Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
พัฒนาการวรรณกรรมสำหรับเด็กในประเทศไทย - Coggle Diagram
พัฒนาการวรรณกรรมสำหรับเด็กในประเทศไทย
ยุคเริ่มต้น
หนังสือสำหรับเด็กของไทยเล่มแรกคือ จินดามณี
ผู้แต่งคือ พระโหราธิบดี แต่งขึ้นในสมัยอยุธยา (ในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช)
วัตถุประสงค์ในการแต่ง เพื่อใช้เป็นแบบเรียนสำหรับเด็ก
เนื้อหาของหนังสือ
หลักการเขียนคำ
การแต่งคำประพันธ์
อักษรศัพท์ที่มาจากภาษาต่าง ๆ
คำพ้อง
การใช้พยัญชนะ ศ ษ ส
การใช้ ไ- และ ใ-
การใช้อักษรสามหมู่
การผันอักษร
วรรณยุกต์
เครื่องหมายวรรคตอน
การอธิบายการแต่งคำประพันธ์ต่าง ๆ
ยุครัตนโกสินทร์ตอนต้นจนถึงสมัยก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง
แบบเรียน
ประถม ก กา
สุบินทกุมาร
ประถมมาลา
จินดามณี (เล่ม 1 และ 2)
สวัสดิรักษาคำกลอน
รัชกาลที่ 3
การจัดตั้งโรงพิมพ์ การพิมพ์แบบเรียนเหล่านี้ รวมทั้งหนังสืออ่านประกอบ
เสือโค
จันทโครพ
สังข์ทอง
กากี
พระยาฉัททันต์
พระอภัยมณี
ขุนช้างขุนแผน
สุนทรภู่ เป็นนักเขียนหนังสือสำหรับเด็ก คนแรกของไทย
สวัสดิรักษา
ถวายเจ้าฟ้าอาภรณ์
เพลงยาวถวายโอวาท (พ.ศ. 2364 - 2370)
กาพย์พระไชยสุริยา (พ.ศ.2371)
สุภาษิตสอนหญิง (พ.ศ. 2380)
ชาวต่างประเทศเข้ามาสร้างโรงพิมพ์ในประเทศไทยสมัยรัชกาลที่ 3 ได้นำเอานิทานไทยที่มีอยู่ในสมุดข่อยมาพิมพ์เผยแพร่หลายเรื่อง
จันทโครพ
พระอภัยมณี
ขุนช้างขุนแผน
รัชกาลที่ 5
มีการจัดการศึกษาแบบใหม่ในปีพุทธศักราช 2414
ยกเลิกหนังสือแบบเรียน ที่ใช้มาทั้งหมดและเริ่มต้นใช้แบบเรียนหลวง ของพระยาศรีสุนทรโวหาร
มูลบทบรรพกิจ
วาหนิติ์นิกร
อักษรประโยค
สังโยคพิธาน
และพิศาลการันต์ ต่อมาตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2430 – 2431
ไวพจน์พิจารณ์
สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพ สมัยดำรงพระยศเป็นเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นดำรงราชานุภาพ
ทรงนิพนธ์หนังสือแบบเรียนเร็ว เพื่อใช้แทนแบบเรียนหลวง ของพระยาศรีสุนทรโวหาร หนังสือแบบเรียนเร็วนี้
เด็กอ่านออกเขียนได้ในระยะเวลา 1-1.5 ปี
ปีพุทธศักราชปีพุทธศักราช 2440
กระทรวงศึกษาธิการได้จัดพิมพ์แบบหัดอ่านมาหลายชุด
แบบสอนอ่านภูมิศาสตร์
ชุดจินตกวีนิพนธ์
โดยคัดเลือกตัดตอนมาจากวรรณคดีบางเรื่อง เช่น สังข์ทองอิเหนาราชาธิราช
กระทรวงศึกษาธิการได้จัดพิมพ์ชุดหนังสืออ่านธรรมจริยานิทานสุภาษิต
หนังสือธรรมจริยา(2447)
นิทานสุภาษิต (2453)
ระหว่างปีพุทธศักราช 2456 - 2462
กรมราชบัณฑิตกระทรวงศึกษาธิการจัดทำหนังสือสำหรับเด็ก ที่ไม่ใช่หนังสือแบบเรียนหลายเล่ม
เด็กที่เมืองจีน เด็กที่เมืองญี่ปุ่น นายแจ็คผู้ฆ่ายักษ์
เด็กที่เมืองญี่ปุ่น
นายแจ็คผู้ฆ่ายักษ์
ปีพุทธศักราช 2433- 2463
สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพโปรดให้กระทรวงศึกษาธิการ
รวบรวมบทกลอนกล่อมเด็กที่ใช้ขับกล่อมอยู่ตามหัวเมืองต่าง ๆ
รวมเป็นเล่มเรียกว่าบทกลอนกล่อมเด็ก
จัดทำหนังสือสุภาษิตสอนเด็ก (2472) ได้ตีพิมพ์เผยแพร่เป็นครั้งแรก เป็นบทดอกสร้อยสุภาษิต ใช้เป็นแบบสอนอ่านในโรงเรียนถึง 60 ปี
โรงเรียนต่าง ๆ ก็มีบทบาทในการจัดทำหนังสือสำหรับเด็ก
คณะครูมิชชันนารีชาวอเมริกันของโรงเรียนวัฒนาวิทยาลัย
จัดทำนิตยาสารสำหรับเด็กเล่มแรกปีพุทธศักราช 2435
ชื่อว่าจดหมายเหตุแสงอรุณวัฒนาวิทยาลัย
สำนักพิมพ์เอกชนก็เริ่มจัดพิมพ์หนังสือและนิตยสารสำหรับเด็กออกมาหลาย
โรงพิมพ์ศึกษาพิมพกาน พิมพ์หนังสือ อิศปปกรณำ
หนังสือเทพปกิรณำ โดยนายบีโอ คาตไรต์ อาจารย์ใหญ่โรงเรียนสวนกุหลาบ
เป็นผู้อำนวยการจัดพิมพ์ สำหรับนิตยสารสำหรับเด็กเล่มแรกของไทย
ยุคหลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองจนถึงปัจจุบัน
ปีพุทธศักราช 2475 และสงครามมหาเอเชียบูรพาปีพุทธศักราช 2482 - 2486
เป็นสาเหตุที่สำคัญทำให้การผลิตหนังสือสำหรับเด็กลดน้อยลง
สวัสดิ์ จุฑารพ เริ่มนำเอานิทานไทยประเภทจักร ๆ วงศ์ ๆ มาเขียนเป็นการ์ตูนลงพิมพ์
วันที่ 28 มีนาคม มีการประกาศใช้แผนการศึกษาใหม่ กระทรวงศึกษาธิการจึงได้จัดทำแบบเรียนหลวงขึ้นใหม่ชื่อว่า แบบเรียนใหม่
และแบบสอนอ่านใหม่ ของเจ้าพระยาธรรม
ปีพุทธศักราช 2491 – 2501
นับเป็นยุคที่หนังสือสำหรับเด็กของไทยเริ่มเฟื่องฟู
ปีพุทธศักราช 2493
กระทรวงศึกษาธิการได้ออกระเบียบว่าด้วยการจัดทำตำราเรียน กำหนดว่าหนังสือแบบเรียนที่ใช้สำหรับเด็กจำเป็นต้องเป็นหนังสือที่ชนะการประกวดหรือเป็นหนังสือที่กระทรวงศึกษาธิการมอบหมายให้เป็น ผู้เรียบเรียง โดยมีคณะกรรมการพิจารณาแบบเรียน
ปีพุทธศักราช 2495
การก่อตั้งกรมวิชาการขึ้น เกิดการส่งเสริมให้จัดทำหนังสือสำหรับเด็กด้วยวิธีการต่าง ๆ เช่น การจัดการประกวดและส่งเสริมให้เอกชนแต่งหนังสือสำหรับเด็ก หนังสือที่ชนะการประกวดแบบเรียน
ได้ทีขี่แพะไล่ โดย เจือ สตะเวทิน
เป็ดหาย โดย บุญสม เอราวารพ
อยากมีปีก โดย เจือ สตะเวทิน
ความรักของแม่ โดย บุญสม เอราวารพ
ปีพุทธศักราช 2507
พูนศรี ถมังรักษ์สัตย์ ผู้คลุกคลีอยู่กับครูและเด็ก ๆ มาเป็นเวลานาน
ได้จัดทำนิตยาสารทั่วไปสำหรับเด็กชื่อ “หนูน้อยกลอยใจ”
ปีพุทธศักราช 2509
คณะกรรมการฝ่ายวัฒนธรรมของคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติว่าด้วยการศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ
ได้พยายามพัฒนาหนังสืออ่านทั่วไปของเด็กให้แพร่หลายในประเทศไทย เพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายของยูเนสโก (UNESCO)
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชทรงตระหนักถึงอุปสรรค
จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าพระราชทานพระบรมราชานุเคราะห์เป็น
ส่วนพระองค์ให้จัดพิมพ์หนังสือสำหรับเด็ก
ศรีธนญไชย
สโมสรวานรลพบุรี
ณ ชายหาดสะอาดทราย
ปีพุทธศักราช 2516
สารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนเล่มแรกพิมพ์
ปีพุทธศักราช 2515
ยูเนสโกได้กำหนดให้เป็นปีหนังสือสากล
ปีพุทธศักราช 2522
องค์การยูเนสโกประกาศให้เป็นปีเด็กสากล สำนักพิมพ์และผู้ผลิตหนังสือสำหรับเด็กในประเทศต่าง ๆ เริ่มหันมาให้ความสนใจและจัดกิจกรรม
ส่งเสริมการอ่านสำหรับเด็กมาก
ปีพุทธศักราช 2548
ประเทศไทยได้ประกาศให้วันที่ 2 เมษายน ของทุกปี “เป็นวันหนังสือเด็กแห่งชาติ”
ปัจจุบันนี้
หนังสือสำหรับเด็กได้ถูกพัฒนามาอย่างต่อเนื่องจากในอดีตผ่านมาทั้งเนื้อหาและรูปเล่ม
เพราะทุกส่วนต่างก็มีบทบาทหน้าที่ในการพัฒนาสนับสนุนและส่งเสริมให้มีการผลิต
และเผยแพร่มาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งเป็นผลดีต่อเด็กและเยาวชนชนเป็นอย่างมากในแง่ ของการนำเอาความรู้จากหนังสือสำหรับเด็กมาประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน