Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
บทที่ 6 การพยาบาลบุคคลที่มีภาวะจิตเวชฉุกเฉิน - Coggle Diagram
บทที่ 6
การพยาบาลบุคคลที่มีภาวะจิตเวชฉุกเฉิน
ความหมาย
จิตเวชฉุกเฉิน (emergency psychiatry) เป็น ภาวะที่บุคคลมีความแปรปรวนทางด้านความคิด อารมณ์ ความสัมพันธ์ทางสังคม หรือ พฤติกรรม อย่างเฉียบพลันหรือรุนแรง จนอาจทำให้เกิดอันตรายต่อชีวิตหรือเกิดความเสียหายต่อทรัพย์สินของตนเองและผู้อื่น จำเป็น ต้องได้รับการบำบัด ช่วยเหลืออย่างถูกต้องเหมาะสมโดยเร่งด่วน
อาการและอาการแสดง
1) พฤติกรรมรุนแรง (violence behavior)
ลงมือกระทำการทำร้าย
ทำลาย ทั้งร่างกาย จิตใจ ตนเองผู้อื่น และสิ่งของ โดยมีเป้าหมายเพื่อให้
บุคคลหรือสิ่งของที่ถูกกระทำได้รับความเจ็บปวด การบาดเจ็บ หรือเสียหาย
มีท่าทางตึงเครียด หน้านิ่ว คิ้วขมวด ตาจ้องขมึงไปรอบ ๆ เพื่อหาบุคคลหรือ สิ่งของที่เป็น เป้าหมายการทำร้าย ทำลาย มีการคลื่อนไหวเดินไปมาตลอดเหมือนมีความระวนกระวาย
แสดงความโกรธอย่างรุนแรง ขาดการควบคุมอามณ์
เช่น ใช้คำพูดรุนแรง เสียงดัง หน้าแดง ฉุนเฉียว
อาจมีภาวะสับสนมีการ
รับรู้เวลา สถานที่บุคคล ไม่ถูกต้อง
2) พฤติกรรมการฆ่าตัวตาย (suicide behavior)
suicidal intention ความต้องการที่จะฆ่าตัวตาย
suicide committed suicide การฆ่าตัวตายสำเร็จ
suicidal ideation ความคิดอยากฆ่าตัวตาย ซึ่งระดับ ความรุนแรงจะแตกต่างกันไปตาม ความรุนแรงของ suicidal intention
suicidal attempt การพยายามฆ่าตัวตาย
self-injurious or self-harm behavior พฤติกรรมที่ตั้งใจ ทำร้ายตนเองให้บาดเจ็บ
3) ภาวะสับสนเพ้อคลั่ง (delirium)
อายุที่เริ่มมีความผิดปกติทางจิตครั้งแรกมากกว่า 45 ปี
อาการเริ่มต้นเป็นอย่างเฉียบพลัน
มีประวัติโรคทางกายเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ตับวาย ไตวาย หรือ
อาการป่วยทางกายนำ เช่น มีไข้ ปวดศีษะ ชีพจรเร็ว ตาพร่ามัว เห็นภาพซ้อน
-มีประวัติใช้สารเสพติด
-มีประสาทหลอนทางตาหรือทางผิหนังมากกว่าอาการประสาหลอนทางหู
-มีประวัติอาการทาระบบประสาท หมดสติ ชัก อุบัติเหตุทางสมอง
การสูญเสียความชำนาญในการจัตวางภาพ
4) กลุ่มอาการหายใจถี่ (hyperventilation syndrome)
การมีอาการขึนมาทันทีทันใด
หายใจลึกและเร็วเป็น เวลาหลายนาทีโดยที่ไม่รู้ตัว จากนั้นจะ เริ่ม มีอาการเจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่อิ่ม วิงเวียน ใจสั่น นิว มือจีบยืดเกร็ง (carpopedal spasm)
ชาบริเวณริมฝีปาก นิ้วมือ นิ้วเท้า ผู้ป่วยอาจอ่อนแรงและสุดท้าย อาจหมดสติได้
ผู้ป่วยอาจจะบอกว่า รู้สึกเหมือนสำลัก หายใจไม่ออก(suffocation) ซึ่งโดยส่วนใหญ่แล้ว ผู้ป่วยมักจะมีความเครียดทางอารมณ์ เป็น ปัจจัยกระตุ้น
สาเหตุ
1) พฤติกรรมรุนแรง (violence behavior)
โรคจิตเภทชนิด หวาดระแวง โรคไบโพล่าร์ทีมีอาการแมเนียจน
ควบคุมตนเองไม่ได้ โรคจิตเนื่องจากภาวะเครียด
2) พฤติกรรมการฆ่าตัวตาย (suicide behavior)
โรคทางจิตเนื่องจากการปรับตัว (adjustment
disorder) เมื่อต้องเผชิญกับปัญหาชีวิต
โรคซึมเศร้า
โรคจิตเภท
ติดสุราหรือยาเสพติด
3) ภาวะสับสนเพ้อคลั่ง (delirium)
central nervous system disorder
metabolic disorder
endocrinopathy
4) กลุ่มอาการหายใจถี่ (hyperventilation syndrome)
การพยาบาลบุคคลที่มีภาวะจิตเวชฉุกเฉิน
1) การจำแนกผู้ป่วย (triage)
สามารถแบ่งระดับความรุนแรง
ของปัญหาได้ 5 ระดับ
ภาวะที่ต้องได้รับการบำบัดดูแลทันทีทันใด(immediate)
ภาวะฉุกเฉิน (emergency)
ภาวะกึ่งรีบด่วน (semi-urgent)
ภาวะรีบด่วน (urgent)
ภาวะไม่รีบด่วน (non-urgent)
2) ให้การพยาบาลบำบัดดูแลระยะแรก (initial intervention) ตาม
ความรุนแรงของปัญหาที่ประเมินได้