Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

บทที่ 12การรักษาโรคเบื้องต้นเกี่ยวกับโรคผิวหนัง - Coggle Diagram

- - - - :check:ลักษณะทางคลินิก : เป็นอาการของผิวหนังอักเสบเรื้อรังจากปฏิกิริยาภูมิแพ้
        ทำให้ผิวแห้ง แดงมีผื่นตามบริเวณต่าง ๆ และมีอาการคันอย่างต่อเนื่อง
      - :warning:ผลการตรวจ :1.)ทดสอบการแพ้ทางผิวหนังแพทย์อาจใช้สารก่ออาการแพ้กระตุ้นบริเวณท้องแขน
        หรือแผ่นหลังก่อน หรืออาจใช้วิธีอื่น ๆเพื่อทดสอบอาการแพ้ทางผิวหนังตามดุลยพินิจของแพทย์
        2.)ตัดชิ้นเนื้อตรวจ โดยนำตัวอย่างเนื้อเยื่อหรือเซลล์ในร่างกายไปส่องกล้องจุลทรรศน์ตรวจหาโรค
      - :red_flag:การรักษา :1.)ยาบรรเทาอาการคันชนิดทา เช่น ครีมยาไฮโดรคอร์ติโซน
        ที่มีตัวยาไฮโดรคอร์ติโซนอย่างน้อย 1เปอร์เซ็นต์
        2.)ยาแก้แพ้หรือยาบรรเทาอาการคันชนิดรับประทาน เช่น ยาเซทิริซีน และยาเฟกโซเฟนาดีน
    - - :check:ลักษณะทางคลินิก : เป็นการอักเสบของผิวหนังที่มีอาการ บวม แดง และมีขุย
        ที่ผิวหนังเนื่องมากจากผิวหนังได้สัมผัสสารที่ระคายเคืองต่อผิวหนัง ทำให้เซลล์ผิวหนังเสียหาย
        และหลั่งสารที่ทำให้ผิวหนังอักเสบ เช่น กรด หรือด่าง ส่วนสารที่มีความระคายเคืองน้อย
        ได้แก่ สบู่ ผงซักฟอกครีมดับกลิ่น เครื่องสำอาง หรือแม้กระทั้งน้ำเปล่าหากสัมผัสบ่อยๆ
        ก็ทำให้เกิดผื่นได้เช่นกันผื่นมันจะเกิดหลังจากสัมผัสสารนั้นภายใน 1-2 วัน
      - :warning:ผลการตรวจ : การตรวจทางห้องปฏิบัติการเพื่อยืนยันการเป็นโรคผื่นแพ้สัมผัส
        โดยวิธีเฉพาะที่เรียกว่าการทำ“Patch Test” คือการตรวจโดยให้ผิวหนัง
        สัมผัสสารที่สงสัยว่าเป็นสาเหตุของผื่นแพ้สัมผัส
      - :red_flag:การรักษา : การรักษาผื่นแพ้สัมผัสจะต้องประกอบไปด้วยการหลีกเลี่ยงสิ่ง
        ที่แพ้ การใช้ยาทา steroidหากในระยะเฉียบพลันต้องชะล้างแผลด้วยน้ำสะอาด
- - - - ลักษณะทางคลินิก : เป็นการติดเชื้อที่ผิวหนังชั้น หนังกำพร้า (Subcorneal infection)
        แบ่งเป็น 2 ชนิดใหญ่ๆ คือ
      - 1.)Nonbullous impetigo : เกิดได้ทั้ง จากเชื้อ S.aureus และ S.pyogenes มักพบเป็นตุ่มน้ำขนาดเล็ก หรือตุ่มหนอง
        และกลายเป็นสะเก็ดสีเหลือง (Honey-coloredcrust) มักไม่มีอาการอื่นๆ เช่น บวมแดงรอบๆ
        แต่อาจพบต่อมน้ำเหลืองโต และเม็ดเลือดขาวในเลือดสูงได้
        ในกรณีที่เกิดจากการติดเชื้อบนพื้นผิวหนังที่มีรอยโรคเดิม (Secondary infection) จะทำให้การวินิจฉัยเป็นไปได้ยากขึ้น
      - 2.)Bullous impetigo : ส่วนมากเกิดจากการติดเชื้อ S.aureus มักพบในเด็กเล็ก เป็นตุ่มน้ำชนิดflaccid ที่ผนังบางแตกง่าย
        มักพบบริเวณหน้า, สะโพก, ลำตัว, แขนขา ในทารกมักเป็นบริเวณที่ใส่ผ้าอ้อม
        ตุ่มน้ำมักแตกออกเป็นสีแดงแฉะร่วมกับสะเก็ดเวลาหายจะไม่พบแผลเป็น
      - ผลการตรวจ :1.)การย้อมสีแกรม พบเชื้อแบคทีเรียรูปกลม
        ติดสีแกรมบวกอยู่เป็นกลุ่มหรือเป็นเส้นร่วมกับพบNeutrophils
        2.)การเพาะเชื้อ พบเชื้อ S.aureus หรือ S.pyogenes
        3.)การตรวจทางพยาธิวิทยา พบรอยแยกที่ชั้น Subcorneum หรือ Granular ร่วมกับพบ Neutrophils
      - การรักษา :1.)การทำ wet dressing ด้วยน้ำเกลือ หรือ Burrow’s solution
        โดยวางผ้าก๊อซชุบน้ำเกลือหรือ Burrow’s solution ทิ้งไว้ประมาณ 10 นาทีแล้วดึงออกเพื่อล็อกสเก็ดออกใช้ระยะที่เป็นตุ่มหนองหรือมีสะเก็ด
        2.)การใช้ยาปฎิชีวนะ : ชนิดใช้ทา (Mupirocin, Fusidic acid,)/
        ชนิดรับประทาน (Cloxacillin ขนาด 50-100 มก/กก/วัน หรือ Dicloxacillin ขนาด 25-50มก/กก/วันนาน 7-10 วัน
        ในกรณีแพ้ยากลุ่ม Penicillin ใช้ Erythromycin ขนาด 30-50 มก/กก/วันแทนได้, ยาทางเลือกอื่นๆ
        ได้แก่ Cephalexin ขนาด 25-50 มก/กก/วันหรือ Cefuroxime ขนาด20-30 มก/กก/วัน)
- - - - Color : สี
      - Shape : รูปร่าง
      - Arrangement : อาการแพ้
      - Morphology : ลักษณะของโรคผิวหนัง
      - Distribution : การกระจาย
    - - ความแข็ง ความยืดหยุ่น
      - อุณหภูมิ
      - Vascularity : หลอดเลือด
  - - - Nodule (>0.5cm) ก้อนอยู่ในชั้น หนังแท้ หรือชั้น ไขมัน ขนาดใหญ่กว่า 0.5 เซนติเมตร
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : Neurofibromas, Panniculitis, Lipoma, Hemangioma
      - Wheal การบวมผิวหนังชั้นหนังแท้ชั่วคราว รวมกับมีการแดงรอบ (Flare)
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : ลมพิษ (Urticaria), Dermatographism, Angioederma
      - Papule (<0.5cm) คลำได้ ขนาดเล็กกว่า 0.5 เซนติเมตร การแบ่งโรคขึ้นกับพื้นผิวของรอยโรคตัวอย่างโรคผิวหนัง :
        กระเนื้อ (Seborrheic keratosis), หูด (Warts), หูดข้าวสุก (Molluscumcontagiosum)
      - Vesicle (<0.5cm) ตุ่มน้ำ ขนาดเล็กกว่า 0.5 เซนติเมตรตัวอย่างโรคผิวหนัง : เริม (Herpes simplex),
        โรคสุกใส(Varicella), งูสวัส (Zoster), Dyshidrotic eczema, Pemphigus
      - Patch (>0.5cm) แบนราบ คลำไม่ได้ ขนาดมากกว่า 0.5 เซนติเมตร
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : ด่างขาว (Vitiligo), ฝ้า (Melasma)
      - Macule (<0.5cm) แบนราบ คลำไม่ได้ ขนาดน้อยกว่า 0.5 เซนติเมตร
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : กระ (Freckle), จุดเลือดออก (Petechiae)
    - - Scale (ขุย) Desquamation การสร้างเคราตินที่ผิดปกติ แล้วหลุดลอก (Histology
        พบParakeratosis คือการที่ชั้น Stratum comeum ยังมีนิวเคลียสเหลืออยู่ในเซลล์)
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : Psoriasis (silvery), Pityriasis rosea (collarette), Tinea corporis
      - Crust (สะเก็ด) น้ำเหลือง (serum) แห้ง ร่วมกับเศษเซลล์
        ตัวอย่างโรคผิวหนัง : Eczema, Impetigo
    - - แยกว่าเป็นกลุ่มเนื้องอก (Tumor) หรือกลุ่มการอักเสบ (Inflammation)ในกลุ่มเนื้องอกโดยทั่วไป พบลักษณะรอยโรคเป็นก้อน, มีขอบเขตชัดเจน,มีช่วงระยะเวลาในการโตของก้อนเป็นมานาน, ไม่ได้รับการตอบสนองด้วยยาโดยแยกเป็นกลุ่ม-เนื้องอกชนิดที่รุนแรง (Benign)-เนื้องอกชนิดที่ไม่รุนแรง (Malignant)
      - กลุ่มการอักเสบ แยกว่าเป็นการติดเชื้อ (Infection) หรือไม่เกิดจากการติดเชื้อ (Non-infection)
      - โรคติดเชื้อที่ผิวหนัง (เกิดจากกลุ่มแบคทีเรีย, ไวรัส, เชื้อรา หรือปรสิต)สามารถทำให้มีอาการและอาการแสดงที่เหมือนกับโรคผิวหนังทั่วๆ
        ไปได้จำเป็นต้องแยกสาเหตุการติดเชื้อก่อนตัวอย่างในข้อสังเกต คือ หากสงสัยติดเชื้อ
        เช่น การติดเชื้อแบคทีเรียจะมีจำนวนผื่นและการกระจายของผื่น
        มักจะอยู่เฉพาะที่, ไม่กระจาย หรือข้ามฟากของร่างกาย เช่นการติดเชื้อราที่เล็บ จะเป็นบางเล็บ
      - กลุ่มการอักเสบที่ไม่ได้ติดเชื้อ แยกตามพื้นเริ่ม ต้น (Primary lesion) ได้แก่ ผื่นแพ้ผิวหนัง(Eczema),
        ผื่นหนาและมีขุย (Papulosquamous), ตุ่มน้ำ (Vesiculobullous), ลมพิษ (Urticaria andangioedema),
        การอักเสบของรูขุมขน (Folliculitis), เส้นเลือดอักเสบ (Vesculitis,)
        การอักเสบในชั้นไขมัน (Panniculitis) และแกรนูโลมา (Granulomatous)
      - กลุ่มที่มีรอยโรคผิวหนังร่วมกับอาการและอาการแสดงของระบบอื่นๆ ได้แก่ พันธุกรรม(Genodermatoses) Autoimmune disease
        การใช้ยา, สารพิษ และมีสารผสมที่ผิวหนังซึ่งต้องอาศัยในระบบอื่นเกี่ยวข้องเพื่อช่วยในการวินิจฉัย