Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
MUSIKA KLASIKOAREN URREZKO AROA - Coggle Diagram
MUSIKA KLASIKOAREN URREZKO AROA
Musika eta gizartea
Aldaketa Garaiak
XVIII. mendean, arrazoia eta zientzia gurtzeko aroa izan zen.
Burgesia sortu berria bereizketa ikurtzat hasi zen hartzen musika.
Musikariak gorteetatik eta elizetatik bereizten hasi ziren beren ibilbidean libreago aritzeko.
Musika erlijiosoa behera joan eta opera garrantzitsu bueltatu zen.
Batez ere nobleziari eta burgesiari zuzenduta zegoen.
Klasizismoa
Musikaren ezaugarri nagusiak: dotorezia, naturaltasuna eta soltasuna ziren.
Klasizismoa, logikan oinarritutako arte orekatua zen.
Erromantizismoa
XIX. mendean, agertu zen.
Klasizizsmoaren kontrako erreakzioa eragin zuen: aretasuna eta baretasuna gurutzea alde batera utzita eta askatasuna bilatzen hasi ziren
Musikagileak gero eta gehiago banandu ziren Elizatik eta nobleziatik entzunlearen gogo-aldartean eragiteko.
Viena, musikaren hiriburua
Zenbait mendetan, Austriako hiriburua musikaren simbolo antzeko bat izan zen
Vienan, klasizismoa sortu zen eta han Mozart, Haydn eta Beethoven bizi ziren.
Pianoa
XIX. mendean, pianoaren mekanismoa hobetu zuten eta musika-tresnen gailurrean ipini zuten.
Pianoa, musika-tresnen ezaugarrien artean, soinua ateratzeko duen indarra eta bizkortasuna.
1711.urtean, Bartolomo Cristofori italiarrak pianoa asmatu zuen
Klasizismoa
Formaren oreka gurutzea
1750ean, Bach hil musikaren Barrokoa bukatu zen.
Datorren aroa klasizismoa izan zen.
Logikan oinarritutako arte orekatua bilatu zen.
Argitasuna da nagusi
Klasizismoko ordezkari nagusiak W.A. Mozart eta F.J. Haydn izan ziren
Salieri italiarrari edo Martin y Soler espainiarrari
Klasizismoaren ezaugarriak
Musika instrumentalaren garapena. Sonata zen gehien erabili zutena.
Melodian naturaltasuna eta esaldi erregular eta simetrikoak
Klasizismoaren aldiak
Denboraldi txiki batez, zenbait musikari musika barrokoaren eta proposamen berrien artean gelditu ziren.
Trantsizio aldikoak edo preklasikokoak dira.
Barrokotik ez ziren Klasizismora bat-batean pasatu.
Erabateko klasizismoa 1760tik XVIII. menderaren amaiera aldera doa.
Musaika klasizistak, eragina izan zuen musikagile italiarrengana
Erromantizismorako trantsizioa XIX. menderaren lehen urteetan hasi zen, Beethovenek ibilbide berria hasi zuenean
Erromantizismoa
Musika erromantikoaren mendea
Musikagileek, independentzia gehiago izatea lortu zuten, baita gizartean erabat balioestea ere,
Ikus-entzuleek isilean entzuten ikasi zuten
Beethovenekin XIX. mende osoa hartzen duen Erromantizismoa hasi zen musikan
Hirietan, kontzertuak eta opera-antzezpeneretako antzoki handiak egin zituzten
Areto burgesetan, kontzertu pribatuak izaten ziren
Ezaugarri nagusiak
Melodia libregoa eta irregularragoa
Orkesta musika gehiago garatu zen, kife gehigo sartu ziren
Pianorako musika
Aretoetarako lan laburragoak konposatu zituzten
Piexa txikiak dira eta pianoak abeslari bati laguntzen dio
Oso normalak ziren orkestarako eta pianorako kontzertuak
Lieder horietako testuak poemak dira
Orkestra erraldoia
Haydn eta Mozarten 30 kidez zegoen ostuta, baina txiki geditu ziren, batzuk 100 musikariko taldeak esaketz zuten
Sinfonia
Lau mugimendu, lan aproposak dira musika tresna ezberdinen arteko kontrastea bilatzeko
Orkestra sinfonikorako piezak
Kontzertuak
Bakarlari bat edo gehiagorentzat eta orkestrarentzat
Hiru mugimendu, bakarlarien birtuousismoa agerian jarrtzeko
Opera erromantikoa
Ahots musika erromantikoak operan aurkitu zuen sentipenak adierazteko modurik onena
Zenbait italiarrek (Verdi eta Rosini), alemaniarrek (Weber eta Wagner) eta frantsezek (Meyerbeer eta Bizet) idatzitako maizu lan
Nazionalismoa
Identitatearen bila
XIX. mendearen erdialdera, beste herrialde batzu ustekabean sartu ziren musika protagonismoa lortzeko asmoz
Musika nazionalismoa, fenomeno garrantzitsua izan zen musika korronteetatik baztertuta zeuden herrieldetan.
XIX. mendean, Europako herri asko independentziaren alde agertu ziren eta beren kulturaren sustraien bila hasi ziren
Herrialde horiek tradizio aberats bati eutsi zioten, eta musikagileek probetxua atera zioten insiparazio iturritzat erabilita
Lan motak
Abestia, testuan eta musikan ahozko tradizioko elementuak sartzeko aukera ematen zuelako
Opera, normalean erabilitako hizkuntza (italiera) erabili beharrean, norberaren hizkuntza erabiltzeko aukera zegoen
Poema sinfonikoa, paisaia bat, elezahar bat edo lan literario bat deskribatzen saiatzen den lan instrumentala da.
Musika-nazionalismoa espanian
Espainaren nazionalismoaren aita Felipe Pedrell katalan izan zen, arekin hasi zen eskola nazionalista.
Isaac Albeniz, Suite Iberia da
Enrique Granados
Manuel de Falla, el amor brujo eta el sombrero de tres picos balletak dira.
