Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
CÁC TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHÍNH SÁCH CÔNG - Coggle Diagram
CÁC TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHÍNH SÁCH CÔNG
KHÁI NIỆM
Đánh giá chính sách là việc xem xét,nhận định về giá trị các kết quả thu được khi thực hiện 1 chính sách công.
Tiêu chí là thước đo, chuẩn mực đặt ra trong từng điều kiện và bối cảnh cụ thể, làm công cụ để phân tích, đánh giá lựa chọn các phương án hay giải pháp chính sách. Đánh giá chính sách là việc xem xét, dựa trên những thước đo nhất định hay còn gọi là những tiêu chí (căn cứ) đánh giá chính sách.
GỒM 6 TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ:
TÍNH HIỆU LỰC,
TÍNH HIỆU QUẢ,
TÍNH HỮU DỤNG,
TÍNH CÔNG BẰNG,
TÍNH ĐÁP ỨNG NHU CẦU CỦA ĐỐI TƯỢNG,
TÍNH THÍCH ĐÁNG CỦA CHÍNH SÁCH.
1. TÍNH HIỆU LỰC
Là tiêu chí
phản ánh mức độ tác động
, làm biến đổi hoặc duy trì tồn tại xã hội của chính sách đó trên thực tế theo mong muốn của Chính phủ.
Là t
ác dụng hiện hữu
của chính sách gây ra
Là
thuộc tính tồn tại của chính sách,
gây ra sự phản ánh tác động của chính sách lên đối tượng của nó.
Bao gồm
hiệu lực lý thuyết và hiệu lực thực tế
Hiệu lực lý thuyế
t được nhà nước công nhận để đưa chính sách vào cuộc sống.
Hiệu lực thực tế
xuất hiện khi chính sách có tác động đến thực tế.
Trên thực tế, hiện tượng kém hiệu lực hay vô hiệu lực có nguyên nhân bắt nguồn từ nguyên nhân khách quan và nguyên nhân chủ quan.
Nguyên nhân khách quan
: các chính sách ra đời phát huy tác dụng và suy giảm theo quy luật vòng đời cua chính sách. Thông thường, các chính sách sẽ phải trải qua 4 giai đoạn: giai đoạn đưa chính sách vào thực hiện; giai đoạn hiệu lực, hiệu quả, giai đoạn hiệu lực giảm; giai đoạn lạc hậu.
Nguyên nhân khách quan
Các chính sách không đem lại lợi ích ho xã hội. Do ý thức chủ quan của một số nhà lãnh đạo hoặc tư vấn tồi của đội ngũ cán bộ nhân viến giúp việc cho các nhà lãnh đạo khi thực hiện chính sách.
Chính sách được đề ra không đủ các điều kiện thực thi (kinh phí, nhân lực, tổ chức và các kinh nghiệm cần thiết), đưa ra một lúc tùy tiện hàng loạt các chính sách.
Độ nhờn chính sách, ấn tượng xấu của nhân dân trong việc thực hiện chính sách trong quá khứ. Người ta không tin vào chính sách mới được ban hành và cho rằng nó sẽ giống như các chính sách ban hành trước đó.
Kỷ cương, pháp luật không nghiêm minh, các đối tượng thực hiện lại chống đối hoặc khog thực hiện nhưng không bị xử lý nghiêm minh.
2. TÍNH HIỆU QUẢ
Phản ánh
tương quan so sánh các kết quả đạt được của chính sách so với chi phí và công s
ức bỏ ra để đạt được kết quả đó
Xem xét
múc độ đạt tới thành công và mục tiêu
của một chính sách
Hiệu quả của chính sách được tí
nh suốt trong thời gian chính sách phát huy hiệu lực (lợi ich, tác hại) theo quy luật vòng đời của 1 chính sách
, do đó phải tính thông qua 1 tổng hợp chung.
Xác định hiệu quả tổng hợp của chính sách,
sự tổng hợp về kih tế- xã hội của chính sách đó.
Phản ánh mức độ đạt được về kết quả kinh tế và tác động xã hội theo mục tiêu đề ra và chi phí và công sức nhất định.
Hiệu quả của một chính sách còn còn là
hiệu quả tổng hợp của các hoạt động phối hợp
chính sách.
Được xác định bằng công thức; ...
3. TÍNH HỮU DỤNG
PHản ánh mức độ vấn đề chính sách đã được giải quyết đến đâu
Trả lời cho câu hỏi: các kết quả chính sách đã giải quyết vấn đề prw mức độ nào
4. TÍNH CÔNG BẰNG
Là khái niệm dùng để
đánh giá về những việc những cái mà đối tượng nào đó được hưởng là xứng đáng trên cơ sở những điều kiện vốn có và cống hiến của đối tượng đó
trong sự s
o sánh với nhiều đối tượng tương tự
đó.
Nội dung công bằng nhất là x
ử lý hợp nhất mối quan hệ giữa quyền lợi và nghĩa vụ trong điều kiện, hoàn cảnh nhất
định. Để phản ánh nội dung này, người ta phản ánh về khái niệm công bằng theo chiều dọc và chiều ngang.
1. Công bằng theo chiều dọc
là sự đối xử khác nhau đối với những người có khác biệt bẩm sinh và có tình trạng kinh tế ban đầu khác nhau nhằm khắc phục những khác biệt sẵn có (đối xử với người giàu và với người nghèo).
2. Công bằng theo chiều ngang
: là sự đối xử như nhau đối với những người có tăng trưởng kinh tế như nhau( có nghĩa là những người có kết quả hoạt động như nhau, không phân biệt giới tính, tôn giáo, màu da,.. đều được đối xử như nhau).
Nếu như công bằng theo
chiều ngang
có thể được thực hiện bởi
cơ chế thị trườn
g, thì công bằng theo chiều
dọc
cần có
sự điều tiết của Nhà nước
.
5. TÍNH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CỦA ĐỐI TƯỢNG
Trả lời cho câu hỏi li
ệu chính sách có đáp ứng mong muốn, nguyện vọng của các nhóm đối tượng chính sách hay không
Trên thực tế, có nhiều chính sách đề ra không đáp ứng được đầy đủ nguyện vọng của nhóm đối tượng chính sách
VDU: Liệu sinh đẻ có kế hoạch có giúp dân tộc đồng bào miền núi sống hạnh phúc hơn?
6. TÍNH THÍCH ĐÁNG CỦA CHÍNH SÁCH
khi đề ra và thực hiện một chính sách, người ta thường gặp sự mâu thuẫn giữa hiệu quả kinh tế và yêu cầu công bằng xã hội
VD:Thuế lũy tiến
Luôn có sự đánh đổi
. Thực tế, sự can thiệp của chính phủ nhằm tạo ra sự công bằng trong xã hội sẽ được đánh đổi bằng sự kém hiệu quả về mặt kinh tế. Vì vậy, phải đánh giá tác động của chính sách đến các đối tượng trong mối quan hệ giữa tính hiệu quả và tính công bằng.