Please enable JavaScript.

Coggle requires JavaScript to display documents.

บทที่ 9 การพยาบาลผู้ป่วยที่มีพยาธิสภาพ ตา หู คอ จมูก ระยะเฉียบพลันและเรื้…

- - - - 1.การสูบบุหรี่จัด
      - 2.การดื่มสุราจัด
    - - ระยะแรกเสียงไม่แหบ ต่อมามีเสียงแหบ และจะเป็นมากขึ้นเรื่อยๆ
      - เจ็บร้อนในคอ ลักษณะเหมือนก้างติดคอ
      - ไอ เนื่องจากสำลักน้ำลาย และมีน้ำลายมาก เพราะกลืนไม่ลง บางรายไอเป็นเลือด แสดงถึงการมีแผลเกิดขึ้น
      - กลืนลำบาก เจ็บเวลากลืน
      - น้ำหนักลด
    - - การผ่าตัด กล่องเสียง
      - การฉายรังสี
      - การดูแลหลังผ่าตัด
        
        1.ดูแลการหายใจ ผู้ป่วยจะใส่ Laryngectomy tube เพื่อหายใจ จะถูกใส่ไว้จนกว่าแผลผ่าตัดจะหายและกลืนอาหารได้โดยไม่สำลัก
        
        การจัดการกับเสมหะ
        
        จัดท่านอนศีรษะสูง 30-40 องศา หลังการผ่าตัด เพื่อช่วยในการหายใจได้สะดวก และลดอาการบวม
        
        จัดการกับอาการปวดเวลาลุกนั่งต้องพยุงศีรษะ
        
        จะมีการใส่สายยางทางจมูก เพื่อให้อาหารทางสายยางก่อน และเพื่อป้องกันไม่ให้แผลแยกทะลุออกมาภายนอก ก่อนเอาสายยางออกต้องทำ barium swallow
        
        การดูแลความสะอาดช่องปากและฟัน
        
        หลังผ่าตัดผู้ป่วยจะไม่มีเสียงพูด ต้องช่วยเหลือด้านการสื่อสาร ภายหลังต้องมีการส่งฝึกพูด
        
        ดูแลเรื่องการติดเชื้อของแผล และการได้รับยาปฏิชีวนะ
        
        การกระตุ้นให้ผู้ป่วยมี early ambulation และการบริหารศีรษะ ไหล่และคอ
  - - - สาเหตุ
        
        เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ที่พบได้บ่อย คือ
        β-hemolytic streptococcus group A และ อาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรียอื่น หรือไวรัส ก็ได้ ซึ่งสามารถติดต่อได้ทั้งทางเดินหายใจและทางเดินอาหาร
      - อาการและอาการแสดง
        
        เจ็บคอ ไข้สูง อาจถึง 40.5 °C หนาวสั่น เบื่ออาหาร ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อ อ่อนเพลีย เจ็บคอมากเมื่อกลืนอาหาร ปวดร้าวมาที่หู อาการจะรุนแรงอยู่ 24-72 ชั่วโมง อาการจะค่อยๆทุเลาลง
      - การพยาบาล
        
        ให้พักผ่อนอย่างเพียงพอ
        
        ดื่มน้ำ อย่างน้อย 2,500 cc./day
        
        รักษาความสะอาดช่องปากและฟัน กลั้วคอด้วยน้ำเกลืออุ่นๆ หรือน้ำยาบ้วนปาก
        
        ถ้าเจ็บมาก ให้ยาอมที่มียาชา หรือวางกระเป๋าน้ำแข็งที่คอ
        
        5.ให้รับประทานอาหารอ่อนหรืออาหารเหลว
        
        ดูแลเรื่องยาบรรเทาปวด การลดไข้ และความไม่สุขสบาย
        
        ดูแลให้ได้รับยาปฏิชีวนะตามแผนการรักษาของแพทย์
        
        หลีกเลี่ยงสิ่งระคายเคืองในลำคอ เช่น ควันบุหรี่ สุรา
    - - อาการและอาการแสดง
        
        เนื้อเยื่อของทอนซิลจะโตขึ้น ขรุขระ แดง มีเม็ดหนองสีขาวคล้ายเม็ดข้าว เขี่ยออกได้มีกลิ่นเหม็น หูอื้อ หูน้ำหนวก ถึงขั้นแก้วหูทะลุได้
      - การรักษาพยาบาล
        
        ดูแลให้ได้รับยาปฏิชีวนะ กลุ่ม penicillin นาน 7 วัน เพื่อรักษาอาการอักเสบ
        
        ทำความสะอาดช่องปาก
        
        ถ้าเป็นบ่อย แนะนำให้ทำผ่าตัด Tonsillectomy
- - - - การช่วยเหลือด้านจิตใจ
      - การช่วยเหลือด้านการติดต่อสื่อสาร ใช้กิริยาท่าทางในการสื่อสาร ก่อนการสนทนาเตรียมผู้ป่วยให้พร้อมที่จะฟัง ยืนตรงหน้าให้เห็นปาก อย่าตะโกน หรือพูดเสียงดังเกินไป พูดช้าๆชัดๆ พูดใกล้หูข้างที่ดีกว่า หลีกเลี่ยงการใช้คำเดี่ยว
      - ให้ใช้เครื่องช่วยฟังเป็นประจำ
      - ถ้าไม่ได้ยินเลยต้องส่งอรรถบำบัด เพื่อฝึกการอ่านริมฝีปาก
  - - - ดูดเอาหนองออก
      - หยอดยาปฏิชีวนะ ผสม ไฮโดรคอร์ติโซน วันละ 4 ครั้ง
      - กรณีที่มีการอักเสบเฉียบพลัน ต้องกินยาปฏิชีวนะ เช่น erythromycin หรือ pennicillin นาน 7-10 วัน
      - ถ้ามีหนองไหล บวมมาก อาจต้องได้ยาป้าย เป็น antibiotic ointment
  - - - ถูกตบหู ถูกตี ถูกแทง การถูกกระแทก
  - - - การรักษา
        
        รักษาสาเหตุที่ทำให้เกิดการอุดตัน
        
        รับประทานยา antihistamine เพื่อรักษาอาการเป็นหวัด
        
        ยาพ่นจมูกเพื่อให้ยุบบวม
        
        การเป่าลมผ่าน Eustachain tube โดย หายใจเข้าเต็มที่ ปิดจมูก ปิดปาก แล้วเบ่งลมหายใจออก ลมจะเข้าไปใน Eustachain tube ผ่านไปยังหูชั้นกลาง เป็นผลให้การผลิตเยื่อเมือกลดลง (ห้ามทำขณะมีการอักเสบในช่องคอ)
        
        การเจาะเยื่อแก้วหู (Myringotomy)
    - - หูน้ำหนวกเป็นหนองชนิดเฉียบพลัน
        
        การรักษา :
        
        เจาะแก้วหูเพื่อเอาหนองออก แก้วหูจะปิดเอง ระวังน้ำเข้าหู
        
        ให้ยาบรรเทาปวด บรรเทาอาการหวัด
        
        ให้ยาปฏิชีวนะ เพื่อลดการอักเสบ
      - หูน้ำหนวกเป็นหนองชนิดเฉียบพลันและมีอันตราย
        
        การรักษา
        
        ผ่าเอาฝีออก และให้ยาปฏิชีวนะ ร่วมกับ steroid
        
        ซ่อมแซมกระดูกหู และปะแก้วหูพร้อมกัน เรียก Tympanoplasty
        
        ให้ยาขยายหลอดเลือด เพื่อให้เลือดไปเลี้ยงประสาทได้เต็มที่
        
        ให้ยาวิตามิน บี 12 เพื่อบำรุงประสาท
        
        ลุกลามถึงหูชั้นใน ทำลายกระดูก Mastoid ต้องทำผ่าตัด Mastoidectomy
  - - - ถ้าแผลสะอาดดีไม่ต้องเปลี่ยนผ้าปิดแผลจนกว่าจะตัดไหม
      - การดูแลด้านอาหาร หลังผ่าตัดรับประทานอาหารอ่อนได้ และเคี้ยวอาหารด้านตรงข้ามกับด้านที่ทำผ่าตัด
      - ระวังผ้าปิดแผลเปียกน้ำ ระมัดระวังการอาบน้ำ
      - อาการเวียนหัวอาจเกิดได้ ให้นอนพัก เปลี่ยนท่าช้าๆ ระมัดระวังการเกิดอุบัติเหตุ
      - เฝ้าระวังภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดจากการผ่าตัด เช่น อาการทางสมอง ต้องประเมินอาการเปลี่ยนแปลง เช่นปวดศีรษะมาก คลื่นไส้ อาเจียน มีไข้สูง ซึม เพ้อ Facial nerve palsy
      - ผู้ที่ปะแก้วหู แนะนำไม่ให้ผู้ป่วยสั่งน้ำมูก หรือจามแรงๆ เป็นเวลา 2 สัปดาห์ ขณะไอ จาม ต้องอ้าปาก เพื่อระบายแรงดันให้ออกภายนอก
      - ผู้ป่วยหลังผ่าตัด stepedectomy ห้ามก้มมากๆ หรือห้ามขึ้นเครื่องบินจนกว่าแพทย์จะอนุญาต และงดกิจกรรมที่ต้องออกแรง เป็นเวลา 2 สัปดาห์
      - ผู้ป่วยหลังผ่าตัด Radical mastoidectomy จะมี discharge ไหลออกมากและมีกลิ่นเหม็น แพทย์จะเปิดแผลทุก 2-3 วัน