahots-kordekin biriketatik iritsitako aireak eginiko talkakaren ondorioz sortzen da soinua
GORPUTZEKO HAINBAT EGITURA
Egitura horietan artikulatutakoaren arabera, ahots-kordetan sortu den soinu hori hizketaldi bat bihurtuko da.
ARNAS APARATUA
Soinu bat sortzeko ezinbestekoa dugun airea ematen digu
SOINUAREN ERRESONANTZIA-KAXA
Sudur-barrunbeak, ahoa, faringea...
HIZKUNTZAZ JABETZEKO BALDINTZAK
HIZKUNTZAZ JABETZEKO PROSEZU NATURALAK
BARNEKO MEKANISMOAK
Hizkuntza ikaskuntza halabidetzen duten baldintzak
ADIMEN-MAILA OPTIMOA
Huzkuntaz jabetzeko ahalmen intelektuala papel garrantzitsua jokatzen du
HELDUTASUN FISIOLOGIKOA
Erabiltzen dugun hizkuntza ongi garatuta izateko komunikazio Ekintzatan
parte hartzen duten sistemak ondo egotea komeni da
KANPOKO MEKANISMOAK
Hizkuntza ikaskuntza ahalbidetzen duten baldintzak
IMITAZIO-PROSEZUA
Haurtzaroan hizkuntza batengan jabetzeko prosezuan
ERAGIN-TRUKE PROSEZUA
Bi pertsona baino gehiagoren artean sorturiko hizkera trukeari deitzen zaio
ESTIMULAZIO EGOKIA
Haurtzaroan etengabe estimulazio ezberdinak jasotzen dira
Hizkuntza batengan jabetzeko orduan, eharrezkoa estimulazio motibatzaile bat
HIZKUNTZA BAT MENDERATZEKOEN NAHASMENDUA
-Hizkuntza bat menderatzeko oruan, nahasmenduak, malformazioakedota lesioak sor daitezke
HIZKUNTZAREN ETA KOMUNIKAZIOAREN NAHASMENDUAK
NAHASMENDUAK IGORTZEAN, IRTEERAN EDO OUTPUTEAN
AHOTSEKO NAHASMENDUAK
AHOTSEKO HAINBAT NAHASMENDU
Afonia
Ahotsa guztiz galtzea
Disfonia organikoka
Fonazio-organikoetako lesio iraunkorra da
Disfonia funtzionalak
Aldi baterako fonazio-organoetako lesioa
Disfoniak
Ahotsaren ezaugarri akustikoari kalte egin eta alteratu
Disfonia
Psikogenoak
Nahasmendu psikologiko batengatik sortzen den ahotseko alterazioa
Disfonia
audiogenoak
Entzumen-urritasunarengatik sortzen den ahotsaren alterazioa
TRATAMENDUA
Lasaitze-ariketak egitea
Arnas ariketak egitea
Giharrak lantze
Ahots modu egokian igortzen irakats
Hitz egiteko eraz eta berak duen jokabideaz konturatzea
Hitzen bidalketan eragina duen alterazioa
JARIAKORTASUN ALTERAZIOAK
Bakoitzak bere patroi ezberdina du
Batzuetan alterazio psikologikoak izan daiteke
Kasu bakoitza ezberdina da
Portera-patroi batzuk
Irakurketarekin hobera egite du, batzuetan ordea kontrakoa gerta daiteke
Itzaletatzea on egiten diote, hau da, norbaitekon hitz egitea
Kantuan ibiltzen ez du eraginik
Alkoholak hobera egiten du, kontzientzia-maila jaitsiz
Euforiak edota haserreak onera egiten du
Neke psikiko edo fisikoak ez dio laguntzen
Egoera garrantzitsuean hitz egiten okerrena da
Onera egiten du pertsona bakarrik dagoenean hitz egiterakoan
Telefonoz hitz egitea zailtasunak ekarri
Ezagutzen den hitzen inguruan hitz egin ezkero onura egiten du
Oso normala da hitz handiak agertzean arazoak azaleratzea
HIZKETAREN ARTIKULAZIO PATOLOGIKOAK
Disatria
Nerbio-sistemako lesio baten ondorioz artikulazioetako
nahsmendu bat da
Adb. Anatria, erabateko hizketa eza
Hizketako dispraxia
Organo artikulatzaileen mugimenduen progamazioko
garapen falta
Hitz egiterako orduan soinuaren artikulazioa kontrolatzeko zailtas
Dislaia
Aho-fonazioko organoen mugimenduen akatsengatik
sortzen diren fenomenoak
Adb. "r" eta "s"
Rinolalia
Hitzen soinuak ahoskatzerakoan gertatzen den nahasmendua
Sudur-hizketa moduko bat gertatzen da
Batzuetan alterazio psikologikoak izan daiteke
Disglosia
Hitz egiteko zailtasun mota
Tratamendu egokia aplikatuz gero hobekuntza nabarmena ikus daiteke
NAHASMENDUAK HARRERAN, SARRERAN EDO INPUT-EAN
IKUSMEN-URRITASUNA
Hipoikusmen
sakona
Ikusmen-hondarra %20-%30
Itsutasun partziala
Ikusmen-hondarra %10-%20
Ikusmen-ahultasuna
Ikusmen-hondarra +%30
Erabateko
itsutasuna
Ikustemn-hondarra -%10-, itsutzat hartzen da
Ikusterako momentuan sentitzen den murriztasun eta alterazio nabarmena da
ENTZUMEN-URRITASUNA EDO HIPOKUSIA
Sakona
Entzumenean galera 90 dB-koa da
Larria
Entzumenean 70-90 dB galera
Moderatua
edo ertaina
Entzumenean 40-70 dB galera
Txikia edo arina
Entzumenean -40 dB galera
Normalitatez ezin entzuna, hau da, zailatsunak izatea entzuterako orduan
GOR-ITSUTASUNA
Gustiz gor-itsuak
Desgaitasuna hizketan ikusi aurretik dute
Hizketa ikasi ondorengo gor-itsuak
Hizkuntza behin bereganatu ondoren sortutako desgaitasuna
Aldi berean entzumen eta ikusmen urritasuna izatea
Urritasun bat sortzetikoa eta bestea eskurati dutena
Urritasun bakoitzerako ezaugarri bertsuak erabiltzen dituzte
HIZKUNTZAREN PROZESAMENDUKO NAHASMENDUAK
Hizkuntza ulertzeko eta erabiltzeko ezintasuna erakusten duten bi talde
Hizkuntzaren garapeneko nahasmenduak
Hizketaren
atzerapena
Haur horri agindutako fenomenoak egiteko gai ez
denean, atzerapena duelako
Disfasak
Hizkuntzaren nahasmendu larria da, ikasterako
prosezuan, ulermen-mailan eta erabileran kaltetu
Hizkuntzaren
atzerapena
Hizkuntzaren arloan garapena motelagoe duenes
haurrak, ulermenean eta adierazpenean du eragina
HIZKUNTZAREN NAHASMENDU ESKURATUAK.AFASIA.
Hitz egiteko ahalmenaren galera nagusienetako bat da
Kaltetuak egiten daitezkeen alderdiak
Transmititutako hitzezko mezua kodetzeko eta
deskodetzeko ahalmena
Barne-hizkuntzaren eraldaketan eragina dute
ahalmenak
Pentsamenduarekin eta ahalmenarekin lotura duten
funtzioak
Klatetuak egon daitezkeen alderdiak
Aldi azpiakutua
Geratutako kalteak ebaluatzea, diagnostikatzea eta
beregonkortzea helburu
Egoeraren aldia
Erreabilitatzeko helburuarekin terapia egiten da
Ondorioen aldia
Helburua da gizarteak emandako lanetan berriro ere
sartzea da
Aldi akutua
Ezarritako kalteari mugak jartzea helburu
KOMUNIKAZIO-BALIABIDE EGOKIAK AUKERATZEKO BEHARREZKOAK
Nahasmendu ezberdin horiek aztertzea, zergaitiak, eragina eta kaltetutako funtzioak zehazteko
Informazio horrek esku-hartzean egongo diren aukerei buruz orientazioa emango digu
Nahasmendu nagusiak zein diren jakitea
Nahasmenduak igotpenean, irteeran edo output-ean
Prozesamenduaren nahasmenduak edo zentralak
Nahasmenduak harreran, sarreran edo input-ean
Nahasmendu didtematikoak