Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

Селекция - Coggle Diagram

- - - - Табиғи іріктеу – жануарлардың ұрпақтары арасында тек жақсартылған белгілері барларды қалдыру.
      - Жасанды іріктеу – белгіленген мақсаттарға сәйкес жануарларды таңдап алу.
    - - Инбридинг (ішкі будандастыру) және аутбридинг (сыртқы будандастыру) әдістері жануарлардың генетикалық сапасын арттыру үшін қолданылады.
      - Түраралық немесе түр аралық будандастыру арқылы жаңа, төзімді және өнімді қасиеттер алынады.
    - - Бұл әдіс жануарлардың генетикасын тікелей өзгерту арқылы жаңа белгілерді енгізуді қамтиды (мысалы, сүт шығару қабілетін жақсарту).
    - - Радиация немесе химиялық заттарды қол
  - - - 1930 жылдары Қазақстанның оңтүстік және орталық өңірлерінде етті және сүтті сиыр тұқымдарын алу үшін жергілікті сиырларды шетелдік тұқымдармен будандастыру арқылы шығарылды
      - Ерекшеліктері: Еті жоғары сапалы, климатқа төзімді, тез өседі.
    - - Бұл қой тұқымы майлы құйрығымен және еттілігімен ерекшеленеді. Қазақстанның қуаң климаттық аймақтарына бейімделген.
      - Ерекшеліктері: Азық сапасына төмен талап қояды, өнімділігі жоғары.
    - - Сүтті-етті бағыттағы сиыр тұқымы. Жоғары сүт өнімділігімен және майлылығы жоғары сүтімен танымал.
    - - Көшпелі шаруашылыққа ыңғайлы, төзімді, ет және сүт өнімдері үшін өсіріледі.
  - - - Әлемдегі ең танымал сүтті сиыр тұқымы. Жоғары сүт өнімділігімен танымал, бірақ климаты жұмсақ аймақтарға бейім.
    - - Жүн беру көрсеткіші жоғары қой тұқымы. Аустралия және Жаңа Зеландияда кеңінен таралған.
    - - Бұл сиыр тұқымы етті бағытта өте өнімді. Бұлшықет массасының генетикалық ерекшелігімен танымал.
    - - Шошқа етінің сапасы мен тез өсетіндігімен ерекшеленеді. Еуропа мен Солтүстік Америкада таралған.
  - - - Алғашқы жетістігі – 1996 жылы қой Доллидің клондалуы. Бұл әдіс жануарларды бірдей генетикалық белгілерімен көбейтуге мүмкіндік береді.
    - - Гендерді редакциялау арқылы ауруларға төзімді жануарларды шығару. Мысалы, генетикалық өзгертілген сиырлар мен шошқалар вирусқа төзімді болды.
    - - Жоғары өнімді тұқымдарды тұрақтандыру және олардың генетикалық әлеуетін сақтауда қолданылған.
- - - - Жеке іріктеу - жеке өсімдіктерді таңдап, олардың тұқымын өсіру
      - Топтық іріктеу - бірдей белгілері бар өсімдіктер тобын таңдап алу.
    - - Ішкі (инбридинг) және сыртқы (аутбридинг) будандастыру
      - Түр аралық немесе түраралық будандастыру арқылы генетикалық әртүрлілікті арттыру.
    - - Полиплоидтық өсімдіктердің өнімділігі жоғары және төзімділігі артады.
    - - Радиация немесе химиялық заттармен өсімдіктің мутациясын шақырып, жаңа белгілерді алу.
    - - Генетикалық модификация арқылы қажетті қасиеттерді тікелей енгізу (мысалы, ГМ өсімдіктер).
  - - - Еңбегі: "Мәдени өсімдіктердің шығу орталықтары" теориясын ұсынды. Ол мәдени өсімдіктердің генетикалық әртүрлілік орталықтарын анықтады (8 орталық).
      - Маңызы: Бұл еңбек селекциялық жұмыстар үшін бастапқы генетикалық материалдарды іздеудің негізін қалады
      - Кітаптары: "Мәдени өсімдіктердің шығу тегі".
    - - Еңбегі: Генетика негізін қалады, тұқым қуалаушылық заңдарын ашты.
      - Маңызы: Оның заңдары өсімдіктердің жаңа сорттарын шығару үшін генетикалық есептеулер жасауға мүмкіндік берді.
    - - Еңбегі: Бидай, жүгері және күріштің жоғары өнімді сорттарын жасап шығарды.
    - - Еңбегі: Климаттық өзгерістерге бейімделген өсімдік сорттарын жасауға маманданған.
  - - - Еңбегі: Қазақстанның солтүстік аймағына арналған құрғақшылыққа төзімді бидай сорттарын шығарды.
      - Сорттары: "Қазақтың 10-бұршағы", "Қарағанды-22".
      - Маңызы: Бұл сорттар Қазақстанның қатал климатында жоғары өнім береді.
    - - Еңбегі: Мақта, қант қызылшасы және майлы дақылдардың жаңа сорттарын жасауға үлес қосты.
      - Сорттары: Қазақстанның оңтүстік аймақтарында өсірілетін жоғары өнімді мақта сорттары.
    - - Еңбегі: Полиплоидия әдісін қолданып, жеміс-жидектердің сапасын арттырды.
      - Маңызы: Полиплоидтық өсімдіктердің өнімділігі жоғары және ауруларға төзімді келеді.
    - - Еңбегі: Құрғақ аймақтарға арналған қант қызылшасының жаңа сорттарын енгізді.