Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
ความดันในกะโหลกศีรษะสูง INCREASED INTRACRANIAL PRESSURE : IICP, กลุ่ม D5 …
ความดันในกะโหลกศีรษะสูง
INCREASED INTRACRANIAL PRESSURE : IICP
ความหมาย
ผู้ป่วยที่มีพยาธิสภาพที่สมอง เช่น เนื้องอกสมอง หรือภายหลังได้รับบาดเจ็บที่ศีรษะ มีแนวโน้มที่จะเกิด ภาวะความดันในกะโหลกศีรษะสูงภายใน 24-72 ชั่วโมงแรก และมีโอกาสเกิดได้สูงสุดใน 6 ชั่วโมงแรก หลังผ่าตัด72 ชั่วโมง
โดยในผู้ใหญ่ค่าความดันในกะโหลกศรีษะสูงมากกว่า 15 mmHg
สาเหตุ
1.การเพิ่มปริมาตรของเนื้อสมอง (Increased braintissuevolume: mass effect)จากการมีสิ่งกินที่ ในสมอง(spaceoccupyinglesion)
2.การเพิ่มปริมาตรของเลือด (Increased blood volume) จากสาเหตุหลอดเลือดสมองขยายตัว (vasodilation) เนื่องจากเลือดในหลอดเลือดดำคั่ง
3.ความผิดปกติของปริมาตรน้ำหล่อสมอง
และไขสันหลัง
(Increasedcerebrospinalfluidvolume)
ชนิดมีการอุดตันการไหลเวียนของ น้ำหล่อสมองและไขสันหลัง (obstructivehydrocephalus/ non-communicating hydrocephalus)
ชนิดไม่มีการอุดตันการไหลเวียน ของน้ำหล่อสมองและไขสันหลัง (communicating hydrocephalus)
กลไกและผลกระทบ
กะโหลกศีรษะเป็นอวัยวะที่มีปริมาตรคงที่ จำกัด หากมีปริมาตรของส่วนใดส่วนหนึ่งเพิ่มขึ้น กลไกการตอบสนองของสมองหรือกลไกการปรับตัว เองของสมอง (autoregulation) จะทำงาน เมื่อใดก็ตามที่มีความดันในกะโหลกศีรษะสูงขึ้น การไหลเวียนของเลือดไปที่สมองจะลดลง ทำให้เกิด การปรับตัวโดยหลอดเลือดมีการขยายตัว เพื่อเพิ่ม การไหลเวียนเลือดไปสู่สมองถ้าปริมาตรส่วนใดส่วนหนึ่ง เพิ่มขึ้นตลอดเวลาเกินความสามารถในการรักษาความ สมดุลภายในสมองไว้ได้จะส่งผลทำให้กลไกการปรับตัว ล้มเหลว และเกิดภาวะความดันในกะโหลกศีรษะสูง เมื่อความดันในกะโหลกศีรษะสูงขึ้น แรงดันในสมอง ที่เพิ่มขึ้นจะกดเบียดหลอดเลือดบริเวณใกล้เคียง ทำให้การนำออกซิเจนและการไหลเวียนของเลือดที่ จะมาเลี้ยงสมองลดลง [cerebral perfusion pressure (CPP) = arterialbloodpressure(ABP) – intracranial pressure (ICP)]
อาการและ
อาการแสดง
ปวดศีรษะ อาเจียน ซึมลง สับสน
ระดับความรู้สึกตัวลดลง
ชัก
ความดันโลหิตสูง
หายใจเปลี่ยนแปลงและไม่สม่ำเสมอ (Cushing’s triad)
อัตราการเต้นของหัวใจต่ำกว่า 60 ครั้ง/min
ขั้วประสาทตาบวม (papilledema)
ขนาดของรูม่านตา (pupil) ผิดปกติ หรือมองเห็นภาพซ้อน
การรักษา
และการพยาบาล
การรักษา
การติดตามและการสังเกตค่าความดันใน กะโหลกศีรษะ
1.การสอดใส่สาย เข้าไปในโพรงสมอง (intraventricular catheter)
2.การใช้เครื่องมือเพื่อช่วยติดตาม ความดันในกะโหลกศีรษะเช่น Computedtomography (CT), Magnetic resonance imaging (MRI), Transcranialdoppler(TCD),
Electroencephalography (EEG) และ Audiological and ophthalmological techniques
ตรวจสอบและบันทึกสัญญาณชีพ และอาการทางประสาท การประเมินระดับความรู้สึกตัวโดยใช้แบบ ประเมินกลาสโกล (Glasgow Coma Scale: GCS)
สังเกตอาการเตือนของภาวะความดันใน กะโหลกศีรษะสูง (early warningsignsof increased intracranial pressure)
3.3 แขนขาอ่อนแรงแย่ลงจากเดิมตั้งแต่ 1 grade มีอาการตาพร่ามัว อาการพูดลำบาก
3.4ขนาดของpupil ที่เปลี่ยนแปลง 2 ข้าง แตกต่างกันเกิน 1 mm. ไม่มีปฏิกิริยาตอบสนองต่อแสง (อาจมีภาวะbrainherniation;uncalherniation)
3.2 สับสน กระสับกระส่ายไม่รับรู้วัน เวลา สถานที่บุคคล หรือมีอาการง่วงซึม
3.5 ปวดศีรษะมากขึ้น รับประทานยาบรรเทา ปวดแล้วอาการไม่ทุเลา
3.1คะแนนระดับความรู้สึกตัวลดลงมากกว่า 2 คะแนน (ประเมินโดยใช้GCS)
3.6 ค่า ICP ≥ 20 mmHg (กรณีมีICP monitoring)
การพยาบาล
ผู้ป่วยที่สวมอุปกรณ์พยุงคอให้จัดศีรษะและคออยู่ในแนวเดียวกันตลอดเวลาไม่ก้ม หรือแหงนหรือบิดซ้ายขวา
ดูแลให้ผู้ป่วยได้รับออกซิเจนอย่าง เพียงพอ ดูแลทางเดินหายใจให้โล่ง ดูดเสมหะเมื่อมี
จัดท่านอนศีรษะสูง 30 องศา โดยให้ ศีรษะและคออยู่ในแนวเดียวกันไม่บิดหมุนซ้าย ขวา และการพลิกตะแคงตัวผู้ป่วยควรทำด้วยความระมัดระวัง ไม่ให้สะโพกงอมากกว่า 90 องศา
หลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ทำให้เพิ่มเมตา บอลิสมในสมอง เช่น มีไข้โดยการประเมินอุณหภูมิ ร่างกายทุก 4 ชม. หรือตามสภาพของผู้ป่วย
เจาะ DTX เพื่อติดตามระดับน้ำตาล ในเลือด keep 80-180 mg/dl
ลดกิจกรรมที่ทําให้เกิดความดันใน ช่องอกและช่องท้อง (Valsalva maneuver) เพิ่มขึ้น
ดูแลให้ผู้ป่วยได้รับยาควบคุมความ ดันโลหิตตามแผนการรักษาkeepSBP≤ 140 mmHg
กลุ่ม D5