Please enable JavaScript.
Coggle requires JavaScript to display documents.
บทที่ 3 การพยาบาลบุคคลที่มีปัญหาจิตสังคม บุคคลทีมีภาวะสูญเสียและเศร้าโศ…
บทที่ 3
การพยาบาลบุคคลที่มีปัญหาจิตสังคม บุคคลทีมีภาวะสูญเสียและเศร้าโศก
ความหมายของภาวะสูญเสียและเศร้าโศก
1)การสูญเสีย(loss)เป็นการที่บุคคลพลัดพรากจากบุคคลสัตว์เลียงสิ่งของ อวัยวะ หรือความรู้สึก ภาคภูมิใจในตนเอง ซึงบุคคลให้คุณค่าและให้ความหมายว่าเป็นสิ่งที่มีความสําคัญกับชีวิต เมื่่อมีการสูญเสีย บุคคล จะมีปฏิกิริยาต่อการสูญเสียนั้น ๆ
2) ภาวะเศร้าโศก (grief) เป็นปฏิกิริยาทางอารมณ์และจิตใจที่เกิดขึ้น ภายหลังจากบุคคลเผชิญกับการ สูญเสียหรือคาดว่าจะมีการสูญเสียเกิดขึ้น
ประเภท ลักษณะอาการและอาการแสดง ของภาวะสูญเสียเศร้า โศก
2.1 ประเภทและลักษณะอาการและอาการแสดงของภาวะสูญเสีย (loss)
1) ประเภทของภาวะสูญเสีย
-การสูญเสียสิ่งของภายนอก(lossofexternalobject)คือการ สูญเสียสิ่งของต่างๆภายนอกร่างกาย
การสูญเสียตามช่วงวัย(maturational loss) เช่น เด็กทีต้อง หย่านมแม่การต้องออกจากโรงเรียน เมือสําเร็จการศึกษา
การสูญเสียภาพลักษณ์หรือ อัตมโนทัศน์(loss of body image or some aspect of self) เป็น การสูญเสียด้านร่างกายหรือจิตสังคม เช่น การ สูญเสียอวัยวะในร่างกาย หรือการสูญเสียการทําหน้าทีของร่างกายจาก ภาวะ การเจ็บปวยหรืออุบัติเหตุ
-การสูญเสียความรักหรือบุคคลสําคัญในชีวิต(lossofaloveor asignificantother)เช่นการตายของบิดามารดาญาติพีน้องคู่สมรสบุตร เพื่อนสนิทจะทําให้บุคคลมีภาวะเศร้าโศกอย่างมาก
2) ลักษณะอาการและอาการแสดงของเมื่อบุคคลมีการสูญเสีย
ระยะช็อค (shock and disbelief) เป็นระยะแรกทีรับรู้ถึงการ
สูญเสีย บุคคลจะตกใจ ไม่เชือ ปฏิเสธ อาจเกิดความรู้สึกมึนชา
ใน 2 -3 ชัวโมง ถึง 2 -3 สัปดาห์
ระยะพัฒนาการตระหนักรู้ถึงการสูญเสีย (developing awareness) เป็นระยะทีบุคลเริมมีสติรับรู้มากขึนและตระหนักรู้ได้ถึงการสูญ เสียอาจเกิดขึนภายในไม่กีนาทีหรือเปนชัวโมงใช้เวลา2–3สัปดาห์แล้วจะดี ขึนเองใน 2 – 4 เดือนหลังตระหนักรู้ถึงการสูญเสีย โดยส่วนใหญ่จะไม่เกิน 6 เดือนภายหลังจากมีการสูญเสียเกิดขึน
ระยะพักฟื้น (restitution) เป็นระยะทีบุคคลจะมีการปรับตัว เพือฟนคืนสู่ภาวะปกติ เริ่มยอมรับ ความจริง การหมกมุ่นคิดถึงสิงที่สูญเสีย น้อยลง มองหาสิงใหม่ทดแทน
การให้ความหมายต่อสิงทีสูญเสีย หากบุคคลมีความรู้สึกผูกพัน และให้คุณค่าต่อสิงทีสูญเสียมากก็ จะเกิดภาวะเศร้าโศกได้มากกว่าบุคคลทีมี ความรู้สึกผูกพันน้อย
ประสบการณ์การปรับตัวต่อการสูญเสียทีผ่านมา บุคคลที่ สามารถปรับตัวต่อการสูญเสียได้ดีใน อดีตย่อมมีประสบการณ์ในทางบวก และสามารถปรับตัวต่อการสูญเสียได้ดีกว่าบุคคลทีมีการปรับตัวไม่ดี
บุคลิกภาพ บุคคลที่่มีบุคลิกภาพทีเข้มแข็งย่อมมีความสามารถ ในการปรับตัว ต่อการสูญเสียได้
ภาวะสุขภาพ บุคคลทีมีสุขภาพแข็งแรงย่อมมีความสามารถใน การปรับตัว ต่อการสูญเสียได้ดีกว่า บุคคลทีมีปญหาสุขภาพ หรือมีภาวะของ
ความเจ็บปวย
แหล่งสนับสนุนทางสังคม บุคคลที่มีแหล่งสนับสนุนช่วยเหลือ คอยกําลังใจ ในภาวะทีมีการสูญเสีย ย่อมสามารถปรับตัวต่อการสูญเสียได้ดี กว่า บุคคลทีรู้สึกโดดเดียวขาดทีพึ่ง
3) ลักษณะอาการและอาการแสดงของภาวะเศร้าโศก (grief)
-การเศร้าโศกแบบปกติ(normalgrief)เป็นปฏิกิริยาตอบสนอง ต่อภาวะเศร้าโศกของบุคคลแบบ ปกติทีมีต่อการสูญเสีย โดยเฉพาะการจาก ไปของบุคคลอันเป็นที่รัก
ระยะเฉียบพลันระยะนีเกิดขึนในช่วง4–8สัปดาห์แรกบุคคล จะช็อค ไม่เชือ และไม่ยอมรับ
ระยะเผชิญกับการสูญเสีย หลังจากทีบุคคลผ่านช่วงวิกฤตใน ระยะเฉียบพลันแล้ว ภาวะของการ เศร้าโศกจะยังมีอยู่ในจิตใจและอาจจะมี อาการและอาการทางร่างกายและจิตใจ
การเศร้าโศกแบบผิดปกติ (maladaptive grief) เป็นปฏิกิริยา ตอบสนองต่อภาวะเศร้าโศกของ บุคคลทีไม่สามารถปรับตัวต่อการสูญเสีย
chronic grief reaction เป็นปฏิกิริยาความเศร้าโศกเรือรังยาวนาน
delayed grief reaction เป็นปฏิกิริยาเศร้าโศกทีล่าช้าบุคคลไม่สามารถแสดงความ เศร้าโศกออกมาได้หรือเมือต้องเผชิญความสูญ เสียจะมีการแสดงออกในช่วงทีมีการสูญเสียไม่มากพอ
แยกตัว และขาดทักษะในการสร้างสัมพันธภาพกับบุคคลอื่น ๆ
ไม่สนใจตนเองและสิ่งแวดล้อม ไม่อยากทําอะไร แม้แต่กิจกรรมที เคยชอบ
ไม่มีเป้าหมายในการดําเนินชีวิต รู้สึกหมดหวัง และสิ้นหวังใน ชีวิต
มีภาวะซึมเศร้าและความคิดฆ่าตัวตาย
การพยาบาลบุคคลที่มีภาวะสูญเสีย เศร้าโศก
1) การประเมินภาวะสูญเสีย เศร้าโศก
ประเมินระดับความรุนแรงของอาการและอาการแสดง
ประเมินระดับการให้คุณค่า และความหมายของสิ่งสูญเสียในมุม มองของผู้ป่วย
ประเมินลักษณะบุคลิกภาพของผู้ป่วย
ประสบการณ์การสูญเสียในอดีต รูปแบบทีใช้จัดการการสูญ เสียและภาวะเศร้าโศกของผู้ปวย
ประเมินความพร้อมแหล่ง สนับสนุนช่วยเหลือทางสังคมผู้ป่วยเมื่อเผชิญกับเหตุการณ์ สูญเสีย
2) การวินิจฉัยทางการพยาบาล
เป้าหมายระยะสัน
เพื่อลดภาวะซึมเศร้าหรืออาการแสดงทีเป็นภาวะเศร้าโศกแบบ ผิดปกติให้กลับสู่ภาวะปกติ
เพื่อให้การรักษาพยาบาลเรื่องอาการและอาการ แสดงทางกายให้กลับสู่ภาวะปกติโดยเร็ว
เพื่อส่งเสริมสนับสนุนให้ครอบครัว และแหล่งสนับสนุนช่วยเหลือทางสังคมของผู้ป่วย มีส่วนร่วมใน การดูแลผู้
ป่วย
เป้าหมายระยะยาว
เพื่อฝึกทักษะการยอมรับความจริงของชีวิตโดยเฉพาะในเรื่อง การสูญเสีย
เพื่อฝึกการใช้วิธีในการเผชิญปัญหาที่สร้างสรรค์
ตัวอย่างการเขียนข้อวินิจฉัยทางการพยาบาล
เสี่ยงต่อการฆ่าตัวตายซ้ำเนื่องจากมีภาวะซึมเศร้าจากการสูญเสีย บุคคลอันเป็นที่รัก
นอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอเนืองจากมีภาวะซึมเศร้าจากการ สูญเสีย
ขาดทักษะในการเผชิญปัญหาเมื่อต้องสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รัก
มีความรู้สึกผิดและโทษตนเองว่าเป็นสาเหตุของการสูญเสียบุคคลอันเป็นที่รัก
3) กิจกรรมการพยาบาล
สร้างสัมพันธภาพแบบตัวต่อตัว ให้เกิดความไว้วางใจในตัว พยาบาล และจากนั้นค่อย ๆ เริมจาก การพูดคุยกับบุคคลทีผู้ป่วยสนิทและไว้ วางใจ
พยายามรับฟังอย่างเข้าใจ ยอมรับในพฤติกรรม และมุ่งเน้นให้ ผู้ป่วยได้ระบายความรู้สึกต่อการ สูญเสียนั้น คอยเป็นกําลังใจเพื่อประคับประคองให้อารมณ์เศร้าโศกลดลงก่อนที่จะมีความผิดปกติเกิดขึ้น
ใช้เทคนิคการสื่อสารเพื่อช่วยให้ผู้ป่วยได้ระบายความรู้สึกต่อ การสูญเสียที่เกิดขึ้นและพยายามชี้ให้ ผู้ป่วยเห็นการเชื่อมโยงกันของคุณค่า ของสิ่งที่สูญเสียกับภาวะเศร้าโศกทีเกิดขึ้น
ช่วยให้ผู้ป่วยสามารถจัดการกับความรู้สึกค้างคาใจที่มีต่อผู้ที่ เสียชีวิตไปแล้วได้อย่างเหมาะสม
อยู่เป็นเพื่อนและเป็นกําลังใจผู้ป่วยส่งเสริมให้เขามองเห็น คุณค่าในตนเองจนถึงกระตุ้น สัญชาตญาณของการมีชีวิตอยู่
ชี้ให้ผู้ป่วยเปรียบเทียบกับประสบการณ์การสูญเสียของตนเอง กับผู้อื่นที่มีลักษณะรุนแรงกว่า เพื่อให้เกิดความรู้สึกบรรเทาความทุกข์ใจของ ตนเอง
4) การประเมินผลทางการพยาบาล
ผู้ป่วยมีภาวะ เศร้าโศกลดลงสามารถดูแลตนเองได้มากขึ้น
ผู้ป่วยมีการตระหนักรู้ตนเองถึงระดับความรุนแรงของภาวะเศร้าโศก จากการสูญเสีย
ผู้ป่วยสร้างสัมพันธภาพกับผู้อื่นได้มากขึ้น และแสวงหาแหล่ง สนับสนุนช่วยเหลือที่เหมาะสมได้
ผู้ป่วยสามารถสร้างเป้า หมายในชีวิตและปฏิบัติให้บรรลุผลตามเป้าหมายนั้นได้
ผู้ป่วยมีวิธีการเผชิญหน้าปัญหาที่เหมาะสมมากขึ้น
น.ส.เปมิกา เพิ่มชีวา รหัส180101126