Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

CÂU HỎI PHỎNG VẤN - Coggle Diagram

- - - - Thường đưa phương án trả lời là “không” hay “có, hoặc “đứng” hay “sai”.
      - Để khẳng định hay phủ định một điều gì
      - Đòi hỏi người trả lời phải nói rõ ràng, chính xác, ngắn gọn, đúng trọng tâm
    - - thường có những cụm từ “tại sao?”, “như thế nào?”.
      - khi muốn biết những thông tin sâu, rộng, chi tiết hơn
      - khơi gợi sự suy nghĩ, mở ra nhiều hướng trả lời, tạo điều kiện cho người đối thoại trả lời cặn kẽ, cụ thể
  - - - làm nổi bật nội dung chủ yếu của cuộc phỏng vấn
      - thường được nhà báo chuẩn bị trước theo chủ đề PV đã được lựa chọn
    - - những câu hỏi làm sâu rõ hơn, phong phú hơn câu hỏi chính
      - thực chất là một bộ phận của câu hỏi chính
      - có thể được nhà báo dự định trước nhưng cũng có thể nảy sinh trong cuộc hỏi.
  - - - đề cập tới vấn đề, phạm vi tương đối rộng
      - để nắm bắt thông tin tổng thể, để bao quát tình hình
    - - đề cập tới những khía cạnh của vấn đề, sự kiện một cách chi tiết, cụ thể, có phạm vi hẹp
      - Số lượng tùy theo VĐ muốn phản ánh
  - - - đi thẳng vào vấn đề chính cần hỏi
    - - không đi thẳng vào vấn đề chính mà hỏi sang một khía cạnh khác có liên quan
      - thường được sử dụng khi câu hỏi trực tiếp đưa ra không thuận
  - - - kiểm tra điều chưa được kiểm chứng hay nhằm xác minh sự việc
      - để kiểm tra lại thông tin một cáchcẩn thận, cũng có khi để nhấn mạnh thông tin, gây sự chú ý cho độc giả
      - có thể là câu hỏi “cảnh cáo”, câu hỏi “vạch trần”.
- - - - người trả lời tốn ít thời gian, trả lời dễ dàng, không căng thẳng
      - xuất hiện từ có/ không; đúng/sai…và yêu cầu người trả lời khẳng định hoặc phủ định vấn đề.
      - Hạn chế: bó hẹp tư duy, suy nghĩ của người trả lời, đóng khung họ trong các phương án đã chuẩn bị sẵn
      - Tránh trường hợp gợi ý các “phương án” trả lời cảm tính, áp đặt có thể làm sai lệch thông tin, gây khó chịu cho người trả lời
      - không phải là câu hỏi xấu nếu sử dụng khéo léo, đúng thời điểm và hợp lý. Tuy nhiên, với nhược điểm như đã phân tích ở trên, nhà báo cũng nên cân nhắc và hạn chế sử dụng với số lượng quá nhiều trong một bài phỏng vấn.
      - đòi hỏi một câu trả lời ngắn gọn, đúng trọng tâm
    - - yêu cầu nguồn tin trả lời thẳng, trực diện vào vấn đề, buộc người trả lời phải chọn lựa một trong các phương án mà câu hỏi đưa ra
      - hạn chế được những câu trả lời lan man, vòng vo, loanh qanh không đúng trọng tâm.
      - thông qua các dữ kiện có trước, PV muốn khẳng định lại vấn đề.
      - khách quan hóa thông tin, kiểm tra thông tin. Do vậy trong câu hỏi phản hàm chứa những thông tin do người hỏi nắm giữ. Vì vậy, nhiều người cho rằng trong phỏng vấn báo chí không chỉ hỏi về cái chưa biết mà còn hỏi cái đã biết.
      - nhằm chứng minh, làm rõ chủ đề bài phỏng vấn (thường nêu ở phần sapo
      - Sử dụng câu hỏi đóng có khi chỉ nhận được câu trả lời an toàn
    - - Câu hỏi đóng lựa chọn: Các câu trả lời (chuẩn bị sẵn) mang tính chất loại trừ lẫn nhau. Người trả lời được nêu ra
      - Câu hỏi đóng tùy chọn: Người trả lời có thể chọn một hay nhiều phương án trả lời được đưa ra…
  - - - Là dạng câu hỏi được sử dụng nhiều nhất trong phỏng vấn báo chí
      - có khả năng gợi mở, khuyến khích câu trả lời, tạo điều kiện cho người trả lời mở rộng vấn đề
      - thu được lượng thông tin nhiều hơn, sâu rộng hơn.
      - kích thích quá trình tư duy của người tả lời, tạo cho họ tâm lý được tham gia trao đổi một cách thoải mái, tự do hơn.
      - yêu cầu một câu trả lời đầy đủ, cặn kẽ hơn
    - - cách tiếp cận nguồn tin một cách mềm dẻo
      - đã đem lại cho các tác phẩm PV những thông tin khá sâu rộng về những sự kiện, vấn dề thời sự và những nhân vật được công chúng quan tâm
    - - mặc dù mở nhưng nên vùa đủ để người trả lời cung cấp thông tin phải có trọng tâm để định hướng họ.
      - tránh sử dụng những câu hỏi có phạm vi quá rộng, chung chung, thiếu thông tin.
  - - - Thông tin cần kiểm định xuất phát từ phía người hỏi: có thể dùng trong trong trường hợp nhằm mục đích khách quan hóa thông tin
      - Thông tin cần kiểm tra xuất phát từ phía người trả lời: Trong một số bài, câu hỏi kiểm tra xuất hiện khi trong câu trả lời có một số từ ngữ, con số, hiện trạng… quan trọng, nhạy cảm nhưng không được phép hiểu sai, phóng viên dùng câu hỏi kiểm tra để xem xét lại cẩn thận, cũng có khi để nhấn mạnh thông tin, gây sự chú ý cho dộc giả..
    - - có thể sử dụng câu hỏi kiểm tra khi bản thân chưa biết những thông tin từ người trả lời là xác thực hay không và “cùng lúc đó, anh ta lại không có khả năng kiểm tra lại thông tin được cung cấp thông qua sự trợ giúp của các nguồn bên ngoài
      - tháo gỡ những nghi ngờ, không bị rơi vào cạm bẫy hoặc có khả năng lột bỏ những mặt nạ dối lừa
      - tác dụng kiểm định thông tin nhưng qua đó cũng thể hiện sự tìm hiểu kỹ lưỡng, sâu rộng của phóng viên về những vấn đề đặt ra trong bài phỏng vấn.
      - tác dụng kiểm định thông tin nhưng qua đó cũng thể hiện sự tìm hiểu kỹ lưỡng, sâu rộng của phóng viên về những vấn đề đặt ra trong bài phỏng vấn.
  - - - sử dụng phổ biến nhất trong tình huống người hỏi muốn nêu một góc nhìn khác, có thể là lật ngược lại vấn đề nhằm làm sáng tỏ hoặc xác định lại tính chính xác của thông tin
      - Không những thu nhận được thông tin, câu hỏi phản biện có khi còn được sử dụng nhằm mục đích tìm hiể, khai thác tâm lý, thái độ, phản ứng…của đối tượng qua câu trả lời. Do vậy, sử dụng câu hỏi phản biện còn có tác dụng gây bất ngờ, tạo điểm nhấn hoặc “kịch tính” cho bài báo.
    - - là cách đào sâu sự việc, vấn đề tạo nên những bài phỏng vấn có nội dung sâu sắc.
      - những câu hỏi lật ngược vấn đề, phản biện và “đeo bám” đến cùng vấn dề đặt ra sẽ tránh được sự khuôn mẫu, nhàm chán trong bài phỏng vấn.
      - Câu hỏi phản biện có tác dụng tạo nên sự đối thoại, giao lưu, tương tác giữa người hỏi và người trả lời
      - Với những vụ việc nghiêm trọng, việc sử dụng câu hỏi phản biện thể hiện tính chất “đấu tranh”, “phê bình”, tăng sức mạnh và hiệu quả tích cực cho bài phỏng vấn.
      - câu hỏi phản biện hiệu quả hơn khi hàm chứa thông tin “đã biết”. Bằng thông tin và qua thông tin cụ thể, câu hỏi phản biện yêu cầu người trả lời phản đưa ra con số, lý lẽ để giải thích, chứng minh về vấn đề đặt ra