Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

ระบบประสาท - Coggle Diagram

- - - - เส้นประสาทสมอง (Cranial nerve)
      - เส้นประสาทไขสันหลัง (Spinal nerve)
      - ปมประสาท (Ganglia)
  - - - ระบบประสาท sympathetic
      - ระบบประสาท parasympathetic
- - - - สมองส่วนหน้า
        (Prosencephalon หรือ Forebrain)
        
        ออลเฟกทอรีบัลบ์ (olfactory bulb)
        
        ซีรีบรัม (Cerebrum)
        
        ทาลามัส (Thalamus)
        
        ไฮโปทาลามัส (Hypothalamus)
      - สมองส่วนกลาง
        (Mesencephalon หรือ Midbrain)
      - สมองส่วนหลัง
        (Rhombencephalon หรือ Hindbrain)
        
        พอนส์ (Pons)
        
        เมดัลลา (Medulla)
        
        ซีรีเบลลัม (Cerebellum)
    - - แบ่งออกเป็น 4 ส่วน
        
        เปลือกสมองใหญ่ (Cerebrum)
        
        Diencephalon ประกอบด้วย Thalamus,hypothalamus และ epithalamus
        
        ก้านสมอง (Brain stem) ประกอบด้วย midbrain,pons และ Medulla
        
        สมองเล็ก (Cerebellum)
    - - มีทั้งหมด 4 ช่องได้แก่
        
        Leteral ventricle
        
        Thrid ventricle
        
        Cerebral aqueduct
        
        Fourth ventricle
    - - สร้างจาก choroid plexus ที่อยู่ใน lateral third และ fourth ventricle
      - ป้องกันการสั่นสะเทือนให้แก่สมองและไขสันหลัง
        
        นำอาหารไปเลี้ยงสมองและไขสันหลัง
    - - เป็นระบบที่มีความสำคัญซึ่งเป็นคุณสมบัติพิเศษของเส้นเลือดสมองที่แตกต่างจากเส้นเลือดในอวัยวะอื่นๆคือคัดกรองสิ่งต่างๆที่จะผ่านเข้าสู่สมองหรือน้ำหล่อสมองและไขสันหลัง เพื่อป้องกันสารพิษและเชื้อโรคไม่ให้ผ่านเข้าสมองและไขสันหลังได้โดยง่าย
    - - Frontal lobe
        
        primary motor area
        
        ควบคุมการเคลื่อนไหวของร่างกายซีกตรงข้าม
        
        premotor area
        
        ควบคุมการเคลื่อนไหวที่ต้องอาศัยทักษะต่างๆ
        
        frontal eye field
        
        การเคลื่อนไหวของลูกตา
        
        prefrontal cortex
        
        (9,10,11,12) อารมย์ พฤติกรรม การตัดสินใจ ความนึกคิดและสติปัญญา
        
        broca's area
        
        (44,45) ควบคุมการพูด
      - Parietal lobe
        
        postcentral gyrus หรือ primary sensory area
        
        (area 3,2,1) ทำหน้าที่รับความรู้สึกเกี่ยวกับร่างกายด้านตรงข้าม
        
        sensory association area
        
        (are 5,7) แปลผลต่างๆจากข้อมูลที่ได้รับ
        
        area 40,39 ทำหน้าที่เกี่ยวกับการเข้าใจในภาษาพูด เขียน และอ่าน "language center"
      - Occipital lobe
        
        visual association area
        
        (area 18,19) ทำหน้าที่ในการแปลผลภาพที่เห็น
        
        visual area
        
        (area 17) ทำหน้าที่ในการรับภาพ
        
        temporal lobe
        
        area 42 primary auditory area ทำหน้าที่เกี่ยวข้องกับการได้ยิน
        
        area 22 ทำหน้าที่แปลผลของเสียงหรือคำพูดที่ได้ยิน "wernicke's area"
        
        insular lobe
        
        ทำหน้าที่เกี่ยวกับการรับรส และรับความรู้สึกจากอวัยวะภายใน
    - - Diencephalon
        
        แบ่งออกเป็น 4 ส่วน ได้แก่
        
        thalamus
        
        รับข้อมูลเกือบทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับ sensory,motor และ limbic syetem ส่งไปยัง cerebral cortex
        
        hypothalamus
        
        ควบคุมโครงสร้างต่างๆภายในร่างกาย
        
        ควบคุมการหลั่งฮอร์โมนต่างๆ
        
        ควบคุมระบบประสาทอัตโนมัติ
        
        การเต้นของหัวใจ
        
        ความดันเลือด
        
        การหายใจ
        
        การเคลื่อนไหวของอวัยวะในระบบย่อยอาหาร
        
        ควบคุมอุณหภูมิของร่างกาย
        
        ควบคุมวงจรการหลับตื่น
        
        การกินอาหาร การดื่มน้ำ
        
        การแสดงออกทางอารมณ์และความรู้สึกต่างๆ
        
        epithalamus
        
        เป็นที่ตั้งของต่อม Pineal gland (เกี่ยวข้องกับการหลั่ง melatonin, การหลับ-ตื่น)
        
        มีกลุ่มประสาท habenla ที่เกี่ยวข้องกับการดมกลิ่น
        
        subthalamus
        
        ประกอบไปด้วยกลุ่มเซลล์ประสาท เรียกว่า subthalamic nuclei ซึ่งติดต่อกับบริเวณที่ควบคุมการเคลื่อนไหว (motor area) ของสมองใหญ่
        
        ทำงานร่วมกับ basal ganglia และ สมองเล็กในการควบคุมการการเคลื่อนไหวของร่างกาย
    - - ประกอบด้วยโครงสร้าง 3 ส่วน ได้แก่
        
        midbrain
        
        ทางด้านหน้าพบเส้นใยประสาทมีลักษณะ เรียกว่า cerebral peduncle
        
        ทางด้านหลัง ประกอบด้วยก้อนนูน 4 ก้อน เรียก corpora quadrigemina ซึ่งแบ่งออกเป็น
        
        superior colliculus (การรับภาพและการเคลื่อนไหวของลูกตา (visual reflex)
        
        inferior colliculus (การรับเสียง (auditory reflex)
        
        มีต้นกำเนิดเส้นประสาทสมอง 2 คู่ คือ คู่ที่ 3 (Oculomotor nucleus) และคู่ที่ 4 (Trochlear nucleus)
        
        pons
        
        มีตำแหน่งอยู่ระหว่าง midbrain กับ medulla oblongata
        
        ทำหน้าที่เชื่อมการติดต่อระหว่างสมองใหญ่กับสมองส่วนอื่นๆ
        
        พบกลุ่มเซลล์ประสาทที่เป็นต้นกำเนิดของเส้นประสาทสมองคู่ที่ 5,6,7,8
        
        มีกลุ่มเซลล์ที่ทำหน้าที่ควบคุมการหายใจ
        
        meddulla oblongata
        
        อยู่ระหว่างขอบล่างของ pons กับ spinal cord
        
        ด้านหน้าที่เป็นแท่งขนานกัน 2แท่ง เรียก pyramid (ส่งสัญญาณประสาทจาก motor cortex ไปไขสันหลัง เพื่อควบคุมการเคลื่อนไหวของร่างกาย)
        
        มีนิวเคลียสของ V,VII,VIII,IX,X,XI และ XII
        
        ประกอบด้วยกลุ่มเซลล์ที่เกี่ยวข้องกับศูนย์กลางควบคุมหัวใจ หลอดเลือด การหายใจ การอาเจียน การสะอึก การไอ และการจาม
    - - ตั้งอยู่ด้านหลังของ pons และ medulla
        
        ประกอบด้วย 2 hemisphere
        
        ทำหน้าที่
        
        ควบคุมเกี่ยวกับการสมดุลของร่างกาย (การทรงตัว)
        
        ประสานงานการทำงานของกล้ามเนื้อ
        
        ความตึก (tone) ของกล้ามเนื้อ
    - - มี 2 เส้นหลักคือ internal carotid artery และ vertebral artery
        
        vertebral artery ทั้งซ้ายและขวาจะมารวมกันเป็น basillar artery และให้แขนงเลี้ยงสมอง
- - - - เดรไดร์ (Dendrite)
        
        แอกซอน (Axon)
    - - ทำหน้าที่ สร้างพลังงาน สังเคราะห์โปรตีน เป็นสารสื่อประสาทและทำหน้าที่ควบคุมการเจริญเติบโตและกระบวนการเมทาบอลิซึม (Metabolism) ของเซลล์ประสาท
    - - Dendrite ทำหน้าที่รับข้อมูลการกระตุ้นหรือยับยั้งจากปลายประสาทหรือสิ่งกระตุ้นจากพลังงานต่างๆ
      - Axon ทำหน้าที่ส่งข้อมูลในรูปของคลื่นประสาท ส่งต่อไปโยงกับเซลล์เป้าหมาย
    - - จำแนกตามหน้าที่การทำงาน
        
        เซลล์ประสาทสั่งการ (Motor nueron)
        
        เซลล์ประสาทรับความรู้สึก (Sensory nueron)
        
        เซลล์ประสาทประสานงาน (Assosiation neuron or interneuron)
      - การจำแนกชนิดของเซลล์ประสาท (Classification of neuron)
        
        จำแนกตามจำนวน process ที่ยื่นออกจากตัวเซลล์ (morphologic classification) แบ่งได้เป็น 3 ชนิด
        
        Multipolar neuron
        
        Bipolar
        
        Unipolar neuron
    - - บริเวณประสานประสาท (Synapse)
        
        คือบริเวณที่มีการสื่อสารระหว่างเซลล์ประสาทด้วยกันเอง หรือเซลล์ประสาทกับเซลล์เป้าหมายซึ่งอาจเป็นเซลล์กล้ามเนื้อหรือต่อม
      - ส่วนประกอบของจุดประสาน 3 ส่วน ดังนี้
        
        Presynapic element
        
        Synaptic cleft
        
        Postsynaptic element
- - - - มี 12 คู่ แบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม
        
        กลุ่มที่ 1 รับความรู้สึก (sensory nerve) เส้นประสาทคู่ที่ 1,2,8
        
        กลุ่มที่ 2 เคลื่อนไหว (motor nerve) เส้นประสาทคู่ที่ 3,4,6,11,12
        
        กลุ่มที่ 3 ผสมผสาน (mixed nerve) เส้นประสาทคู่ที่ 5,7,9,10
    - - ทำหน้าที่รับความรู้สึก (sensory) และ สั่งการเคลื่อนไหว (motor fiber)
        
        รากประสาทที่รับความรู้สึกและส่งสัญญาณเข้าไขสันหลัง เรียกว่า dorsal nerve root
        
        รากประสาทที่รับคำสั่งจากไขสันหลังและส่งไปยังหน่ยวปฏิบัติการ เรียกว่า ventral nerve root
      - ** ทำหน้าที่รับความรู้สึก (sensory) และ สั่งการเคลื่อนไหว (motor fiber)
        
        รากประสาทที่รับความรู้สึกและส่งสัญญาณเข้าไขสันหลัง เรียกว่า dorsal nerve root
        
        รากประสาทที่รับคำสั่งจากไขสันหลังและส่งไปยังหน่ยวปฏิบัติการ เรียกว่า ventral nerve root
      - ร่างแหประสาทมีทั้งหมด 4 ร่างแห
        
        ระดับคอ (cervical plexus)
        
        ระบบหัวไหล่ (brachial plexus)
        
        ระดับเอว (lumbar plexus)
        
        ระดับก้นกบ (sacral plexus)
      - ระดับคอ
        (cervical plexus)
        
        กลุ่มประสาทไขสันหลังบริเวณคอที่ 1-5 (C1-C5) จะแตกแขนงไปเลี้ยงบริเวณคอและหัวไหล่ ควบคุมการทำงานของกล้ามเนื้อกะบังลมซึ่งเกี่ยวข้องกับการหายใจ
      - ระบบหัวไหล่ (brachial plexus)
        
        กลุ่มประสาทไขสันหลังบริเวณคอที่ 5-8 (C5-C8) และบริเวณอกคูุ่ที่ 1 (T1) จะแตกแขนงไปเลี้ยงบริเวณแขนและมือ
      - ระดับเอว
        (lumbar plexus)
        
        กลุ่มประสาทไขสันหลังบริเวณอกคู่ที่ 12 (T12) และบริเวณเอวคู่ที่ 1-4 (L1-L4) จะแตกแขนงไปเลี้บงบริเวณส่วนล่างของหน้าท้อง ด้านหน้าและด้านในของต้นขา
      - ระดับก้นกบ (sacral plexus)
        
        กลุ่มประสาทไขสันหลังบริเวณเอวคู่ที่ 4-5 (L4-L5) และกระเบนเหน็บคู่ที่ 4-5 (S1-S5) จะแตกแขนงไปเลี้ยงบริเวณสะโพกและขา
  - - - มีศูนย์กลางบริเวณไขสันหลัง เป็นระบบที่ถูกนำมาใช้ในสภาวะฉุกเฉิน เมื่อร่างกายถูกกระตุ้นอย่างรุนแรงจากสิ่งเร้าภายนอก เพื่อให้ร่างกายเกิดการตื่นตัวและทำการตอบสนอง (สู้ หรือ หนี) โดยร่างกายจะเกิดปฏิกิริยาที่อยู่นอกเหนือการควบคุม
    - - ศูนย์กลางที่อยู่ที่ก้านสมอง (Medulla) และไฮโปทาลามัส (Hypothalamus) เป็นระบบที่ถูกนำมาใช้เมื่อระบบซิมพาเทติกทำงานสิ้นสุดลง เพื่อให้ร่างกายได้ผ่อนคลายและปรับสมดุลเข้าสู่สภาวะปกติ โดยก่อให้เกิดปฏิกิริยาตอบสนอง
    - - ปฏิกิริยาของหน่วยปฏิบัติงานที่เกิดขึ้นในทันทีทันใด โดยมิได้มีการเตรียมหรือคิดล่วงหน้า เป็นการสั่งงานของไขสันหลังไม่ต้องอาศัยคำสั่งจากสมอง