Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
Viral Diseases - Coggle Diagram
Viral Diseases
โรคของ Viral Diseases
1.โรคโปลิโอ (Poliomyelitis)
เชื้อก่อโรค : Polio virus
การติดต่อ : การกิน หรือการสูดดมเอาเชื้อเข้าไปในร่างกาย
ระยะฟักตัว : ประมาณ 7- 14 วัน
อาการ: >90% ของผู้ติดเชื้อโปลิโอ ไม่แสดงอาการ
*ส่วนน้อยจะพิการ หรือเสียชีวิต
การป้องกัน : ฉีดวัคซีน OPV โดยการหยดทางปาก
2.โรคสุกใส (Chicken Pox)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Varicella - Zoster virus (VZV)
การติดต่อ : ทางน้ำมูก น้ำลาย และแผลที่ผิวหนัง
ระยะฟักตัว : ประมาณ 14-16 วัน
3.โรคงูสวัด (Herpes Zoster ,Shingles)
เชื้อไวรัสก่อโรค : varicella - Zoster virus (VZV)
เชื้อซ่อนตัวอยู่ที่ปมประสาทรากบนของไขสันหลัง (Dorsalrootganglion)
เป็นตุ่มใสตามแนว dermatology (แนวเส้นประสาทของผิวหนัง)
4. โรคเริม (Herpes Simplex)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Herpessimplexvirus(HSV)
1.อาการเริมบริเวณปากกา
-เชื้อไวรัสเข้าสู่ร่างกายประมาณ6-8วัน เกิดตุ่มน้ำพองใสเป็นกลุ่มกลุ่มละ2-10 เม็ด
2.อาการเริมบริเวณอวัยวะเพศ
-อาการรุนแรงในช่วงการติดเชื้อครั้งแรก
-ปวดแสบปวดร้อน ระคายเคืองบริเวณที่จะเกิดตุ่มแผล
-ปวดศรีษะ เป็นไข้ ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
-ผ่านไป10 วัน จะมีตุ่มใสๆ
5.โรคหัด (Measles, Rubeola)
-เชื้อไวรัสก่อโรค : Rubeola virus
การติดต่อ : ทางลมหายใจ (ติดต่อง่ายโดยการไอ จาม)
การสัมผัสน้ำมูก
ระยะฟักตัว : 9-12 วัน(บางรายนานถึง 21วัน)
การป้องกัน : ฉีดวัคซีน MMR
6.โรคหัดเยอรมัน (German Measles, Rubella)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Rubella virus
การติดต่อ : การไอ จาม หายใจรดกัน
ระยะฟักตัว : 14-21 วัน
การป้องกันโรค : ฉีดวัคซีน MMR
7.โรคพิษสุนัขบ้า (Rabies)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Rabies virus
การเกิดโรค : โรคกลัวน้ำ (hydrophobia)
การติดต่อ : น้ำลายของสัตว์ที่ติดเชื้อ
ระยะฟักตัว : ประมาณ 2-8 สัปดาห์
**อาจสั้นเพียง5 วัน หรือยาวนานเกินกว่า 1ปี
8.โรคคางทูม (Mums)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Mumps virus
การติดต่อ : ติดต่อโดยตรงทางการหายใจ และสัมผัสน้ำลายของผู้ป่วย เช่น การดื่มน้ำ และอาหารที่ใช้ภาชนะร่วมกัน
ระยะฟักตัว : 14-25 วัน
-เชื้อเข้าไปเพิ่มจำนวนในเยื่อบุทางเดินหายใจ และต่อมน้ำเหลืองบริเวณใกล้เคียง
-เข้าสู่กระแสเลือดไปยังอวัยวะต่างๆ เช่น ต่อมน้ำลาย ตับอ่อน อัณฑะ รังไข่ และเยื่อหุ้มสมอง > อักเสบ บวม แดง
-มีอาการไข้คล้ายไข้หวัด ประมาณ 2-3 วัน มีอาการเจ็บบริเวณหน้าหูร่วมกับอาการบวม
-ภาวะแทรกซ้อนที่สำคัญ คื อ ภาวะตับอ่อนอับแสบและอัณฑะอักเสบในเด็กผู้ชาย
การป้องกัน : ฉีดวัคซีน MMR
9.โรคไข้หวัดใหญ่ (Influenza)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Influenza virus
แบ่งเป็น 3 type
1.Influenza virus A (ติดเชื้อในคน และสัตว์ : ม้า สุกร นก ไก่)
2.Influenza virus B (ติดเชื้อในคน)
3.Influenza virus C (ติดเชื้อในคน)
10.โรคไข้เลือดออก (Dengue Fever)
เชื้อไวรัสก่อโรค: Denguefevervirus(DENV)
การติดต่อ : พาหะนำโรค คือ ยุงลายบ้าน
ระยะฟักตัว : 3-4 วัน(ส่วนใหญ่ประมาณ 4-7วัน)
อาการ : จำแนกตามลักษณะความรุนแรง ดังนี้
1) Denguefever,DFคือ ไข้สูง ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ ปวดข้อ| ปวดกระดูก มีผื่น หรือจุดเลือดออก
2)Dengue hemorrhagic fever, DHF คือ ไข้สูงลอยเป็นประมาณ 2-7 วัน มีจุดเลือดออก ตับโต และมีอาการเปลี่ยนแปลงทางระบบไหลเวียนโลหิต จนเกิดภาวะช็อกได้ และมีการรั่วของพลาสมา
3)DengueShockSyndrome,DSS คือ DHF ร่วมกับมีภาวะช็อก โดยมีอาการร่วมคือ ชีพจรเบาเร็ว และมีการเปลี่ยนแปลงของความดันเลือด
12.โรคมือ เท้า ปาก (Hand Foot Mouth Disease)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Coxsackie virus
เป็นโรคที่รุนแรง เรียกว่า mild disease
อาการ : มีผื่นและตุ่มใส
(หายได้เองในเวลา 5-7 วัน หรือไม่เกินสองสัปดาห์)
การติดต่อ : fecal-oral transmission
13.โรคเอดส์ (AIDS)
เชื้อมีความจำเพาะ : เซลล์เม็ดเลือดขาว และ cell ระบบประสาท ได้ดีกว่าcell อื่น
1.HIV
Human Immunodeficiency Virus
เชื้อไวรัสที่จะเข้าไปทำลายเซลล์เม็ดเลือดขาวทำให้ภูมิคุ้มกันบกพร่อง
2.AIDS
Acquired Immune Deficiency Syndrome
กลุ่มอาการภูมิคุ้มกันบกพร่อง เนื่องจากการติดเชื้อ HIV ทำลาย > ไม่สามารถต้านทานเชื้อโรคที่จะเข้าสู้ร่างกายได้
15.โรคไข้ซิก้า : (Zika Fever)
เชื้อไวรัสก่อโรค : Zika virus
อาการ : มีอาการไข้ ผื่น ตาแดง หรือปวดหัว
ยกเว้น หญิงมีครรภ์ อาจกระทบทารกในครรภ์ มีความเสี่ยงสูงทำให้ศรีษะเล็กตั้งแต่เกิด
14.โรค HPV
การติดต่อ : ติดต่อทางเพศสัมพันธ์
อาการ : ตกขาวผิดปกติ มีเลือดออกเวลามีเพศสัมพันธ์
วิธีป้องกัน:ไม่ควรมีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่อายุยังน้อย ฉีดวัคซีนป้องกัน
16.โรคชิคุนกุนยา (Chikungunya)
เชื้อไวรัสก่อโรค :Chikungunya virus,CHIKV
อาการ: มีไข้ ออกผื่น ตาแดง ปวดข้อ ปวดหลัง
อ่อนเพลีย ปวดศรีษะ
การป้องกัน: ป้องกันไม่ให้ยุงกัด ทำลายแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย
17.Rota Virus
อาการ: มีไข้สูง อาเจียน ท้องเสีย ถ่ายเหลว หากรักษาไม่ทันอาจช็อกและเสียชีวิตได้
การป้องกันโรค : ล้างมือให้สะอาดรับประทานอาหารปรุงสุกและสะอาด ทำความสะอาดอุปกรณ์ของเล่นของผู้ป่วย
18.RSV
อาการ : มีเสียงหวีดในปอด มีเสหะมากไอแรง เหนื่อยหอบ
หายใจลำบาก
การป้องกัน : ล้างมือบ่อยๆ ทำความสะอาดของเล่น
ใส่หน้ากากอนามัย ห้ามคนอื่นหอม สัมผัสลูก
19. COVID-19
อาการ: มีไข้ ไอ เจ็บคอ อ่อนเพลีย ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตัว
หายใจลำบาก
การป้องกัน : รักษาระยะห่อางจากผู้อื่น สวมใส่หน้ากากอนามัย
ล้างมือบ่อยๆ รับวัคซีน
11.โรคไวรัสตับอักเสบ (Hepatitis Virus) เชื้อไวรัสก่อโรค : Hepatitis Virus แบ่งออกเป็น 3 ประเภท 1.ไวรัสตับอักเสบ A อาการ : อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร คลื่นไส้อาเจียน ปัสสาวะเข้มตาเหลือง การป้องกัน : กินร้อนใช้ช้อนกลาง ดูแลสุขภาพ ฉีดวัคซีน 2.ไวรัสตับอักเสบ B อาการ : อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน ตาเหลือง ปัสสาวะเข้ม 3.ไวรัสตับอักเสบ C อาการ : ตับแข็ง- ท้องโต ขาบวม ตาเหลือง ตับอักเสบเรื้อรัง-ไม่มีอาการ ตับอักเสบเฉียบพลัน -อ่อนเพลีย คลื่นไส้ จุกแน่นชายโครงขวา ปัสสาวะเข้ม มะเร็งตับ -ท้องโต
ไวรัส(Virua)
- จุลินทรีย์ที่สามารภทำให้เกิดการติดเชื้อได้ (infectious agents)
- กลไกลการเพิ่มจำนวนของไวรัสที่เรียกว่า replication
- ไวรัสมีโครงสร้างและส่วนประกอบง่ายๆ ไม่มี metabolism
- ไม่มี organelle
- ต้องอาศัยการทำงานจาก host cell
ลักษณะของเชื้อไวรัส
1.มี nucleic acid เพียงชนิดเดียว (DNAหรือRNA)
2.เป็นสิ่งมีชีวิตขนาดเล็กมาก(20-250 นาโนเมตร)
3.เพิ่มจำนวนโดยอาศัยกลไกลของสิ่งมีชีวจที่ไวรัสเข้าไปอยู่
4.ไม่ถูกทำลายโดยยาปฏิชีวนะแต่ใช้ interferon(IFN) หรือ antiviraldrug
5.การติดเชื้อไวรัสทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงต่างๆบน host cell เช่น
ทำให้เซลล์ตาย
มีการรวมตัวของเซลล์
ทำให้เซลล์เกิดการเปลี่ยนแปลงคุณสมบัติ transformation)กลายเป็น เซลล์มะเร็งได้
การเพาะเลี้ยงไวรัส
-
วิธีการเพาะเลี้ยงไวรัสที่ง่ายและประหยัด คือ
- เลี้ยงไวรัสในไข่ไก่ที่ได้รับการผสมแล้ว (chick embryo)
-ไข่ไก่ฟักมีอายุ 5-12 วัน
-ฉีดไวรัสผ่านเปลือกไข่เข้าไป ปิดรูด้วยขี้ผึ้ง พาราฟิน
-บ่มไข่ไก่ที่ 36 องศา
- เลี้ยงในเซลล์เพาะเลี้ยง (Cell culture) เนื้อเยื่อ ตับ ไต ปอด ผิวหนัง กล้ามเนื้อ จากหนู ลูกไก่ ลิง คน
- เลี้ยงไวรัสในสัตว์ทดลอง ลิง หนูแฮมเตอร์ ลูกหนูขาว กระต่าย หนูตะเภา
-