Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Epithelial Tissue and Gland - Coggle Diagram
Epithelial Tissue and Gland
ลักษณะเฉพาะของเนื้อเยื่อบุผิว
ไม่มีหลอดเลือดมาเลี้ยง (ยกเว้น epithelium ชนิด gland)
มี 2 Domain ได้แก่ Apical domain & Basolateral domain
Epithelial cell ภาวะเป็นความเป็นขั้ว เพื่อจะได้รับรู้ทิศทาง / ตำแหน่ง ในการเคลื่อนที่
ประกอบด้วยเซลล์จำนวนมากเรียงตัวอยู่ติดกันโดยมีช่องว่างระหว่างเซลล์ ( intercellular space )น้อย
หน้าที่ของเนื้อเยื่อบุผิว
2.Absorption ดูดซึมสารอาหารและน้ำ
3.Secretion คอยหลั่งสาร
1.Protection คอยป้องกันอันตรายให้เนื้อเยื่อที่อยู่ชั้นลึกลงไป
4.Excretion คอยขับของเสีย เช่นเหงื่อ เกลือ
5.Sensation คอยรับความรู้สึก เช่น ลิ้น ผิวหนัง จมูก ตา
ประเภทของเนื้อเยื่อบุผิว
1.Covering or lining epithelium
(ประเภทปกคลุม)
การจำแนกชนิด
2.รูปร่างของเซลล์ที่อยู่ชั้นบนสุด
2.Cuboid (เซลล์รูปร่างสี่เหลี่ยมลูกบาศก์ / กลม)
3.Columnar (เซลล์รูปร่างทรงกระบอก / รี)
1.Squamous (เซลล์รูปร่างแบน)
1.อาศัยจำนวนชั้นของเซลล์
2.Stratified epithelium
(เนื้อเยื่อผิวที่เซลล์มีการเรียงตัวกันมากกว่า 1 ชั้น)
Stratified cuboidal epithelium
พบได้ตามท่อขนาดใหญ่ของต่อมต่างๆ ได้แก่ ท่อของต่อมเหงื่อ
Stratified columnar epithelium
พบได้ตามบุท่อขนาดใหญ่ของต่อมบางชนิด ได้แก่ ต่อมน้ำลาย ท่อของระบบสืบพันธุ์เพศชาย
Stratified squamous epithelium
1.keratinized type
พบได้ที่ผิวหนังชั้นหนังกำพร้า
2.non-keratinized type
พบได้ที่เยื่อบุผิวข้างแก้ม หลอดอาหาร ช่องคลอด ทวารหนัก
Transitional epithelium
Dome shaped cell
Binucleated cell
พบได้ในระบบทางเดินปัสสาวะ ได้แก่ ท่อไต และ กระเพาะปัสสาวะ
1.Simple epithelium
(เนื้อเยื่อบุผิวที่เซลล์เรียงตัวกันชั้นเดียว)
Simple cuboidal epithelium
พบได้ตามบุท่อของต่อมที่มีขนาดเล็ก เช่น ต่อมน้ำลาย ต่อมเหงื่อ ตับอ่อน
Simple squamous epithelium
1.Endothelium
พบในบุภายในผนังหลอดเลือด
2.Mesothelium
พบได้ตามบุช่องโพรงต่างๆของร่างกาย ได้แก่เยื่อหุ้มปอด เยื่อหุ้มหัวใจ
Simple columnar epithelium
พบได้ตามบุผนังท่อทางเดินอาหาร ได้แก่ กระเพาะอาหาร และ ลำไส้
Pseudostratified columnar epithelium
พบได้ตามบุท่อในระบบทางเดินหายใจ ได้แก่ หลอดลม หรือ ท่อระบบสืบพันธุ์เพศชาย
3.การเปลี่ยนแปลงพิเศษของเยื่อหุ้มเซลล์หรือเซลล์ที่อยู่ชั้นบนสุด
Stereocilia
keratin
Cilia
2.Glandular epithelium or gland (ประเภทต่อม)
ชนิดของ Glandular epithelium or gland
Exocrine gland (ต่อมมีท่อ)
ได้แก่ ต่อมเหงื่อ ต่อมน้ำลาย
โครงสร้างของต่อมมีท่อ
1.Parenchyma
1.1 Duct portion(ส่วนที่เป็นท่อ)
1.2 Secretory portion (ส่วนที่สร้างและหลั่งสาร)
2.Stroma
2.1 Capsule (เนื้อเยื่อเกี่ยวพันหุ้มอยู่ล้อมต่อม)
2.2 Septum (เนื้อเยื่อเกี่ยวพันที่แทรกเข้าไปแบ่ง parenchyma ออกเป็น lobules
ชนิดของ Exocrine gland
สารที่หลั่ง
2.Mucous gland ลักษณะเป็นเมือกเหนียว
ได้แก่ goblet cell ต่อมในท่อทางเดินอาหาร
3.Mixed seromucous gland หลั่งทั้ง 2 ลักษณะ คือเป็นเมือกและน้ำใส
ได้แก่ ต่อมน้ำลายใต้ขากรรไกรและใต้ลิ้น
1.Serous gland ลักษณะเป็นน้ำใส
ได้แก่ ต่อมน้ำลายบริเวณกกหู ต่อมน้ำตา ตับอ่อน
รูปแบบการหลั่งสาร
2.Apocrine gland เซลล์ที่ผลิตสารจะปล่อย cytoplasm บางส่วนออกไปพร้อมกับสารที่หลั่ง
ได้แก่ ต่อมน้ำนม
3.Holocrine gland เซลล์ที่ผลิตสารจะสลายหลุดไปพร้อมกับสารที่หลั่ง
ได้แก่ ต่อมไขมัน ต่อมที่เปลือกตา
1.Merocrine (eccrine) gland หลั่งโดยกระบวนการ exocytosis
ได้แก่ salivary gland , sweat gland
จำนวนเซลล์
1.Unicellular gland
ได้แก่ Goblet cell
2.Multicellular gland
ได้แก่ sweat cell , salivary gland
ตามการแตกแขนงของท่อและรูปร่างของเซลล์ที่หลั่งสาร
การแตกแขนง
1.Simple gland (ต่อมไม่มีการแตกแขนง)
Simple colied tubular gland
1 more item...
Simple branched alveolar gland
1 more item...
Simple straight tubular gland
1 more item...
Simple branched tubular gland
1 more item...
Simple alveolar gland
1 more item...
2.Compound gland (ต่อมที่มีการแตกแขนง)
Compound acinar gland
1 more item...
Compound tubuloacinar gland
1 more item...
Compound tubular gland
1 more item...
รูปร่าง
2.Acinar หรือ Alveolar gland
(มีรูปร่างเป็นกระเปราะ)
1.Tubular gland (มีรูปร่างเป็นท่อ)
3.Tubuloacinar gland (เป็นแบบผสมระหว่าง tubular + acinar gland)
Endocrine gland (ต่อมไร้ท่อ)
ได้แก่ Hormones