Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

การติดเชื้อที่มาจากโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ - Coggle Diagram

- - - - ผลกระทบต่อสตรีตั้งครรภ์ ภาวะถุงน้ำคร่ำแตกก่อนกำหนด
        การเจ็บครรภ์คลอดก่อนกำหนด
      - ผลกระทบต่อทารกในครรภ์ ทารกคลอดก่อนกำหนด
        และทารกแรกเกิดมีน้ำหนักตัวน้อย
    - - การตรวจร่างกาย การตรวจภายในช่องคลอด
        พบตกขาวเป็นฟองสีเหลือเขียว
      - การตรวจทางห้องปฏิบัติการด้วย wet mount smear จะพบเม็ดเลือดขาวจำนวนมาก อาจพบตัวเชื้อพยาธิเคลื่อนไหวไปมา
      - การซักประวัติ ได้แก่ประวัติการมีตกขาวจำนวนมาก
        เป็นฟอง มีกลิ่นเหม็น
    - - ลักษณะของตกขาวมีสีขาวปนเทา หรือสีเหลืองเขียว
        ตกขาวเป็นฟอง กลิ่นเหม็น
      - มีอาการระคายเคืองที่ปากช่องคลอด ในช่องคลอด
      - ผู้ติดเชื้อร้อยละ 10 ไม่แสดงอาการ
    - - ระยะคลอด
        
        ให้การพยาบาลผู้คลอดในระยะคลอด
        โดยให้คลอดทางช่อคลอดได้ตามปกติ
      - ระยะหลังคลอด
        
        งดการมีเพศสัมพันธ์ และรักษาให้หาย
        
        แนะนำให้เลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาได้
        โดยล้างมือทุกครั้งก่อนสัมผัสบุตร
      - ระยะตั้งครรภ์
        
        แนะนำการเหน็บยา หรือการรับประทานยาตามแผนการรักษา
        
        แนะนำการรักษาความสะอาดอวัยวะสืบพันธุ์
        ภายนอกให้แห้งสะอาดเสมอ
        
        แนะนำการมีเพศสัมพันธ์อย่างปลอดภัยโดยการสวมถุงยางอนามัย
  - - - การตรวจร่างกาย การตรวจทางช่องคลอดและ
        การทำ pap smear จะพบเชื้อแบคทีเรีย
      - การตรวจทางห้องปฏิบัติการ ตรวจ Wet smear
        และ การเพาะเชื้อ (culture)
      - การซักประวัติ ได้แก่ ประวัติการมีตกขาวจำนวนมาก
        ปวดแสบปวดร้อนบริเวณปากช่องคลอด
    - - ให้ยา metronidazole 250 มิลลิกรัม วันละ 3 ครั้ง
      - ให้ampicillin 500 มิลลิกรัม วันละ 4 ครั้ง เป็นเวลา 7 วัน
    - - ผลกระทบต่อ
        สตรีตั้งครรภ์
        
        อาจทำให้เกิดการแท้งติดเชื้อ (septic abortion)
        ถุงน้ำคร่ำแตกก่อนกำหนด และเจ็บครรภ์คลอดก่อนกำหนด
      - ผลกระทบ
        ต่อทารก
        
        ทารกแรกเกิดน้ำหนักตัวน้อย และทารกคลอดก่อนกำหนด
        มีภาวะหายใจลำบาก มีแบคทีเรียในเลือด
    - - ระยะคลอด ผู้คลอดสามารถคลอดทางช่องคลอดได้ตามปกติ
        โดยให้การพยาบาลเหมือนผู้คลอดทั่วไป
      - ระยะหลังคลอด สามารถเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาได้
        เน้นการทำความสะอาดของอวัยวะสืบพันธุ์ให้สะอาดและแห้งเสมอ
      - ระยะตั้งครรภ์ รับประทานยาตามแพทย์สั่งให้ครบ
        และเน้นย้ำให้เห็นความสำคัญของการมาตรวจตามนัด
    - - มีอาการคัน ปวดแสบปวดร้อนปากช่องคลอด ในช่องคลอด
      - ถ่ายปัสสาวะลำบาก แสบขัด เจ็บขณะร่วมเพศ
        ตกขาวสีขาว สีเทา หรือสีเหลือง ข้นเหนียว
      - มีกลิ่นเหม็นเน่าเหมือนคาวปลา (fishy smell)
        หลังการมีเพศสัมพันธ์
  - - - ผลกระทบต่อสตรีตั้งครรภ์ มีความระคายเคือง
        คันช่องคลอดมากขึ้น
      - ผลกระทบต่อทารก ทารกจะเป็นเชื้อราในช่องปาก
        (oral thrush) ได้มากกว่าปกติ 2-35 เท่า
    - - การตรวจร่างกาย การตรวจภายในพบช่องคลอดบวมแดง และตกขาวมีลักษณะขุ่นรวมตัวกันเป็นก้อนเหมือนนมตกตะกอน
      - การตรวจทางห้องปฏิบัติการ การตรวจด้วยวิธี wet mount smear
        จะพบเซลล์ของยีสต์ (yeast cell)
      - การซักประวัติ ประวัติอาการและอาการแสดง ระยะเวลาที่แสดงอาการ
    - - มีอาการคันและระคายเคืองมากในช่องคลอดและปากช่องคลอด
      - มีอาการปัสสาวะลำบาก และแสบขัดตอนสุด
      - ประมาณร้อยละ 20 ของผู้ติดเชื้อราจะไม่มีอาการ
    - - ใช้ยารักษาภายนอกเฉพาะที่ ซึ่งไม่มีผลเสียทั้งต่อมารดาและทารกในครรภ์ ได้แก่ 2% Miconazole cream 5 กรัม ทาช่องคลอด 7 วัน
    - - การได้รับฮอร์โมนสเตียรอยด์ และได้รับยากดภูมิต้านทาน
      - การควบคุมภาวะเบาหวานไม่ดี มีระดับน้ำตาลในเลือดสูง
      - การรับประทานยาปฏิชีวนะเพื่อการรักษาบางชนิดอย่างต่อเนื่อง
      - การใช้น้ำยาล้างทำความสะอาดช่องคลอด และปากช่องคลอดบ่อยๆ
    - - ระยะคลอด
        
        สามารถให้คลอดทางช่องคลอดได้ตามปกติ
      - ระยะหลังคลอด
        
        ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจน และโปรเจสเทอโรนลดลง อาการจะดีขึ้น
        
        เน้นการดูแลความสะอาดของอวัยวะสืบพันธุ์ภายนอก
        ให้สะอาดและแห้งเสมอ
        
        สามารถเลี้ยงดูบุตรด้วยนมมารดาได้ โดยต้องล้างมือทุกครั้งก่อนสัมผัสบุตร
      - ระยะตั้งครรภ์
        
        แนะนำการใช้ยาทา และยาเหน็บช่องคลอดตามแพทย์สั่ง
        
        การทำความสะอาดบริเวณอวัยวะสืบพันธุ์ภายนอก
- - - - ถุงน้ำคร่ำอักเสบและติดเชื้อ ถุงน้ำคร่ำแตกก่อนกำหนด
        แท้งบุตร และการเจ็บครรภ์คลอดก่อนกำหนด
      - ไม่มีอาการ มีบุตรยาก
    - - ทารกแรกเกิดที่คลอดปกติผ่านทางช่องคลอด ทำให้เกิดตาอักเสบ (gonococcal ophalmia neonatorum) และอาจเป็นสาเหตุให้ตาบอดได้
      - หากทารกแรกเกิดกลืนหรือสำลักน้ำคร่ำที่มีเชื้อหนองใน
        เข้าไปจะทำให้ช่องปากอักเสบ หูอักเสบ กระเพาะอาหารอักเสบได้
- - - - การติดเชื้อครั้งแรกจะเพิ่มความเสี่ยงต่อการแท้ง
        การเจ็บครรภ์คลอดก่อนกำหนด
      - ส่วนการติดเชื้อซ้ำขณะตั้งครภร์มีผลกระทบค่อนข้างน้อย
    - - ทารกมีการเจริญเติบโตช้าในครรภ์
        ทารกคลอดก่อนกำหนด
      - หากทารกมีการติดเชื้อในขณะตั้งครรภ์
        จะทำให้เกิดความพิการแต่กำเนิดสูง
  - - - จะพบตุ่มน้ำใส หากตุ่มน้ำแตกจะพบแผลอักเสบ แดง
      - ปวดแสบปวดร้อนบริเวณขอบแผลค่อนข้างแข็ง
    - - การขูดเนื้อเยื่อจากแผลมาทำการย้อมและดูด้วยกล้องจุลทรรศน์ (exfoliative cytology หรือ pap smear)
      - การทำให้ตุ่มน้ำแตกแล้วขูดบริเวณก้นแผลมาป้ายสไลด์
        แล้วย้อมสี (Tzanck’s test) สามารถพบเชื้อร้อยละ 70-85
      - การเพาะเชื้อใน Hank’s medium
    - - การเคยติดเชื้อเริมมาก่อนหรือไม่ หรือเคยมีเพศสัมพันธ์กับ
        ผู้ที่เป็นเริมที่อวัยวะสืบพันธ์หรือไม่
- - - - ทำให้เกิดการตกเลือดหลังคลอด และ
        มารดาหลังคลอดมีโอกาสเกิดมะเร็งปากมดลูกได้
    - - บางรายอาจเกิด laryngeal papillomatosis
        ทำให้เกิดการอุดกั้นของระบบทางเดินหายใจส่วนบน
      - เสียงเปลี่ยน (voice change)
        เสียงร้องไห้แหบผิดปกติ (abnormal cry)
- - - - การตรวจเชื้อ HIV (HIV viral testing) ได้แก่ ตรวจหาโปรตีนชนิด p24 antigen หรือสารพันธุกรรมของเชื้อ HIV
      - การตรวจหา antibody ต่อเชื้อ HIV
      - การตรวจนับเม็ดเลือดขาวชนิด CD4 lymphocyte
        และการตรวจวัดปริมาณ viral load
  - - - ระยะติดเชื้อโดยไม่มีอาการจะนาน 5-10 ปี บางรายอาจนานมากกว่า 15 ปี
      - ระยะนี้ร่างกายจะแข็งแรงเป็นปกติเหมือนคนทั่วไป
    - - มีอุณหภูมิร่างกายสูงมากกว่า 37.80C เป็นพักๆ หรือติดต่อกันทุกวัน
      - องเดินเรื้อรัง หรืออุจจาระร่วงเรื้อรัง น้ำหนักลดเป็นงูสวัด
        และพบเชื้อราในปากหรือฝ้าขาว (hairy leukoplakia) ในช่องปาก
    - - เริ่มสร้าง antibody กินเวลาประมาณ 1-6 สัปดาห์หลังติดเชื้อ
      - จากนั้นจะเริ่มมีไข้ เจ็บคอ ปวดเมื่อยตามตัว มีผื่นขึ้น
        ต่อมน้ำเหลืองโต อาเจียน ถ่ายเหลว หรือมีฝ้าขาวในช่องปาก
    - - ไข้ ผอม ต่อมน้ำเหลืองโตหลายแห่ง ซีด อาจพบลิ้น
        หรือช่องปากเป็นฝ้าขาวจากเชื้อรา แผลเริมเรื้อรัง ผิวหนังเป็นแผลพุพอง
      - ระยะนี้ระบบภูมิคุ้มกันจะเสื่อมเต็มที่ ทำให้เชื้อโรคฉวยโอกาส
        เข้ามาในร่างกาย ทำให้เกิดวัณโรคปอด ปอดอักเสบ สมองอักเสบ
  - - - ให้การดูแลเช่นเดียวกับผู้คลอดทั่วไป ได้แก่ ประเมินสัญญาณชีพ
        และเสียงหัวใจทารกอย่างใกล้ชิด
      - ดูแลให้ผู้คลอดและทารกได้รับยาต้านไวรัสตามแผนการรักษา
      - ดูแลผู้คลอดโดยยึดหลัก universal precaution
      - เตรียมอุปกรณ์และเครื่องมือที่ใช้ในการช่วยเหลือทารกแรกเกิด
      - ทำคลอดด้วยวิธีที่ทำให้เกิดการบาดเจ็บต่อผู้คลอดกและทารกน้อยที่สุด
    - - แนะนำให้ใส่เสื้อชั้นในที่คับเพื่อยับยั้งการสร้างและหลั่งน้ำนม
      - แนะนำการวางแผนครอบครัว โดยสามารถใช้วิธีคุมกำเนิดได้ทุกวิธีโดยต้องใช้ร่วมกับการใช้ถุงยางอนามัยเสมอ (dual protection)
      - หลีกเลี่ยงเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา เพราะเป็นการเพิ่ม
        ความเสี่ยงในการแพร่กระจายเชื้อไปสู่ทารก
      - อธิบายให้มารดาหลังคลอดเข้าใจและตระหนักถึง
        ความสำคัญของการนำทารกมาตรวจเลือด
    - - ให้ความรู้แก่สตรีตั้งครรภ์และครอบครัวเกี่ยวกับหลักมาตรฐานในการควบคุมและป้องกันการแพร่กระจายเชื้อ เช่น แนะนำไม่ให้ใช้ของมีคมร่วมกับผู้อื่น
      - 3 หลีกเลี่ยงปัจจัยที่ทำให้ร่างกายอ่อนแอ เช่น การอดนอน การทำงานหนัก
      - คัดกรองสตรีตั้งครรภ์และสามีที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อ
      - รักษาความสะอาดของร่างกายและอวัยวะสืบพันธุ์
- - - - ทำให้ผิวหนังและเนื้อเยื่ออักเสบ คลอดก่อนกำหนด และแท้งบุตร
    - - ทารกคลอดก่อนกำหนด ตายคลอด
      - ทารกพิการแต่กำเนิดโดยอาจพบความพิการของตับม้ามโต
        ทารกตัวบวมน้ำ ตัวเหลือง