Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Endocrine System, 7859B5EB-1CF6-4C5F-BD92-E1A9C67AD350, IMG_1498, IMG_1495…
Endocrine System
ชนิดและการทำงานของฮอร์โมนต่อมใต้สมอง
(Pituitary hormones and their control by Hypothalamus)
●ต่อมใต้สมอง(PituitaryGland) หรือHypophysis จัดเป็นส่วนหนึ่ง Diencephalon
● มีลักษณะเป็นต่อมรูปไข่สีน้ำตาลแดง
● วางอยู่ที่แอ่งของกระดูกSphenoid ท่ี Anterior and inferior to the Thalamus
●แบ่งเป็น 2 ส่วน คือด้านหน้าและด้านหลัง
ต่อมใต้สมองด้านหน้า(Anterior pituitary)
• Adenohypophysis
• Growth hormone (GH)
• Prolactin (PRL)
• Adrenocorticotropin (ACTH)
• Thyroid-stimulating hormone (TSH
• Follicle stimulating hormonr (FSH)
• Luteinizing hotmone (LH)
• Interstitial cell-stimulating hormone (ICSH)
• Melanocyte-stimulating hormone (MSH)
ต่อมใต้สมองด้านหลัง(Posteriorpituitary)
• Neurohypophysis
• Antidiuretic hormone (ADH)
• Oxytocin
ฮอร์โมนกระตุ้นต่อมไทรอยด์
(Thyroid-stimulating hormone, TSH/ Thyrotropin)
● ชนิดของฮอร์โมน Glycoprotein hormone
●หน้าที่ กระตุ้นการเจริญเติบโตและควบคุมการทำงานของต่อมไทรอยด์
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย ต่อมไทรอยด์
ฮอร์โมนกระตุ้นต่อมหมวกไต
(Adrenocorticotropic hormone , ACTH/ Corticotropin)
●ชนิดฮอร์โมน Peptide hormone
●หน้าที่ กระตุ้นการเจริญเติบโตและควบคุมการทำงานของต่อมหมวกไต
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย ต่อมหมวกไตชั้นนอก(Adrenalcortex)
ฮอร์โมนกระตุ้นต่อมน้ำนม (Prolactin, PRL)
●ชนิดของฮอร์โมน Peptide hormone
●หน้าที่ กระตุ้นการเจริญเติบโตและควบคุมการทำงานของต่อมน้ำนมเพื่อให้มีการสร้างน้ำนม (Lactation)
●เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย ต่อมน้ำนม(Mammary glands)
ฮอร์โมนกระตุ้นเซลล์เม็ดสี
(Melanocyte-stimulatinghormone,MSH)
● ชนิดของฮอร์โมน Peptide hormone
●หน้าที่ กระตุ้นการสร้างเม็ดสีเมลานินบนผิวหนัง (Melanogenesis)
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย เซลล์เมลาโนไซต์(Melanocytes)
ฮอร์โมนควบคุมสมดุลน้ำในร่างกาย (Antidiuretic Hormone ,ADH)
● ชนิดของฮอร์โมนPeptide hormone
● หน้าที่ กระตุ้นการดูดน้ำกลับเพื่อรักษาสมดุลน้ำ
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย ท่อไตรวม (Collecting duct)
ฮอร์โมนออกซิโทซิน (Oxytocin)
●ชนิดของฮอร์โมนPeptide hormone
●หน้าที่ มีผลโดยตรงที่กล้ามเนื้อเรียบของมดลูกและเต้านมโดยกระตุ้นการหลั่งน้ำนมกระตุ้นการคลอดการกระตุ้นที่สำคัญคือการดูดนม,
การแตะสัมผัส,จิตใจ
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย กล้ามเนื้อมดลูก
และกล้ามเนื้อรอบๆต่อมน้ำนม
ชนิดและการทำงานของฮอร์โมนไทรอยด์
ต่อมไทรอยด์
(Thyroid gland)
● กลุ่มเซลล์ที่จับตัวเป็นวงรูปผีเสื้อ (A butterfly-shaped organ)
● มีสีน้ำตาลเพราะมีเลือดมาเลี้ยงมากอยู่ที่ส่วนล่างช่องคอทางตรงกับกระดูกสันหลังส่วนคอตั้งแต่ C6-T1
● วางตัวทางด้านในผิวทาบไปกับกล่องเสียงและหลอดลม
ประกอบไปด้วยกลีบซ้ายและกลีบขวาส่วนคอดเรียกว่า Isthmus
●Follicularcell บรรจุสารที่เรียกว่า Colloid หลั่งฮอร์โมนThyroxine(T4) และและ Tri-iodothyronine (T3)
●Parafollicular cell หรือ Clear cell (C-cell) หลั่งฮอร์โมน Calcitonin
Amine hormone
1.Thyroxin หรือ Tetra-iodothyronine (T4)
2.Tri-iodothyronine (T3)
หน้าที่ ● ควบคุมการเจริญเติบโตของร่างกาย
● ควบคุมอัตราการเผาผลาญสารอาหารต่างๆในร่างกาย
●ควบคุมอุณหภูมิร่างกาย
เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย Heart, GI tract, Brain, Bone, Muscle
แคลซิโทนิน (Calcitonin)
ชนิดฮอร์โมน Peptide hormone
●หน้าที่ ลดระดับแคลเซียมในเลือด
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย Parathyroid glands, Kidneys, Bone, GI tract
ไอโอดีน เป็นสารสำคัญที่มีบทบาทในการสังเคราะห์Thyroid hormones ทั้ง T3และT4
ต่อมไทมัส(Thymusgland)
● ต่อมอยู่ระหว่างกระดูกหน้าอกกับหลอดเลือด aotra
● วางตัวอยู่ด้านหน้าแล้วปกคลุมอยู่ทางด้านบนของหัวใจ
●ประกอบไปด้วย 2lobes คือ Rightlobe และ Leftlobe
●หลั่งฮอร์โมนThymosinทำหน้าที่พัฒนา T-cells และควบคุมการทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน
ต่อมพาราไทรอยด์(Parathyroid gland)
●ชนิดของฮอร์โมนPeptide hormone
●หน้าที่ เพิ่มระดับแคลเซียมในเลือด
● เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมายKidneys, Bone, GI tract
ต่อมไพเนียล (Pineal gland)
● ต่อมไพเนียลอยู่เหนือสมองส่วนกลางและอยู่หลังต่อโพรงสมองที่ 3
● หลั่งฮอร์โมน Melatonin ทำหน้าที่ควบคุมวงจรการตื่นและการหลับของมนุษย์
ต่อมหมวกไต(Adrenal gland)
ต้องอยู่ที่ด้านบนของไตทั้ง2 ข้างเรียกว่าต่อมหมวกไต
● ต่อมหมวกไตประกอบด้วย 2 ส่วนคือ
●ส่วนAdrenal cortex แบ่งได้ 3 ช้ัน
● Zona glomerulosa → ฮอร์โมน Aldosterone → รักษาสมดุลน้ำ และเกลือแร่ (Na+ retention at Collecting ducts)
●Zonafasciculata→ฮอร์โมนCortisol→รักษาสมดุลในระบบเมตาบอลซึมของน้ำตาล(Glucosemetabolism)
●Zona reticularis → ฮอร์โมน Androgen → ควบคุมลักษณะทางเพศ (Masculinization)ส่วน
●Adrenal medulla → Epinephrine & Norepinephrine → กระตุ้นการทางานของระบบ Sympathetic nervous system
อาการคุชชิ่ง(Cushing'ssyndrome)
สาเหตุ: มักเกิดจากการมีเนื้องอกที่ต่อมใต้สมองทำให้มีการสร้าง ACTH ไปกระตุ้นdrenalcortex (Zona fasciculata) อย่างต่อเนื่อง
กลุ่มอาการของโรค :(Cushing'ssyndrome)
● หน้ากลม(Moonface)
●คันมีหนอกยื่น(Buffalohump)
●ผิวบาง(Thinskin)
ตับอ่อน(Pancreas)
Type II Diabetes Mellitus
● ตับอ่อนสามารถสร้างอินซูลินได้แต่มีภาวะดื้อต่ออินซูลิน
● พบในทุกวัยและมักมีอาการอ้วนร่วม
Gestational and other DM
● มีภาวะขาดหรือดื้อต่ออินซูลิน
● เกิดภาวะ Hyperglycemia ในหญิงตั้งครรภ์และผู้ที่มีอาการป่วยที่ส่งผลกระทบต่อตับอ่อน
Type I Diabetes Mellitus
● ตับอ่อนไม่สามารถสร้างอินซูลินได้
● มักพบในเด็กหรือผู้ที่มีอายุน้อยกว่า 30 ปี มักผอม
● ต้องรักษาด้วยการฉีดอินซูลิน
คุณสมบัติทางสรีรวิยาของฮฮร์โมน
(Hormone physiology features)
การสังเคราะห์ (Synthesis)
●P&P, A→ สังเคราะห์ขึ้นมาและเก็บไว้
●S→สังเคราะห์และหลั่งตามต้องการ
การขนส่ง(Transport)
P&P, C→ ขนส่งอิสระไปตามการไหลเวียนเลือด
S,T→ คุณส่งไปโดยการจับกับโปรตีนตัวนำ(Carrierproteins)
การจับกับตัวรับ(Receptor binding)
P&P, C→ จับกับตัวรับบนผิวเซลล์ (Cell membrane receptors)
S, T→ จับกับตัวรับที่อยู่ภายในเซลล์(Intracellular receptors)
การตอบสนอง(Effects)
P&P,C→ การเปลี่ยนแปลงของโปรตีน(Proteinmodification)
P&P, S, T→ การสังเคราะห์โปรตีน (Protein synthesis)
ชนิดและการทำงานของฮอร์โมนต่อมใต้สมอง
(Pituitary hormones and their control by Hypothalamus)
ฮอร์โมนเพศ
Follicle-Stimulating hormone
●ชนิดของฮอร์โมนGlycoprotein hormone
หน้าที่ เพศชาย กระตุ้นการสร้างของออกซิเจนภายในอัณฑะทำให้มีการสร้างอสุจิ
●เพศหญิง กระตุ้นการเจริญของไข่ในรังไข่ทำให้มีการพัฒนาไข่ให้สมบูรณ์
เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย
●เพศหญิงFollicle→Folliculargrowth
●เพศชายSertoli cells → Spermatogenesis
Luteinizing hormone
●ชนิดของฮอร์โมนGlycoprotein hormone
หน้าที่
●เพศชาย กระตุ้นการสังเคราะห์ฮอร์โมนTestosterone
●เพศหญิง กระตุ้นการสังเคราะห์ฮอร์โมน Estrogen และการเจริญเติบโตของไข่ทำให้ไข่สุกและมีการตกไข่เซลล์และอวัยวะเป้าหมาย
●เพศชายInterstitialcells/Leydigcells→Testosterone production
●เพศหญิงFollicle → Estrogen production → Ovulation
ฮอร์โมนกระตุ้นการเจริญเติบโต
(Growth hormone, GH)
●ชนิดของฮอร์โมนProtein hormone
●หน้าที่ กระตุ้นกระบวนการต่างๆที่ส่งผลในการเพิ่มการเจริญเติบโตของเซลล์ร่างกาย
●เซลล์หรืออวัยวะเป้าหมาย
เซลล์ไขมัน,กระดูก,กล้ามเนื้อ,ประสาท,ภูมิคุ้มกัน,และตับ
ฮอร์โมนจากต่อมใต้สมองส่วนหลัง (Posteriorpituitarygland
การสังเคราะห์ฮอร์โมน(Hormone synthesis)
ชนิดของฮอร์โมน(Hormone classes)
โปรตีน(Peptides and Protein (P&P))
●เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของกรดอะมิโนหลายตัวที่ติดเชื่อมกันด้วยพันธะเคมี(Modification of multiple amino acids)
●กระบวนการสังเคราะห์เหมือนกันกับโปรตีนชนิดอื่นๆในร่างกาย
สเตรียรอยด์(Steroids (S))
●เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของไขมันชนิดคอเลสเตอรอล (Modification of lipid cholesterol)
เอมีน(Amines(A))
●แคททีโคลามีน(Catecholamines(C))
●ไทรอยด์(Thyroid (Iodothyronines) (T))
ชนิดและการทำงานของฮอร์โมนของระบบสืบพันธุ์
(Reproductive hormones)
อวัยวะสืบพันธุ์และรก (Gonads and Placenta)
เพศชาย (male)
Testes → Leydig cells → Testosterone
●กระตุ้น Secondary sex characteristics
● ควบคุมและกระตุ้นการเจริญเติบโตของร่างกาย
● กระตุ้นกระบวนการ Spermatogenesis
เพศหญิง (Female)
Ovary → Follicle → Estrogen
●กระตุ้น Secondary sex characteristics
● ควบคุมและกระตุ้นการเจริญเติบโตของร่างกาย
● กระตุ้นกระบวนการ Ovulation
Ovary → Corpus luteum → Progesterone
● กระตุ้นการพัฒนาของเต้านมและมดลูกเพื่อรับรองการตั้งครรภ์และมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิของร่างกาย
จัดเป็นต่อมไร้ท่อชั่วคราวที่ร่างกายผู้หญิงสร้างขึ้นเพื่อการตั้งครรภ์
● สังเคราะห์ฮอร์โมนที่จำเป็น 3 ชนิดได้แก่
ฮอร์โมน hCG → กระตุ้น corpus luteum ให้ผลิตฮอร์โมน 2 ชนิด
ฮอร์โมน Progesterone → รักษาความหนาของเยื่อบุมดลูก
3.ฮอร์โมนEstrogen→พัฒนาเต้านมและกล้ามเนื้อมดลูก
(Gonads and Placenta)
อัณฑะ
รังไข่
รก
